Hôm nay,  

Ai “tự Sát” Ai?

11/03/200500:00:00(Xem: 6556)
Cuộc "Cách mạng màu cam" tại Ukraine đã vén lên một tấm màn hắc ám: dịch tự sát. Ai "tự sát" ai"
Hơn 30 năm trước, khi còn là nhà trí thức đối kháng tại Liên xô, Nathan Sharansky đã nói một chân lý để đời: "chủ nghĩa cộng sản là cái chết." Nó tiêu diệt tất cả những gì nó đụng tới.
Anatoly Sharansky gốc Do Thái, sinh năm 1948, đã thấy sự vận hành của chủ nghĩa từ khi mở mắt chào đời. Ông là nhà toán học, thông dịch viên Anh ngữ và cộng tác viên của nhà vật lý và lãnh tụ đấu tranh dân chủ Andrei Sakharov trước khi bị án 13 năm cải tạo tại Tây Bá Lợi Á. Do Hoa Kỳ can thiệp, sau chín năm tù đầy, năm 1986, Sharansky lưu vong qua Israel, lập đảng chính trị và là Bộ trưởng trong nhiều nội các Do Thái. Sharansky hiện là Bộ trưởng không bộ trong chính phủ Ariel Sharon.
Đối với dân Mỹ, Sharansky nổi tiếng ở cuốn sách xuất bản năm 2004, được Condi Rice giới thiệu cho Tổng thống George W. Bush và thành sách gối đầu giường của ông Bush: "The Case For Democracy: The Power of Freedom to Overcome Tyranny and Terror." Báo chí cho là cuốn sách đã ảnh hưởng tới quyết tâm của Bush là phát huy tự do dân chủ để giải trừ bạo quyền và khủng bố.
Sinh tại Ukraine, tất nhiên Sharansky chú ý tới những gì xảy ra tại đấy, đểø nghiệm lại chân lý của mình. Có khi với một nhận xét bổ túc: "chủ nghĩa cộng sản là quái vật lạ, chết rồi còn gieo rắc cái chết." Sở dĩ như vậy vì Ukraine đang bị một dịch tự sát. Nếu đã có kinh nghiệm thâm cung bí sử cộng sản, ta phải viết chữ "tự sát" trong ngoặc kép.
Hãy vén tấm màn liệm cộng sản để làm một cuộc kiểm kê….
Một doanh gia chủ ngân hàng, thuộc loại giàu nhất nước và được coi là người kinh tài cho cựu Tổng thống Ukraine Leonid Kuchma, đã "tự sát" bằng dao rọc giấy. Yuri Lyah chết vì mấy chục vết đâm, trong đó một chục nhát thuộc loại chí tử. Nhà chức trách Ukraine kết luận là Lyah tự sát mà không ai tin. Lý do là khi đó nạn nhân có súng trong ngăn kéo bàn giấy. Chẳng lẽ ông ta ăn năn hối cải đến độ chọn cái chết đau đớn nhất bằng cách tự đâm mình chết, và sau khi đã chết còn tiếp tục tự hành hạ" Ai đã "tự sát" Lyah" Ai muốn nhân vật này khỏi khai ra những điều tế nhị cho Tổng thống Kuchma, cựu đảng viên cộng sản và tân lãnh tụ độc tài"
Một Bộ trưởng có thời được xem như người kế vị Kuchma và nắm giữ nhiều bí mật rất tế nhị khác, bỗng nhiên cũng "tự sát" vào ngày 27 tháng 12 vừa qua. Georgy Kirpa là Bộ trưởng Giao thông Vận tải, người thân tín của Kuchma, đã thiệt mạng vì hai phát súng trong tư dinh của mình. Cảnh sát kết luận: "tự sát". Dư luận kết luận: Kirpa có biệt tài là chết rồi mà vẫn bóp cò súng lần thứ hai. Mẫn cán! Ai đã "tự sát" Kirpa"
Hai biến cố ấy xảy ra trước cuộc "Cách mạng màu cam", mà chưa kết thúc "dịch tự sát".
Một Trung tá Cục An ninh Nhà nước treo cổ tự ải trong nhà tại miền Tây Ukraine. Cảnh sát thông báo như vậy mà láng giềng không tin. Xà nhà quá cao và trong phòng chẳng có bàn ghế gì giúp nạn nhân leo lên treo dây thừng. Ai đã "tự sát" ông ta và vì sao" Vụ "tự sát" có liên hệ gì đến chế độ hay cá nhân Kuchma" Có hỏi ông Trời!
Sôi nổi nhất khiến người viết phải tìm hiểu và phát diện ra "dịch tự sát hậu cộng sản" là vụ "tự sát" hôm mùng bốn tháng Ba của Yuri Kravchenko. Ông này cũng là thuộc cấp thân tín của Kuchma và "tự sát" hai tiếng đồng hồ trước khi tòa trả lời về vụ ký giả Georgy Gongadze bị chặt đầu năm 2000 khi ông ta đang làm Bộ trưởng Nội vụ.
Gongadze bị giết khi điều tra một vụ tham nhũng trên thượng tầng lãnh đạo và cái chết của Gongadze khiến đương kim Phó Thủ tướng Yulyia Tymoshenko từ chức, bước qua phe đối lập châm ngòi cho cuộc "Cách mạng màu cam". Tymoshenko hiện là Thủ tướng và đã nguyện sẽ truy tố nguyên Tổng thống Leonid Kuchma đến cùng.

Ukraine đang chuyển hóa thành một xứ văn minh hơn nên có luật pháp tinh vi hơn. Vì vậy một cuộn băng ghi âm không được đưa vào tòa làm tang chứng, vì là ghi lén. Cuốn băng ghi rõ lời Tổng thống Kuchma chỉ thị cho Bộ trưởng Nội vụ Kravchenko phải "dẹp" Gongadze. Nhưng chẳng cần điều đó người ta cũng nghi ngờ giả thuyết tự sát.
Lý do nghi ngờ" Thứ nhất, nhiều người nghe thấy hai tiếng súng nổ và cảnh sát cũng cho biết Kravchenko tự sát với hai viên đạn và nội một viên cũng đủ kết liễu mạng sống. Như vậy, nạn nhân có biệt tài của Bộ trưởng Georgy Kirpa: bóp cò lần thứ hai sau khi chết. Một biệt tài cộng sản, chết rồi còn gieo rắc cái chết.
Lý do thứ hai, tang lễ của Kravchenko được tổ chức trong thánh đường Chính thống giáo của thủ đô Kiev. Là hệ phái miền Đông của Thiên Chúa giáo, Chính thống giáo cũng có một tôn chỉ chưa hề vi phạm: không làm thánh lễ cho người tự tử. Sinh tử vốn là quyết định của Thiên Chúa. Một là Giáo hội này bị mua chuộc - điều khó tin - hai là hàng giáo phẩm biết rằng Kravchenko không tự sát. Vậy ai đã "tự sát" ông ta"
Tại Ukraine, không ai tin là những người ấy đã tự sát. Thủ tướng Tymoshenko còn tuyên bố thẳng với báo chí, rằng vụ Kravchenko không là tự sát mà chỉ là âm mưu ém tin về vụ ám sát ký giả Gongadze. Nhưng chưa ai có đủ chứng cớ là các nạn nhân đã chết theo kiểu "giết người diệt khẩu".
Trong một băng đảng tội ác, việc thanh toán nhân chứng là chuyện bình thường, có thể hiểu được. Trong một quốc gia, điều ấy cũng có thể xảy ra. Nhưng với nhịp độ dồn dập như tại Ukraine thì mọi người đều cho là hiếm hoi và đáng luận bàn.
Bàn ra sao"
Leonid Kuchma cho người ra tay và ngụy trang ám sát thành tự sát. Ai cũng có thể nghĩ vậy, kể cả giới hữu trách trong chính quyền mới của Tổng thống Viktor Yushchenko và Thủ tướng Yulyia Tymoshenko. Nhưng, đã bàn thì bàn cho tới:
Kuchma có liên hệ đến ngần ấy vụ không" Nếu đã biết rằng Kuchma sẽ ra lệnh giết người để phi tang, vì sao chính quyền mới không có biện pháp bảo vệ các nhân chứng quan trọng như Kravchenko" Có kinh nghiệm cộng sản thì người ta phải nhìn sự thể dưới màu hắc ám còn đen hơn bóng tối.
Ngần ấy nhân vật, như Yushchenbo, Tymoshenko hay Kravcheno đều có liên hệ đến chế độ Kuchma. Yushchenko từng là Thủ tướng, Tymoshenko là Phó Thủ tướng và Bộ trường và Kravchenko là Bộ trưởng của Tổng thống Kuchma. Họ đều biết nhiều bí mật và có khi còn dính dáng đến nhiều chuyện mờ ám của chế độ Kuchma. Giứt dây sẽ động rừng nên cả hai phe cũ mới - Kuchma và Yushchenko - có khi lại nhất trí một điềøu: cho nổ cầu chì phía dưới để phía trên khỏi bị điện giựt. Nhân danh ổn định và chuyển tiếp ôn hòa, cho "tự sát" Kravchenko để nhiều bí mật khác của thời "tiền-cách mạng" khỏi bị tiết lộ.
Giả thuyết đầy chất gian hùng cộng sản này không phải vô lý, vì vậy Kravchenko mới không được bảo vệ đúng mức sau khi các nhân vật kia đã bị "tự sát".
Tuy nhiên, dù ma quỷ cỡ vậy trong luận đoán, ta cũng thấy Tổng thống Yuschenko có lập trường tương đối ôn hòa và muốn hàn gắn những rạn nứt chết người trong hệ thống chính trị Ukraine để tiến tới tương lai, ngược lai, Thủ tướng Tymoshenko quyết liệt đòi truy tố Kuchma bằng mọi giá.
Nếu quả là có âm mưu cắt dây để khỏi động rừng thì mâu thuẫn sẽ có ngày bùng nổ giữa đương kim Tổng thống và Thủ tướng Ukraine.
Chẳng hạn như sẽ phanh phui và điều tra về tham nhũng hay tội ác của chế độ cũ đến cỡ nào. Giả thuyết này chỉ có thể kiểm nghiệm trong tương lai.
Trong khi chờ đợi, ta nên nhớ tới chân lý của Shanransky và chờ đợi nhiều vụ "tự sát" khác, có thể tiến hành khéo léo hơn. Chẳng hạn như chỉ bằng một viên đạn .
Suy như vậy thì ta cũng nên chờ đợi một dịch "tự sát" tại Việt Nam, từ nay cho đến Đại hội đảng khóa 10 vào năm tới và trong nhiều năm sau đó. Cho đến nay, mới chỉ có một cựu Giám đốc cảng hàng không miền Trung là Nguyễn Lai tự sát, bằng cách tự thiêu, vào cuối tháng Hai vừa qua.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Năm Carlton Terry 12 tuổi, hệ thống trường học tại Quận Prince Edward, bang Virginia, bất ngờ đóng cửa đối với tất cả trẻ em người da đen. Nhớ lại năm đầu tiên ấy, ông kể: “Tất cả những gì tôi biết là tôi không được đến trường, và tôi biết lý do tại sao. Tôi nhận ra rằng hệ thống pháp luật được tạo ra không phải để bảo vệ tôi. Tôi nhớ những ngày ngồi nhà, sững sờ trước màn hình TV, xem chương trình Amos ’n’ Andy. Mỗi ngày, tôi đọc báo để xem liệu có gì thay đổi hay không.”
Ngày 3 tháng 4, 2014 là ngày mất của nhà đấu tranh Ngô Văn Toại. Mời đọc lại bài phóng sự SV Ngô Vương Toại bị Việt Cộng bắn tại trường Văn Khoa SG hôm tổ chức đêm nhạc Trịnh Cộng Sơn - Khánh Ly tháng 12, năm 1967, Sài Gòn.
Theo thời gian, từ sau ngày 30 tháng 4 năm 1975 đến nay, số lượng Tăng, Ni đến định cư ở Mỹ ngày càng đông, theo diện vượt biển và vượt biên tị nạn Cộng Sản (từ 1975 đến 1989), theo Chương Trình Ra Đi Trật Tự (Orderly Departure Program - ODP) và Chiến Dịch Nhân Đạo (The Humanitarian Operation - HO) (từ 1980 đến 1997), hay theo diện hỗ trợ sinh hoạt tôn giáo được các chùa, các tổ chức Phật Giáo ở Mỹ bảo lãnh kể từ đầu những năm đầu thiên niên kỷ thứ 3. Các vị Tăng, Ni này định cư ở Mỹ dù thuộc diện nào thì đều mang theo mình sứ mệnh hoằng dương Chánh Pháp của Đức Phật, duy trì và phát huy truyền thống văn hóa của Dân Tộc và Phật Giáo Việt Nam tại xứ người. Đây là động lực chính hình thành các cộng đồng Phật Giáo Việt Nam ở Mỹ trải dài nửa thế kỷ qua.
Trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành tâm điểm trong lĩnh vực khoa học căn bản (basic science), góp phần định hình những bước tiến mới của nhân loại. Điều này càng được khẳng định rõ ràng hơn qua các Giải Nobel Hóa học và Vật lý năm 2024 khi cả năm người đoạt giải đều có điểm chung: có liên quan đến AI.
Trong ba chiến dịch tranh cử tổng thống, Donald Trump liên tục cam kết rằng ông sẽ điều hành chính phủ liên bang như một công ty. Giữ đúng lời hứa, ngay khi tái đắc cử, Trump đã bổ nhiệm tỷ phú công nghệ Elon Musk đứng đầu một cơ quan mới thuộc nhánh hành pháp mang tên Bộ Cải Tổ Chính Phủ (Department of Government Efficiency, DOGE). Sáng kiến của Musk nhanh chóng tạo ra làn sóng cải tổ mạnh mẽ. DOGE đã lột chức, sa thải hoặc cho nghỉ việc hàng chục ngàn nhân viên liên bang, đồng thời tuyên bố đã phát hiện những khoản chi tiêu ngân sách lãng phí hoặc có dấu hiệu gian lận. Nhưng ngay cả khi những tuyên bố của Musk đang được chứng minh sai sự thật, việc tiết kiệm được 65 tỷ MK vẫn chỉ là một con số chiếm chưa đến 1% trong tổng ngân sách 6.75 ngàn tỷ MK mà chính phủ Hoa Kỳ đã chi tiêu trong năm 2024, và là một phần vô cùng nhỏ nhoi nếu so với tổng nợ công 36 ngàn tỷ MK.
Trong bài diễn văn thông điệp liên bang trước Quốc Hội vừa qua, tổng thống Donald Trump tuyên bố nước Mỹ sẽ “will be woke no longer” – khẳng định quan điểm chống lại cái mà ông ta coi là sự thái quá của văn hóa “woke.” Tuyên bố này phản ánh lập trường của phe bảo thủ, những người cho rằng “wokeness” (sự thức tỉnh) là sự lệch lạc khỏi các giá trị truyền thống và nguyên tắc dựa trên năng lực. Tuy nhiên, điều quan trọng là cần hiểu đúng về bối cảnh lịch sử của thuật ngữ “woke” để không có những sai lầm khi gán cho nó ý nghĩa tiêu cực hoặc suy đồi.
Chỉ với 28 từ, một câu duy nhất trong Tu Chính Án 19 (19th Amendment) đã mở ra kỷ nguyên mới cho phụ nữ Hoa Kỳ. Được thông qua vào năm 1920, tu chính án này đã mang lại quyền bầu cử cho phụ nữ sau hơn một thế kỷ đấu tranh không ngừng. Trong Hiến pháp Hoa Kỳ, Điều I của Tu Chính Án 19 quy định: “Chính phủ liên bang và tiểu bang không được phép từ chối hay ngăn cản quyền bầu cử của công dân Hoa Kỳ vì lý do giới tính.” (Nguyên văn là “The right of citizens of the United States to vote shall not be denied or abridged by the United States or by any State on account of sex.”)
Trong bối cảnh chính quyền Trump đẩy mạnh chiến dịch loại bỏ các chương trình Đa dạng, Bình đẳng và Hòa nhập (DEI), vai trò của phụ nữ trong lịch sử không chỉ là một chủ đề cần được khai thác mà còn là một chiến trường tranh đấu cho công lý và sự công nhận. Bất chấp sự ghi nhận hạn chế và thường xuyên bị lu mờ trong các tài liệu lịch sử, phụ nữ đã và đang đóng góp không thể phủ nhận vào dòng chảy của lịch sử thế giới. Các nhà sử học nữ, dẫu số lượng không nhiều và thường bị đánh giá thấp trong giới học thuật truyền thống, đã không ngừng nỗ lực nghiên cứu và đưa ra ánh sáng những câu chuyện về phụ nữ, từ đó mở rộng khung nhìn lịch sử và khẳng định vai trò của mình trong xã hội. Tháng Lịch sử Phụ nữ diễn ra vào tháng Ba hàng năm, đây không chỉ là dịp để tôn vinh những thành tựu của phụ nữ mà còn là lúc để xem xét và đánh giá những thách thức, cũng như cơ hội mà lịch sử đã và đang mở ra cho nửa thế giới này.
Theo báo điện tử vnexpress.net, từ ngày USAID tái hoạt động tại Việt Nam, Mỹ đã hợp tác với Việt Nam để giải quyết các hậu quả do chiến tranh gây ra, bao gồm việc rà phá bom mìn, xử lý vật liệu nổ, tìm kiếm binh sĩ mất tích và xử lý chất độc da cam/dioxin. Từ năm 2019, USAID đã hợp tác với Bộ Quốc phòng Việt Nam để xử lý khoảng 500.000 mét khối đất nhiễm dioxin tại căn cứ Không quân Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai. Vào tháng Giêng năm 2024, Hoa Kỳ cam kết bổ sung thêm 130 triệu Mỹ kim, nâng tổng kinh phí cho việc làm sạch dioxin lên 430 triệu. Không rõ bây giờ USAID bị đóng băng, số bổ sung cam kết ấy có còn. Ngoài việc giúp giải quyết các hậu quả chiến tranh, USAID đã đóng một vai trò quan trọng trong quá trình hội nhập kinh tế của Việt Nam, đặc biệt là việc Việt Nam gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WHO) và Hiệp định song phương Việt Nam-Hoa Kỳ.
Elizabeth Eckford, một trong chín học sinh da đen tiên phong bước vào trường Trung học Little Rock Central năm 1957, đã trở thành biểu tượng của lòng dũng cảm trong cuộc đấu tranh chống phân biệt chủng tộc tại Hoa Kỳ. Kể từ ngày khai trường lịch sử ấy đến nay, cuộc đấu tranh chống kỳ thị chủng tộc ở Hoa Kỳ đã đạt nhiều tiến bộ đáng kể, cho đến gần đây, Donald Trump lên nắm quyền và ra lệnh xóa bỏ toàn bộ chính sách Đa dạng, Công bằng và Hòa nhập (DEI) trên khắp đất nước thúc đẩy sự gia tăng của các hành vi thù ghét trên toàn quốc, câu chuyện của Eckford càng trở nên cấp thiết. Việt Báo đăng lại câu chuyện lịch sử này như lời nhắc nhở quyền bình đẳng không thể bị xem là điều hiển nhiên, và cuộc đấu tranh cho công lý, bình đẳng vào lúc này thực sự cần thiết.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.