Hôm nay,  

Giới thiệu sách mới: Văn-Học Quốc-Ngữ thời đầu và miền Nam lục-tỉnh

02/06/202115:56:00(Xem: 6886)

Giới thiệu sách mới:
 
Văn-Học Quốc-Ngữ thời đầu và miền Nam lục-tỉnh

qua vài nhận định, biên khảo của
Nguyễn Vy Khanh

.
nhà Nhân Ảnh xuất bản tháng 5-2021
.
Amazon.com và lulu.com phát hành


blank  
Buổi bình-minh của văn-học chữ Quốc-ngữ đã bừng lên từ nửa cuối của thế-kỷ XIX, nay đã trở thành quá khứ nhưng đã là sỏi đá nền móng! Hơn 150 năm sau, đất nước cũng như con người Việt-Nam đã trải qua biết bao dâu bể, biến suy, chưa biết bao giờ sẽ có thể sống hòa hợp lại được như thời thịnh trị và an bình như tổ tiên xưa. Chúng tôi thiển nghĩ cần có một cái nhìn lại, "ôn cố tri tân" như thường nghe, việc vốn không dễ vì dù chấp nhận hậu sinh là kẻ "phê bình" tối hậu của mọi nền văn học đã qua, nhưng chúng ta hôm nay không thể đọc lại các tác phẩm văn học các thời trước như người thời đó. Các thời đại văn chương đã qua đi và chúng ta có nhìn lại thì mới thấy chúng chỉ là những hiện tượng xuất hiện một thời nhưng không chết, không mất, vì chúng đắp lối, dọn ngõ cho các thế hệ đến sau.
.
Văn-học Miền Nam trong tuyển tập này một phần được giới hạn ở tính "miền Nam lục-tỉnh". Tìm hiểu và nêu lên những đặc-tính nhưng không so sánh và xếp loại theo nghĩa địa phương. Với biên khảo này, chúng tôi có một số nhận định như sau:
 
- Văn-học chữ quốc-ngữ đã khởi đầu từ Miền Nam Lục-tỉnh (Nam kỳ, Cochinchine), từ 1869 với Gia Định Báo - là tờ báo chữ Quốc-ngữ đầu tiên ở Việt-Nam, từ ngày 15-4-1865.
- Nền văn-học chữ quốc-ngữ này xuất hành từ báo chí: các truyện kể, truyện ngắn, thơ, vè, bút ký, nghị luận đã xuất hiện trên các báo thời đầu này trước khi được xuất bản và được gọi là tác phẩm văn học:
- Tác phẩm văn xuôi mang tính văn học đầu tiên được xuất bản là Chuyện Đời Xưa của Trương Vĩnh Ký năm 1866, 74 văn bản bằng chữ Quốc-ngữ, sau đó đến tác phẩm của Trương Minh Ký và Huình Tịnh Của;
- Tiểu-thuyết chữ Quốc-ngữ đầu tiên được xuất bản là truyện Thầy Lazaro Phiền của tác giả tiên phong Nguyễn Trọng Quản vào năm 1887;
- Văn bản kịch nói đầu tiên được xuất bản là Tuồng Joseph của Trương Minh Ký, vào năm 1887;
- Thể loại tự truyện xuất phát với Chơn Cáo Tự Sự (1910) của Michel Tinh.
  
Nhân đây cũng xin xác nhận chúng tôi không phân biệt Nam Bắc vì quan niệm muốn thông-cảm và giải quyết một số vấn nạn lịch-sử, sự hiểu biết tường tận là điểm khởi đầu thiết yếu. Văn-học là một phần quan trọng của văn-hóa và lịch sử một dân tộc và phê bình, nghiên cứu đặc tính địa lý được nhiều nhà phê bình văn học Âu Mỹ xem trọng. Cho nên khi nói đến một số nhà văn thơ – mà không là tất cả những vị đã nổi tiếng, chúng tôi làm công việc văn-học sử, mục-đích phân tích và nhận định, chớ không nhắm kỳ thị địa phương hay đề cao, hạ giá tác-giả nào cả! Tất cả các nhà văn thơ đều thuộc văn-học sử Việt-Nam.
 


Mặt khác, những ảnh-hưởng lên văn-học Việt-Nam nếu có cũng cần được nghiên cứu, ví dụ như nếu Anh quốc hay Tây-ban-nha, Bồ-đào-nha xâm chiếm, đô hộ miền Nam rồi cả nước thay vì thực dân Pháp, thì sinh hoạt văn-hóa và việc nghiên cứu văn-học đã khác chăng? Văn-học dân gian (folklore/oral literature) sẽ được chú tâm hơn? Và ảnh-hưởng trên văn-học bác học?
 
Những bài viết trong tập sách đánh dấu một quãng thời gian viết của chúng tôi. Một cố gắng chủ quan, rời rạc, về một số vấn đề của văn-học bầng chữ Quốc-ngữ thời đầu và miền Nam lục-tỉnh, không hẳn có tính cách hệ thống. Bài Miền Nam Khai Phóng là bài đầu tiên đánh dấu sự quan tâm và nghiên cứu của chúng tôi với quan niệm “Kiến thức cũng như nghề nghiệp chính thức và nghiệp dư, sau nhiều thập niên hoạt động, cho chúng tôi tâm niệm và ý chí, trong khả năng khiêm tốn và khả thể, đi tìm sự thực và ghi lại cho các thế hệ sau, với hy vọng rằng chỉ có thống nhất nhân tâm và địa lý khi nào những khúc mắc và vấn nạn lịch sử đã được nhìn nhận và giải tỏa”. Bài đã gây tiếng vang về vấn đề, từ khi được xuất hiện trong tuyển tập 1 Văn-Học Nghệ-Thuật Liên Mạng (1996). Một số bài trong tập đã được in trong các tuyển tập biên khảo và một số đã được phổ biến trên các tạp chí cũng như các trang liên-mạng internet. Chúng tôi giới hạn thời gian văn học từ năm 1865 đến 1954, tuy trong vài bài, vì mạch văn hoặc muốn đầy đủ, chúng tôi đi qua lằn ranh thời gian đó, hoặc lặp lại một số chi tiết, sự kiện.
 
Chúng tôi quyết định xuất-bản tuyển tập biên-khảo vào lúc này, dù chúng tôi vẫn muốn cập nhật và đặt lại một số vấn-đề, nguồn cơn. Trong thời gian biên soạn, tập nhận định và biên khảo này, đã được quí thân hữu và văn hữu góp ý và phê phán. Chúng tôi mong tiếp tục được quí độc giả chỉ giáo những sai lầm và thiếu sót cũng như sẵn sàng thảo luận về những quan điểm đưa ra trong tập sách. (NVK)
.
Sách gồm 20 tiểu luận và biên khảo mới hoặc đã được cập nhật:
- Văn-Học chữ quốc-ngữ thời đầu
- Miền Nam khai phóng
- Miền Nam đạo lý
- Văn-học yêu nước
- Tiếng Việt qua một số tác-phẩm chữ quốc-ngữ thời đầu
- Báo-chí từ thời bình minh văn-học chữ quốc-ngữ đến buổi qua phân 1954
- Về Nguyễn Đình Chiểu và lý-luận văn-học
- Trương Vĩnh Ký và các tác-phẩm văn xuôi tiền-phong
- Huình Tịnh Paulus Của
- Trương Minh Ký
- Nguyễn Trọng Quản, Hồ Biểu-Chánh và Ảnh hưởng Âu-Tây trong thể-loại tiểu-thuyết thời đầu
- Thể-loại Tự truyện với Chơn Cáo Tự Sự
- Lê Hoằng Mưu, nhà tiểu-thuyết tiền phong
- Nhìn lại sự-nghiệp hiện-đại hóa của Nguyễn Văn Vĩnh
- Nỗ lực hiện đại hóa tiểu-thuyết của Hồ Biểu-Chánh
- Ngôn-ngữ của tiểu-thuyết Hồ Biểu Chánh
- Nguyễn Thị Manh-Manh
- Hồ Văn Hảo và Thơ Mới hiện-thực
- Thi ca yêu nước của Vũ Anh Khanh
- Đôi nét về Văn-học Công Giáo Việt Nam ​
. ​
Mua sách, liên lạc NXB Nhân Ảnh: Ông Lê Hân
[email protected] - (408) 722-5626
.
Mua online qua Amazon bìa mềm $40:
https://www.amzn.com/1667100106 
.
bìa cứng $45:
https://www.amzn.com/1483499448 



Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Nhà hoạt động chống biến đổi khí hậu vị thành niên người Thụy Điển Greta Thunberg hứa hiến tặng 1.15 triệu đô la mà cô đã thắng được giải cho các nhóm hoạt động chống biến đổi khí hậu, theo bản tin của báo USA Today cho biết hôm 21 tháng 7 năm 2020. Thunberg đã được chọn là người thắng Giải Gulbernkian Prize for Humanity từ 136 ứng viên của 46 quốc gia, theo tổ chức này cho biết trong một tuyên bố. Cô đã được chọn bởi vì cách mà cô “đã có thể huy động nhiều thế hệ trẻ để chống lại nguyên nhân gây biến đổi khí hậu và cuộc đấu tranh ngoan cường của cô để thay đổi hiện trạng tồn tại dai dẵng,” theo Jorge Sampaio, chủ tịch của hội đồng chấm giải cho biết trong một tuyên bố.
Một vụ tai nạn xe cộ thảm khốc đã xảy ra tại tỉnh Bình Thuận, VN vào sáng ngày 21 tháng 7 n ăm 2020 làm cho 8 người thiệt mạng và 7 người khác bị thương, theo bản tin của Đài Á Châu Tự Do (RFA) cho biết hôm 21 tháng 7.
Lời người dịch: Tác giả cảnh báo các nhận định về địa chính trị của Trung Quốc trong các lĩnh vực giáo dục, nhân quyền, du lịch, an ninh cho Hồng Kông và hoạt động của doanh nghiệp Hoa Vi đối với Anh quốc, Hoa Kỳ, Úc và Nhật Bản là sai lầm, nhưng không đề cập hai nguy cơ khác có liên quan đến Việt Nam, đó là tranh chấp Biển Đông và vùng hạ lưu sông Mekong. Viễn cảnh Trung Quốc sẽ tiếp tục trỗi dậy và thách thức nguyên trạng khu vực trong thời điểm đại dịch Covid-19 là khó lường đoán. Nhưng nếu không lo đối phó với các diễn biến mới này, Việt Nam sẽ phải gánh chịu hiểm hoạ nghiêm trọng.
Cảnh Sát tại thành phố High Point, North Carolina, đã xác nhận người đàn ông bị bắn chết trong lúc đang ngồi thiền tại một ngôi chùa Phật Giáo vào cuối tuần qua, theo thông cáo báo chí của Ty Cảnh Sát High Point cho biết, theo bản tin của Đài Fox8 được phổ biến trên trang mạng của đài này hôm 21 tháng 7 năm 2020. Cảnh sát đã được gọi tới Chùa An Lạc ở khúc đường có số nhà 600 trên đường Scientific Street trước 7 giờ 45 phút tối Thứ Bảy, 18 tháng 7 năm 2020. Khi cảnh sát tới, đội cấp cứu đang điều trị cho Thầy có thế danh Tam Dinh Trần là vị Thầy ở trong Chùa An Lạc. Một vị Thầy khác, thế danh Vu Ta, đã gọi 911 khi vị này phát hiện Thầy Trần quỳ ở bàn thờ trong tư thế cầu nguyện với máu chảy ra mũi.
TT Trump đã viết Twitter có hình ông đeo khẩu trang và gián tiếp gọi đó là hành động “yêu nước” hôm Thứ Hai, 20 tháng 7 – ngược lại với sự miễn cưỡng đeo khẩu trang trước đây của ông nơi công cộng, theo bản tin CNN cho biết. “Chúng ta là Thống Nhất trong nỗ lực đánh bại vi khuẩn TQ, và nhiều người nói rằng nó là Yêu nước để đeo khẩu trang khi bạn không thể giữ khoảng cách xã hội,” ông Trump viết Twitter như thế hôm Thứ Hai – gần 3 tháng sau khi Cơ Quan CDC đề nghị đeo khẩu trang nơi công cộng. Trong khi đó, nhiều nhà lập pháp Cộng Hòa chủ chốt đang chống lại đề xuất của Bạch Ốc để không tài trợ cho việc thử nghiệm Covid-19 và việc theo dõi gói kích cầu kế tiếp.
Người lãnh đạo những nhà Dân Chủ Hoa Kỳ hôm Thứ Hai, 20 tháng 7 năm 2020 nói rằng Donald Trump có thể không thích kết quả của cuộc bầu cử tổng thống vào ngày 3 tháng 11 nhưng nhắc nhở vị tổng thống Cộng Hòa rằng ông sẽ phải rời khỏi Bạch Ốc nếu ông thất cử, theo bản tin của Reuters cho biết. “Có một tiến trình. Nó không có gì để làm nếu người chiếm giữ nào đó của Bạch Ốc không cảm thấy thích dời ra và phải bị ‘hun khói ’ ra khỏi đó bởi vì tổng thống là tổng thống,” theo Chủ Tịch Hạ Viện Nancy Pelosi cho biết trong cuộc phỏng vấn với MSNBC.
Chưa đầy 1 tuần nữa, $600/tuần tiền cho thêm của liên bang đối với những người Mỹ thất nghiệp sẽ chấm dứt đối với khoảng 25 triệu người lao động – một sự sút giảm mức thu nhập rất lớn mà có thể tạo nguy hiểm khả năng trả tiền nhà và những hóa đơn khác của họ, theo bản tin CBS News cho biết hôm 20 tháng 7 năm 2020. Sự sút giảm mạnh như thế trong thu nhập có thể là “tai họa” đối với nhiều gia đình là những người lệ thuộc vào tiền trợ cấp thêm để sống còn trong thời đại dịch, theo Michele Evermore, nhà phân tích kỳ cựu tại National Employment Law Project, cho biết. Thực tế, những người thất nghiệp sẽ bị buộc phải kiếm đủ tiền trợ cấp thất nghiệp thường kỳ của tiểu bang, mà thường thay thế chưa tới một nửa tiền lương của công nhân.
Một luật sư đã được tìm thấy chết hôm Thứ Hai, 20 tháng 7 năm 2020 là nghi can trong vụ nổ súng tại nhà của Chánh Án Địa Hạt Hoa Kỳ Esther Salas, theo Văn Phòng Công Tố Hoa Kỳ tại New Jersey cho biết vào trưa xế Thứ Hai, theo bản tin của CNN tường trình. Con của Chánh Án Salas bị giết chết và chồng của bà bị thương trong vụ tấn công hôm Chủ Nhật tại nhà của họ ở North Brunswick, New Jersey.
Ứng cử viên Thủ tướng Đức thông thường là những chính trị gia tên tuổi: Các đảng phái đều có quyền nhưng có thể nói hầu hết từ các đảng lớn và nổi tiếng như CDU, CSU, SPD hoặc FDP (nếu có), … và thường là chủ tịch đảng. Đức là quốc gia đa đảng, chuyện một đảng chiếm đa số tuyệt đối hơn 50% như xưa không còn nữa. Người dân thấy những "bất lợi" nếu tất cả quyền hành nằm trong tay một đảng duy nhất nên từ hàng chục năm qua, chính phủ ở Đức trên bình diện liên bang được thành lập với một liên minh gồm hai, ba đảng, ví dụ CDU/CSU+FDP hay CDU/CSU+FDP hoặc SPD+Xanh (1998 đến 2005).
Chiến dịch ‘Bỏ Phiếu Có cho Đề Xuất 16’ vừa công bố đội ngũ lãnh đạo mang tính lịch sử, có các nhà chiến lược và những người ủng hộ cho quyền công dân nổi tiếng, bao gồm một đồng chủ tịch chiến dịch và quản lý chiến dịch người Mỹ gốc châu Á. Đồng chủ tịch của chiến dịch là Vincent Pan, Đồng Tổng Giám Đốc của Tổ Chức Người Trung Hoa Ủng Hộ Chính Sách Đặc Cách. Ông Pan là một nhà lãnh đạo trong vấn đề công lý chủng tộc với kinh nghiệm phát triển phương thức chữa trị HIV/AIDS với Quỹ William Jefferson Clinton, ủng hộ cho sự công bằng trong vấn đề tiếp cận ngôn ngữ, quyền người nhập cư, và chính sách đặc cách.
41 năm trước vào ngày 20-7-1979, tại thủ đô Geneva, Thụy Sĩ, 65 quốc gia họp bàn cứu vớt thuyền nhân Việt Nam đang lênh đênh biển cả và khốn khó các trại tị nạn Đông Nam Á. Kết quả từ hội nghị quốc tế này là có hơn 1 triệu người Tị Nạn Cộng Sản Việt Nam được định cư khắp thế giới.Từ lớp người đông đảo này, họ bảo lãnh thân nhân từ quê nhà sang, sinh con đẻ cái và sau mấy chục năm tạo nên Cộng đồng Việt Nam Hải Ngoại lớn mạnh.
Đa số trong chúng ta thuộc thế hệ baby-boomer tuổi đều tròm trèm trên dưới 70, và chắc chắc đa số là đã lên chức ông bà ngoại hay ông bà nội từ lâu rồi. Nay thì đến tuổi nghỉ hưu, lãnh tiền già sống tà tà, rảnh rỗi đi ra đi vào, vui hưởng tuổi già và chờ ngày...ra đi về lại với cát bụi.
Nhà báo Lê Thiệp qua đời năm 2013 thọ 69 tuổi vì bệnh ung thư nhưng không mất. Anh có một cuốn sách viết dang dở "Ung Thư Ơi, Chào Mi”; nhung sự nghiệp báo chí của anh không dang dở vì anh đã để lại cuốn Lững Thững GIữa Đời.
Tại Iran, tổng thống Iran Hassan Rouhani hôm Thứ Bảy cho biết rằng khoảng 25 triệu người Iran có thể bị truyền nhiễm vi khuẩn corona, khi chính quyền tái ban hành các hạn chế tại thủ đô và những nơi khác. Con số này, từ một báo cáo mà Rouhani trích dẫn trong bài phát biểu trên truyền hình, tương xứng với gần 30% dân số 85 triệu người Iran.
Nhiều chủ tịch ủy ban tại Hạ Viện do Dân Chủ kiểm soát đã kêu gọi một cuộc điều tra tức thì vào các hành động mà các viên chức liên bang tại Thủ Đô Hoa Thịnh Đốn và thành phố Portland thuộc tiểu bang Oregon đã phản ứng với các cuộc biểu tình do cái chết của George Floyd và sự bạo hành của cảnh sát, theo bản tin CNN hôm Chủ Nhật, 19 tháng 7 cho biết.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.