Hôm nay,  

Thời Lập Quốc

23/02/201100:00:00(Xem: 15965)

Tây tạng lập quốc hồi thế kỷ thứ 7, do vua Song tán Tư cam (Srong-btsan-Sgampo). Xưa kia là một quốc gia độc lập, với Phật giáo rất thịnh. Các vương quốc của người Tây Tạng ngày xưa bao gồm vùng đất ngày nay là Khu tự trị Tây Tạng thuộc Trung Quốc và một phần Ấn Độ, Nepal, Bhutan. Các cuộc tranh giành quyền lực giữa các nhóm đối nghịch trong lòng Tây Tạng đã khiến vương quốc này bị suy yếu.

Lhassa_map

  • Tây Tạng, Trung Quốc và Mông Cổ:

Tây Tạng vốn có một lịch sử nhiều biến động. Có lúc, Tây Tạng là một quốc gia độc lập, nhưng cũng có những thời, họ bị các triều đại hùng mạnh của Trung Quốc và Mông Cổ cai trị.


Đến đầu thế kỷ 13, đế quốc Mông Cổ bắt đầu xâm chiếm Tây Tạng, và sau đó Hoàng đế Mông Cổ đã chia Tây Tạng ra nhiều phần để ban thưởng cho bà con thân thích. Sau Thành cát Tư hãn, đến thời Hốt tất liệt lập ra nhà Nguyên, về mặt lý thuyết thì Tây Tạng nằm dưới ách đô hộ của nhà Nguyên. Tuy nhiên, do đặc điểm địa lý của mình (hiểm trở), vùng đất này vẫn là một quốc gia độc lập trên thực tế.


Vị Đạt lai Lạt ma(Dalai Lama) đầu tiên nắm được quyền lực chánh trị trên toàn miền trung Tây Tạng là Lobsang Gyatso(Blo-bzang Rgya-mtsho), Đạt lai Lạt ma thứ 5 (1617-1682), được biết như là người đã thống nhất Tây Tạng dưới quyền điều khiển của tông phái Gelukcủa Phật giáo Tây Tạng, sau khi đánh bại phái đối lập Kagyuvà Jonangvà một người cai trị không tôn giáo, hoàng tử xứ Shang, sau một cuộc nội chiến kéo dài. Thành công của ông một phần là nhờ sự giúp đỡ của Gushi Khan, một tướng quân Oirathùng mạnh. Các tu viện theo phái Jonang hoặc là bị đóng cửa hoặc là bị chuyển sang phái Geluk, và phái này vẫn lẫn tránh cho đến phần sau của thế kỷ 20.


Năm 1652, vị Đạt lai Lạt ma thứ 5 thăm hoàng đế Mãn ChâuShunzhi. Đạt lai Lạt ma thứ 5 cho khởi công việc xây dựng cung điện Potala(Bổ đà lạc ca) ở Lhasa(La sa, Lạp tát), và dời trung tâm nhà nước về đó từDrepung.


Lhasa từ đó trở thành thủ phủ của Tây tạng cũng như thánh địa của tín đồ phật giáo Tây Tạng. Mỗi năm có hàng triệu tín đồ ở Tây Tạng và các nước gần đó như: Mông Cổ, Mãn Châu, Trung Quốc, Tân Cương, Ấn Độ, đến hành hương và làm lễ trước điện Potala của đức Đạt lai Lạt ma. Lhasa có nhiều đền chùa nguy nga tráng lệ, ba chùa nổi tiếng nhất là Sera, Drepung và Gaden.


Cái chết của Đạt lai Lạt ma thứ 5vào năm 1680được giữ bí mật trong 15 năm bởi người trợ lý thân cận của ông là Desi Sangay Gyatso(De-srid Sangs-rgyas Rgya-'mtsho). Các vị Đạt lai Lạt ma vẫn là người đứng đầu nhà nước cho đến năm 1959.


Trong thời Đạt lai Lạt ma thứ 5, những người châu Âu đầu tiên ghé Tây Tạng. Họ đã thất bại khi cố gắng chuyển người Tây Tạng sang Thiên Chúa giáo. Các đoàn truyền giáo khác cũng trải qua một thời gian ở Tây Tạng, và cũng không thành công mấy, và tất cả đều bị trục xuất.

SEOUL - Viên chức Hồng Thập Tự báo tin: các giới chức Seoul và Pyongyang đã trao đổi danh sách hàng trăm người thuộïc các gia đình bị ly tán vì thời cuộc sắp đuợc hội ngộ trong tháng tới.
BEIJING - Thứ trưởng kinh tế Ku Bon-tae của Bắc Hàn vừa đến Beijing để thảo luận với đối tác Trung Cộng về hợp tác trên các lãnh vực nông nghiệp, sản xuất điện và phát triển đường sắt.
Cơ Quan Giám Sát Thực Phẩm và Thuốc Hoa Kỳ (FDA) vào Thứ Sáu tuần trước đã chấp thuận thuốc đầu tiên được phát triển đặc biệt để giảm việc đổ quá nhiều mồ hôi, một điều kiện thông thường mà có thế làm cho con người lo lắng và ảnh hưởng tới cuộc sống xã hội của họ.
WASHINGTON - TT Trump bác yêu cầu treo cờ rũ để vinh danh 5 ký giả của báo Capitol Gazette bị giết tuần qua.
WASHINGTON - Chính quyền Trump không công nhận bán đảo Crimea là 1 phần lãnh thổ của Nga mà Putin đơn phương sáp nhập hơn 4 năm qua.
WASHINGTON - Bạch Ốc đưa tên Vương Quốc Anh vào đầu danh sách các đồng minh được nhắc nhở tăng quân phí – lực lượng Anh luôn sát cánh với Hoa Kỳ trên các chiến trường, từ Afghanistan đến Iraq.
WASHINGTON - Trong lúc điều kiện vệ sinh là kém cỏi tại trại tập trung di dân vượt biên, viên chức di trú cảm thấy quan ngại về cơ nguy phát sinh bạo động.
HANOI -- Bạn tưởng rằng luật đặc khu sẽ được thảo luận ở Quốc hội Hà Nội? Thực tế, ván đã đóng thuyền: không cần thảo luận gì, chính phủ Hà Nội đang tưng bừng đặc khu ở Quảng Ninh... trong đó phần lớn nhà đầu tư sẽ là từ Trung Quốc.
HANOI/SAIGON -- Nhiều quan lớn từ Hà Nội và Sài Gòn thò tay ra Phú Quốc, nơi dự kiến sẽ trở thành một đặc khu kinh tế, vơ vét vi phạm nhiều lĩnh vực... theo lời báo động từ tỉnh Kiên Giang.
HANOI -- Mỹ-TQ húc nhau, Việt Nam cơ nguy chết thảm... Giá vàng sụt bi đát, đồng USD dao động... đất cơ nguy sụp tiệm... Bản tin VietnamNet hôm 3/7/2018 ghi nhận qua bản tin “Vàng xuống đáy, USD bất ổn, đất lo vỡ trận: Nhà giàu đau tim giữ tiền” cho thấy kinh tế VN dao động lớn.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.