Hôm nay,  

Thời Lập Quốc

23/02/201100:00:00(Xem: 15444)

Tây tạng lập quốc hồi thế kỷ thứ 7, do vua Song tán Tư cam (Srong-btsan-Sgampo). Xưa kia là một quốc gia độc lập, với Phật giáo rất thịnh. Các vương quốc của người Tây Tạng ngày xưa bao gồm vùng đất ngày nay là Khu tự trị Tây Tạng thuộc Trung Quốc và một phần Ấn Độ, Nepal, Bhutan. Các cuộc tranh giành quyền lực giữa các nhóm đối nghịch trong lòng Tây Tạng đã khiến vương quốc này bị suy yếu.

Lhassa_map

  • Tây Tạng, Trung Quốc và Mông Cổ:

Tây Tạng vốn có một lịch sử nhiều biến động. Có lúc, Tây Tạng là một quốc gia độc lập, nhưng cũng có những thời, họ bị các triều đại hùng mạnh của Trung Quốc và Mông Cổ cai trị.


Đến đầu thế kỷ 13, đế quốc Mông Cổ bắt đầu xâm chiếm Tây Tạng, và sau đó Hoàng đế Mông Cổ đã chia Tây Tạng ra nhiều phần để ban thưởng cho bà con thân thích. Sau Thành cát Tư hãn, đến thời Hốt tất liệt lập ra nhà Nguyên, về mặt lý thuyết thì Tây Tạng nằm dưới ách đô hộ của nhà Nguyên. Tuy nhiên, do đặc điểm địa lý của mình (hiểm trở), vùng đất này vẫn là một quốc gia độc lập trên thực tế.


Vị Đạt lai Lạt ma(Dalai Lama) đầu tiên nắm được quyền lực chánh trị trên toàn miền trung Tây Tạng là Lobsang Gyatso(Blo-bzang Rgya-mtsho), Đạt lai Lạt ma thứ 5 (1617-1682), được biết như là người đã thống nhất Tây Tạng dưới quyền điều khiển của tông phái Gelukcủa Phật giáo Tây Tạng, sau khi đánh bại phái đối lập Kagyuvà Jonangvà một người cai trị không tôn giáo, hoàng tử xứ Shang, sau một cuộc nội chiến kéo dài. Thành công của ông một phần là nhờ sự giúp đỡ của Gushi Khan, một tướng quân Oirathùng mạnh. Các tu viện theo phái Jonang hoặc là bị đóng cửa hoặc là bị chuyển sang phái Geluk, và phái này vẫn lẫn tránh cho đến phần sau của thế kỷ 20.


Năm 1652, vị Đạt lai Lạt ma thứ 5 thăm hoàng đế Mãn ChâuShunzhi. Đạt lai Lạt ma thứ 5 cho khởi công việc xây dựng cung điện Potala(Bổ đà lạc ca) ở Lhasa(La sa, Lạp tát), và dời trung tâm nhà nước về đó từDrepung.


Lhasa từ đó trở thành thủ phủ của Tây tạng cũng như thánh địa của tín đồ phật giáo Tây Tạng. Mỗi năm có hàng triệu tín đồ ở Tây Tạng và các nước gần đó như: Mông Cổ, Mãn Châu, Trung Quốc, Tân Cương, Ấn Độ, đến hành hương và làm lễ trước điện Potala của đức Đạt lai Lạt ma. Lhasa có nhiều đền chùa nguy nga tráng lệ, ba chùa nổi tiếng nhất là Sera, Drepung và Gaden.


Cái chết của Đạt lai Lạt ma thứ 5vào năm 1680được giữ bí mật trong 15 năm bởi người trợ lý thân cận của ông là Desi Sangay Gyatso(De-srid Sangs-rgyas Rgya-'mtsho). Các vị Đạt lai Lạt ma vẫn là người đứng đầu nhà nước cho đến năm 1959.


Trong thời Đạt lai Lạt ma thứ 5, những người châu Âu đầu tiên ghé Tây Tạng. Họ đã thất bại khi cố gắng chuyển người Tây Tạng sang Thiên Chúa giáo. Các đoàn truyền giáo khác cũng trải qua một thời gian ở Tây Tạng, và cũng không thành công mấy, và tất cả đều bị trục xuất.

JERUSALEM - Thủ Tướng Shinzo Abe và phu nhân dự dạ tiệc do Thủ Tướng Neytanyahu khoản đãi - buổi tiệc gián đoạn khi món tráng miệng đuợc bằng giày. Trong mọi văn hoá, đưa giày lên bàn tiệc đều là không bình thường, và với văn hoá Nhật là xúc phạm – với người theo đạo Jew, dọn tráng miệng bằng đĩa hình con heo là xúc phạm.
BERLIN - 3 đồng minh phương tây góp tiếng lần sau cùng hô hào chính quyền Trump không giải kết với thỏa ước nguyên tử Vienna – TT Trump mô tả thỏa ướcVienna 2015 là kết quả thương luợng tệ hại và sẽ quyết định tái tục trừng phạt Iran trước thời hạn 12-5, trừ phi các phe tán đồng tu chính.
CAIRO - Tổ chức bảo vệ nhân quyền Amnesty International lên án chính quyền Ai Cập dùng quy chế biệt giam như 1 hình thức tra tấn để hành hạ tù chính trị – quy chế này có thể được thi hành trong nhiều tuần, nhiều tháng hay vài năm.
JERUSALEM - Bảng tên đường chỉ hướng tới sứ quán Hoa Kỳ đã đựng tại thành phố Jerusalem – TT Trump tuyên bố ngày 6-12 công nhận Jeusalem là thủ đô của Israel, là chuyển hướng bất ngờ. Washington định khai trương sứ quán tại Jerusalem ngày 14-5 là mốc đánh dấu 70 năm thành lập quốc gia Israel.
NEW DEHLI - 1 cô gái 17 tuổi bị tấn công, bị phóng hoả sau khi bị hung đồ cưỡng hiếp ở tỉnh bang Jharkland, miền đông Ấn Độ – nạn nhân đuọc đưa đi nhà thương với 50% thân thể bị phỏng.
KABUL - Thành phần nghèo trong dân số Afghanistan tăng mạnh từ khi liên quân bình định do NATO dẫn đầu từ bỏ vai trò tác chiến (năm 2014), cũng là giảm quân số.
WASHINGTON -- Bộ Trưởng Tư Pháp Jeff Sessions hôm Thứ Hai nói rằng Hoa Kỳ sẽ truy tố 100% các di dân vào Mỹ bất hợp pháp tại các biên giới phía Tay Nam Hoa Kỳ.
IRVINE, California -- Nhiều ngàn nhân viên lao công, bảo vệ, làm vườn và các công nhân dịch vụ khác tại các khuôn viên đại học University of California (UC) bắt đầu đình công 3 ngày từ hôm Thứ Hai 7/5/2018 vì vấn đề lương bất công và điòi tăng lương.
WASHINGTON - TT Trump lại lên tiếng đả kích cuộc điều tra các tố giác về toa rập trong chu kỳ tuyển cử 2016 – ông lên án 13 nguời của đảng DC dự phần công việc gọi là “tuồng tìm bắt phù thủy” cho tới khi bị lập pháp khám phá là “xung đột quyền lợi”.
FORT LAUDERDALE, Florida - Chuyến bay 1052 của hãng JetBlue hạ cánh khẩn cấp tại phi trường Fort Lauderdale lúc 12 fiờ 52 phút trưa chủ nhật, sau hơn 2 giờ bay từ Puerto Rico về Tampa (Florida), vì lớp ngoài của cửa kính chắn gió phòng lái nứt vỡ.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.