Hôm nay,  

Chiều buông… (đôi dòng về Không đứng mãi trong tranh của Lê Chiều Giang)

18/12/202106:32:00(Xem: 5088)
blankBìa sách Khong Đứng Mãi Trong Tranh, và tác giả Lê Chiều Giang
  .

Chiều buông…

 

(đôi dòng về Không đứng mãi trong tranh của Lê Chiều Giang)

 

Đỗ Nghê

 

 

 

Không biết nên gọi Không đứng mãi trong tranh của Lê Chiều Giang là gì cho đúng? Tùy bút? Không phải. Tản mạn? Không phải. Viết ngắn? Không phải. Thơ... Ừ, thơ. Đúng là thơ rồi. Nó cuốn hút. Nó xao xuyến. Nó ray rứt. Nhưng, thực ra thì nó có hơi hướm của một hồi ký hơn với rất nhiều những năm, những tháng, những ngày... cùng với những yêu thương, khóc giấu, khổ đau… Nhưng hình như vẫn không phải là hồi ký, tuy dàn trải cả một đời người, một kiếp người. Tôi biết mình vẫn cứ lẽo đẽo tìm theo những rêu phong của ngày tháng cũ (64). Nó trộn lẫn thơ với nhạc với họa, âm thanh và màu sắc, tưởng tượng và sự kiện. Nó tuôn chảy như một dòng sông, “yên ba giang thượng” mỗi khi chiều xuống…

 

 

Ta có thể hỏi tò mò: Khi muốn Không đứng mãi trong tranh thì người ta làm cách nào? Mà thiệt ra có mấy cách đâu! Những bức tranh đời đó. Một bức bị xé toang với những lời chát đắng. Một bức bị giấu nhẹm với nước mắt và giận hờn. Một bức với những sắc màu sặc sỡ như để bù đắp mà không kịp hoàn tất, để rồi vùi theo với nhan sắc trăm năm.

 

 

Không đứng mãi trong tranh là lúc muốn xổ lồng bay xa. Thiệt không dễ! Bởi muốn bay mà vẫn còn ngập ngừng e sợ. Cái gì làm cho ngập ngừng, e sợ, nấn ná?

Và tôi cứ lẳng lơ, tôi rất lẳng lơ viết những chữ mông lung, vật vờ như gió… sáng trưa chiều tối với hằng tỷ bức email như vậy.

Vẫn có một bờ vực còn đó. Một giới tuyến không thể vượt qua.

Tôi biết mình không được bước xa hơn, dù chỉ là một inch nhỏ. Chúng tôi  dừng lại, đứng ngay ngắn ngay lằn ranh khắt khe nhất của định mệnh. Với tới nhau qua khoảng không gian xa vời ngàn dặm, mù tăm (156).

 

 

Nhưng tuổi vẫn chẳng tha người. Đó là khi người ta “Kên” với tuổi đời. Khi chợt nghĩ tới số 60, tôi nhắm mắt uống thêm ba hớp café một lúc...  Nếu café mà làm tan biến mất được cái số đáng sợ này, chiều nay tôi tình nguyện uống thêm vài ngàn ly nữa…

Phản ứng với số 60 dễ ghét, tôi tiếp tục măc jeans bó sát, áo trễ xuống thêm chút nữa và luôn đi giày cao gót… khua vang, vọng theo mỗi bước chân. Tôi cố gắng hết sức để nhìn như 50 hay trẻ hơn thế… (145).

 

Để rồi chợt nhận ra “thế gian hằng như mộng”:

 

Thiên hạ hay bàn về những điều bất biến, những bền bỉ trăm năm… tôi tính theo phút theo giây.

Những bóng những bọt của đời người (148).

 

Giật mình,

Ta

Chắc phải… yêu thôi.

 

(Liều mạng, 151).

 

Khi yêu thương và được yêu thương, tháng ngày như ngắn lại, tôi sợ đời sẽ hết, tôi sợ ngày sắp hết… Và chúng tôi hấp tấp vội vàng. Vội vàng nhưng… “tinh khiết”.

Một thứ “tình yêu hàm thụ”.

 

Tôi về lại vị trí mình đang đứng, ngó mông ra cuối chân trời, thấy có những óng ánh của hai chữ “Đạo đức”. Với tôi, nó không chỉ phù phiếm mà rất nhiều khi mang ý nghĩa của những người Dại dột, không biết sống và chẳng bao giờ dám sống. (159).

 

Thấy không, xổ lồng bay xa đâu có dễ.

 

Đứng mãi trong tranh

Đóng vai:

Góa phụ

Sáng nay ta

Ra với mặt trời

Như kẻ xa xôi về lại trái đất…

 

Rồi nhìn quanh quất, vội vã lại bước vào trong tranh:

 

… Diễn tiếp

Hỡi thế gian

Ta

Bỏ cuộc chơi.

(Đầu hàng,103).

 

 

Duyên chăng? Nghiệp chăng? Từ những ngày còn thơ đọc mà chẳng cần hiểu với Krishnamurti Tagore, Khalil Gibran, Hermann Hesse… Những ngày lang thang phòng tranh, Pagode, Givral… Những ngày trốn học, cà phê góc phố, bỏ Lễ nhà thờ, canh giờ về muộn…

Những ngọn lửa nhỏ cứ ngún dần như thể đợi một cơn gió. Và gió đã bùng lên.

 

Bước vào trong tranh, có lúc như ngựa chứng, tóc bờm tung bay như phi nước đại, cổ vươn cao ngoằng hí vang, cho nên không ngạc nhiên khi tranh thiếu nữ của NĐ luôn kề bên một bóng ngựa phi đường xa dưới bóng trăng huyền hoặc lẫn bóng tối u mê giữa ngàn lá biếc.

Sự cách điệu không hài hòa làm cho gương mặt có sắc sáng như trăng, lại thêm chút bóng tối của u mê (11).

 

 

Lê Chiều Giang viết Không đứng mãi trong tranh có khi như thơ, có khi như nhạc, như họa. Giọng điệu đôi khi ngổ ngáo, khinh bạc, nhưng ẩn chứa bên trong là rụt rè, bẽn lẽn, đắn đo…

Cái đó làm cho Không đứng mãi trong tranh đáng đọc, để thấy thương hơn một nhan sắc, một tính cách, một số phận như dòng sông những buổi chiều về...

 

 Chiều buông

Trên dòng sông cuốn mau…

…………………….

 

Về đâu?

Bọt bèo tuôn khắp nơi…

 

Để rồi, nhận ra cõi vô lượng tâm:

 

“Bể sầu không nhiều, nhưng cũng đủ yêu…”

 

(Chiều về trên sông, Phạm Duy)

                   

 

(ĐN Saigon,12.2021)

 



 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Khổ đau bao trùm cả nhân loại, cả thế giới. Đó là một sự thật, không ai có thể chối cãi. Chính vì không ai có thể tránh khỏi, khổ đau trở nên bình thường trong cảm nhận chủ quan của mỗi người; và nó chỉ khởi hiện rõ rệt khi bị đẩy lên vượt mức. Đến lúc ấy, người ta mới gục đổ và chịu nhìn nhận sự thật.
Biết rằng hệ tiêu hóa của chúng ta chứa thường trực trên 400 loại vi khuẩn khác nhau với tổng số trên 100 000 tỉ vi khuẩn. Đây là những vi khuẩn có ích cho cơ thể. Chúng tạo thành hệ vi sinh đường ruột (intestinal flora). Các vi khuẩn nầy giúp ích trong việc làm lên men vài loại glucid như chất cellulose mà cơ thể không hấp thụ được. Cellulose là một chất trong các loài thực vật.
Để đáp ứng với nhu cầu tối thiểu trong việc sinh hoạt từ một ngôi nhà nhỏ trở thành ngôi chùa, chi phí tốn kém khá lớn, do vậy nên Ni Sư cùng một số Phật tử trong chùa đã cố gắng tổ chức buổi tiệc chay gây quỹ vào ngày 31 tháng 5 năm 2020 nhưng phải tạm ngưng vì bệnh dịch Covid-19, mặc dù vậy, công trình xây dựng chùa vẫn phải tiến hành. Để có phương tiện tiếp tục công trình, Ni Sư Nguyên Bổn đã cho phổ biến tâm thư với nội dung như sau:
(Robert Mullins International) Vào ngày 16 tháng Bảy năm 2020 vừa qua, Tổng thống Trump đã chỉ thị cho Sở di trú USCIS từ chối nhận đơn mới về chương trình DACA, dù phán quyết của Tối Cao Pháp Viện cho phục hồi chương trình DACA. Đây là chương trình tạm thời không trục xuất những thanh niên đã đến Hoa Kỳ bất hợp pháp từ khi còn thơ ấu và cho phép họ được phép làm việc tại Hoa Kỳ.
Tình hình đại dịch ở Mỹ và nhiều nơi trên thế giới vẫn là quan tâm hàng đầu của mọi người trong tuần qua, đặc biệt cơ quan CDC của Hoa Kỳ đưa ra báo động số người bị nhiễm Covid-19 thực sự cao hơn gấp 24 lần số đã báo cáo. Ngoài ra tình hình ngày thêm căng thẳng tại Biển Đông cũng làm cho nhiều người chú ý.
Nghiên cứu được phổ biến trong tuần trước chống lại một số phát hiện lúc đầu này, nhắc nhở rằng khám phá khoa học là tiến trình phát triển. Các nhà nghiên cứu tại Bệnh Viện Massachusetts General Hospital và Beth Israel Deaconess Hospital đã phổ biến một nghiên cứu hôm Thứ Năm tuần trước cho thấy không có chứng cứ loại máu ảnh hưởng sự phát triển các triệu chứng nghiêm trọng ở một số người (được định nghĩa là việc đặt ống thở vào khí quản hay chết) từ việc truyền nhiễm vi khuẩn corona.
Đại dịch vi khuẩn corona hiện đã giết chết hơn 631,000 người trên toàn thế giới, theo bản tin của Đài ABC News cho biết hôm Thứ Năm, 23 tháng 7 năm 2020. Hơn 15.4 triệu người trên toàn cầu đã được chẩn đoán bị nhiễm Covid-19, theo Đại Học Johns Hopkins cho biết. Con số thực sự được tin là cao hơn nhiều vì thiếu việc thử nghiệm, nhiều trường hợp không báo cáo và những nghi ngờ một số chính phủ đang dấu giếm hay đùa giỡn với sự lây lan tại các quốc gia của họ. Hoa Kỳ đã trở thành quốc gia bị ảnh hưởng tồi tệ nhất, với hơn 4 triệu người bị lây và ít nhất 144,072 người thiệt mạng.
Lãnh Đạo Khối Đa Số tại Thượng Viện Mitch McConnell đã nói rằng bất cứ món tiền tài trợ gửi thẳng nào nên được thu hẹp vào những người Mỹ có thu nhập thấp – đặc biệt, ông nhắm đến trần thu nhập $40,000, theo bản tin của Business Insider cho biết hôm 23 tháng 7 năm 2020. Các nhà lập pháp Cộng Hòa tại Quốc Hội đã giảm số tiền trợ cấp thêm cho thất nghiệp hàng tuần $600, mà sẽ hết hạn vào cuối tháng này trong khi đại dịch hoành hành tại Hoa Kỳ. Khoảng 70,000 trường hợp mới bị lây vi khuẩn corona được báo cáo hôm Thứ Tư, với số người chết lên đến hơn 142,000.
Trong nhận xét nghiêm túc và tỉnh táo, Pompeo cảnh báo người dân Mỹ rằng “nếu chúng ta khuất phục bây giờ, thì con cháu của con cháu chúng ta có thể phải chịu sự thương hại của Đảng CSTQ, những kẻ mà hành động chủ yếu thách thức thế giới tự do.” Bài phát biểu của Pompeo đến một ngày sau khi FBI công bố rằng Đảng CSTQ đã thực hiện một “chương trình” để trồng cấy những nhà nghiên cứu quân sự bí mật và bất hợp pháp trong nhiều đại học Hoa Kỳ để ăn cắp các tài liệu nhạy cảm. Đầu tuần này, Bộ Ngoại Giao Mỹ tuyên bố tòa lãnh sự TQ tại Houston sẽ bị đóng cửa, với Pompeo nói rằng sự phức tạp là “một trung tâm gián điệp và trộm cắp IP.”
Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Năm, 23 tháng 7 năm 2020 tuyên bố rằng Đảng Cộng Hòa đã bãi bỏ kế hoạch tổ chức các hoạt động đại hội tại thành phố Jacksonville thuộc tiểu bang Florida, theo CNN tường trình cho hay. Sự thay đổi là sự đảo ngược đánh ngạc nhiên đối với Trump, người đã dời đại hội tới Jacksonville sau khi thống đốc North Carolina nêu quan ngại sức khỏe công chúng về việc có sự tập trung đông đảo tại Charlotte, trong khi Đảng Cộng Hòa đã đặt kế hoạch từ lâu.
Chiều Thứ Ba 21 Tháng 7 Năm 2020, hoàn toàn bất ngờ, Lãnh Sự Quán Trung Cộng tại Houston, Texas nhận được quyết định của chính phủ Hoa Kỳ đóng cửa lãnh sự quán của họ, và toàn thể nhân viên trong lãnh sự này có 72 giờ đồng hồ để thu xếp ra khỏi trụ sở này và trở về Hoa Lục. Đồng hương người Việt tại Houston, tiểu bang Texas, Hoa Kỳ, đã đổ xuống đường biểu tình ăn mừng, và cộng đồng người Việt khắp nơi trên thế giới đón nhận tin vui này như nắng hạn gặp cơn mưa rào.
Cơ quan theo dõi độc lập của Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ hôm Thứ Năm, 23 tháng 7 năm 2020 nói rằng họ sẽ điều tra việc sử dụng vũ lực bởi các nhân viên chấp pháp liên bang tại Portland, Oregon và Thủ Đô Hoa Thịnh Đốn, nơi mà đàn áp bạo động lên những người biểu tình đã đánh dấu một mùa hè bị rung chuyển bởi những cuộc biểu tình chống sự bạo hành của cảnh sát, theo bản tin của CNN cho biết.
Hoa Kỳ muốn giúp ngư dân Việt Nam trong việc phát triển nghề đánh cá trên biển một cách bền vững và “hỗ trợ ngư dân Việt Nam trước những đe dọa bất hợp pháp trên biển,” theo bản tin của Đài Tiếng Nói Hoa Kỳ (VOA) cho biết hôm 23 tháng 7 năm 2020.
Té ra có hai thứ “người lạ” lận nha: tụi ngoài biển cả mênh mông là dân Nước Lạ, đã đành; đám ở trong phố phường chật hẹp thì toàn là dân bản xứ. Cả hai đều hành động theo cùng một phương châm: “lấy thịt đè người” – dù thuộc hai thực thể khác nhau: Côn Đồ Quốc Gia & Côn Đồ Quốc Tế.
David Khayat là một bác sĩ chuyên khoa về ung thư nhiều kinh nghiệm. Ông là trưởng khoa ung thư tại bệnh viện Pitié –Salpétrière Paris từ năm 1990,đồng thời cũng là giáo sư về ung thư tại Université Pierre et Marie Curie (Paris VI). Ông còn là professeur adjoint tại Centre médical MD Anderson Houston (Texas). David Khayat là bác sĩ riêng của nhiều yếu nhân nặng ký chẳng hạn như vợ chồng cựu TT Chirac, nhà điện ảnh Roger Vadim, nhà điêu khắc César, v.v...


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.