Hôm nay,  

Thời Lập Quốc

23/02/201100:00:00(Xem: 15128)

Tây tạng lập quốc hồi thế kỷ thứ 7, do vua Song tán Tư cam (Srong-btsan-Sgampo). Xưa kia là một quốc gia độc lập, với Phật giáo rất thịnh. Các vương quốc của người Tây Tạng ngày xưa bao gồm vùng đất ngày nay là Khu tự trị Tây Tạng thuộc Trung Quốc và một phần Ấn Độ, Nepal, Bhutan. Các cuộc tranh giành quyền lực giữa các nhóm đối nghịch trong lòng Tây Tạng đã khiến vương quốc này bị suy yếu.

Lhassa_map

  • Tây Tạng, Trung Quốc và Mông Cổ:

Tây Tạng vốn có một lịch sử nhiều biến động. Có lúc, Tây Tạng là một quốc gia độc lập, nhưng cũng có những thời, họ bị các triều đại hùng mạnh của Trung Quốc và Mông Cổ cai trị.


Đến đầu thế kỷ 13, đế quốc Mông Cổ bắt đầu xâm chiếm Tây Tạng, và sau đó Hoàng đế Mông Cổ đã chia Tây Tạng ra nhiều phần để ban thưởng cho bà con thân thích. Sau Thành cát Tư hãn, đến thời Hốt tất liệt lập ra nhà Nguyên, về mặt lý thuyết thì Tây Tạng nằm dưới ách đô hộ của nhà Nguyên. Tuy nhiên, do đặc điểm địa lý của mình (hiểm trở), vùng đất này vẫn là một quốc gia độc lập trên thực tế.


Vị Đạt lai Lạt ma(Dalai Lama) đầu tiên nắm được quyền lực chánh trị trên toàn miền trung Tây Tạng là Lobsang Gyatso(Blo-bzang Rgya-mtsho), Đạt lai Lạt ma thứ 5 (1617-1682), được biết như là người đã thống nhất Tây Tạng dưới quyền điều khiển của tông phái Gelukcủa Phật giáo Tây Tạng, sau khi đánh bại phái đối lập Kagyuvà Jonangvà một người cai trị không tôn giáo, hoàng tử xứ Shang, sau một cuộc nội chiến kéo dài. Thành công của ông một phần là nhờ sự giúp đỡ của Gushi Khan, một tướng quân Oirathùng mạnh. Các tu viện theo phái Jonang hoặc là bị đóng cửa hoặc là bị chuyển sang phái Geluk, và phái này vẫn lẫn tránh cho đến phần sau của thế kỷ 20.


Năm 1652, vị Đạt lai Lạt ma thứ 5 thăm hoàng đế Mãn ChâuShunzhi. Đạt lai Lạt ma thứ 5 cho khởi công việc xây dựng cung điện Potala(Bổ đà lạc ca) ở Lhasa(La sa, Lạp tát), và dời trung tâm nhà nước về đó từDrepung.


Lhasa từ đó trở thành thủ phủ của Tây tạng cũng như thánh địa của tín đồ phật giáo Tây Tạng. Mỗi năm có hàng triệu tín đồ ở Tây Tạng và các nước gần đó như: Mông Cổ, Mãn Châu, Trung Quốc, Tân Cương, Ấn Độ, đến hành hương và làm lễ trước điện Potala của đức Đạt lai Lạt ma. Lhasa có nhiều đền chùa nguy nga tráng lệ, ba chùa nổi tiếng nhất là Sera, Drepung và Gaden.


Cái chết của Đạt lai Lạt ma thứ 5vào năm 1680được giữ bí mật trong 15 năm bởi người trợ lý thân cận của ông là Desi Sangay Gyatso(De-srid Sangs-rgyas Rgya-'mtsho). Các vị Đạt lai Lạt ma vẫn là người đứng đầu nhà nước cho đến năm 1959.


Trong thời Đạt lai Lạt ma thứ 5, những người châu Âu đầu tiên ghé Tây Tạng. Họ đã thất bại khi cố gắng chuyển người Tây Tạng sang Thiên Chúa giáo. Các đoàn truyền giáo khác cũng trải qua một thời gian ở Tây Tạng, và cũng không thành công mấy, và tất cả đều bị trục xuất.

SACRAMENTO, Calif.-- Tiểu bang California nằm trong nhóm các tiểu bang sẽ thê thảm nếu trận chiến thương mại bùng nổ, nếu tất cả các lời hăm dọa áp thuế của TT Trump được thực hiện.
WASHINGTON - Khi hàng triệu người đi chơi xa vào dịp lễ Độc Lập ngày 4-7 gây bận rộn các cây xăng ven xa lộ cũng là cơ hội để quân gian trộm cắp thông tin cá nhân từ thẻ tín dụng dùng vào việc mua xăng.
WASHINGTON - Đơn đêặt mua sản phẩm Hoa Kỳ tăng ngoài dự kiến trong Tháng 5, ám chỉ khả năng củng cố sức mạnh của các ngành chế xuất trong nước - nhưng, chi tiêu về công cụ sản xuất tiếp tục yếu.
SAN BENITO - Bà Eloisa Tamez không nhận là người Mỹ hay dân Mexico – tổ tiên của bà là bộ lạc Lipan Apache sinh sống tại biên giới trước chiến tranh đưa tới tái phân định biên giới giữa Hoa Kỳ và lân bang phiá nam.
WASHINGTON - 1 phụ nữ đối đầu giám đốc cơ quan bảo vệ môi trường (EPA) của chính phủ Trump tại 1 tiệm ăn ở địa phận thủ đô Washington – chính bà Kristin Mink đã đưa lên mạng video cho thấy cuộc đối đầu giám đốc Scott Pruitt.
WASHINGTON - Ngoại trưởng Hoa Kỳ định trở lại thủ đô Bắc Hàn để nói chuyện về thời biểu phi nguyên tử.
WASHINGTON - Chính quyền Trump mở chiến dịch vận động áp lực tối đa để ép Iran thương lượng 1 dàn xếp thay thế thỏa ước nguyên tử Vienna 2015.
WASHINGTON - Báo giới tin rằng TT Trump mong có thể giao ghế thẩm phán TCPC thay thế ông Anthony Kennedy sắp nghỉ hưu từ cuối Tháng 7 cho bà Amy Coney Barrett.
WASHINGTON - 2 căn cứ quân sự tại Texas sẽ tiếp nhận di dân vượt biên bị tạm giam chờ cứu xét, theo loan báo từ Ngũ Giác Đài hôm Thứ Ba.
WASHINGTON - TT Trump gạt bỏ các câu hỏi của nhà báo (rằng phải chăng xác quyết của ông về giải tỏa khủng hoảng nguyên tử tại bán đảo Hàn) là quá sớm – hàng loạt twitter sáng Thứ Ba của chủ nhân Bạch Ốc ghi “Không có nổ nguyên tử hay phóng phi đạn trong 8 tháng qua – chỉ có Fake News phàn nàn”.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.