Hôm nay,  

Chiều buông… (đôi dòng về Không đứng mãi trong tranh của Lê Chiều Giang)

18/12/202106:32:00(Xem: 5090)
blankBìa sách Khong Đứng Mãi Trong Tranh, và tác giả Lê Chiều Giang
  .

Chiều buông…

 

(đôi dòng về Không đứng mãi trong tranh của Lê Chiều Giang)

 

Đỗ Nghê

 

 

 

Không biết nên gọi Không đứng mãi trong tranh của Lê Chiều Giang là gì cho đúng? Tùy bút? Không phải. Tản mạn? Không phải. Viết ngắn? Không phải. Thơ... Ừ, thơ. Đúng là thơ rồi. Nó cuốn hút. Nó xao xuyến. Nó ray rứt. Nhưng, thực ra thì nó có hơi hướm của một hồi ký hơn với rất nhiều những năm, những tháng, những ngày... cùng với những yêu thương, khóc giấu, khổ đau… Nhưng hình như vẫn không phải là hồi ký, tuy dàn trải cả một đời người, một kiếp người. Tôi biết mình vẫn cứ lẽo đẽo tìm theo những rêu phong của ngày tháng cũ (64). Nó trộn lẫn thơ với nhạc với họa, âm thanh và màu sắc, tưởng tượng và sự kiện. Nó tuôn chảy như một dòng sông, “yên ba giang thượng” mỗi khi chiều xuống…

 

 

Ta có thể hỏi tò mò: Khi muốn Không đứng mãi trong tranh thì người ta làm cách nào? Mà thiệt ra có mấy cách đâu! Những bức tranh đời đó. Một bức bị xé toang với những lời chát đắng. Một bức bị giấu nhẹm với nước mắt và giận hờn. Một bức với những sắc màu sặc sỡ như để bù đắp mà không kịp hoàn tất, để rồi vùi theo với nhan sắc trăm năm.

 

 

Không đứng mãi trong tranh là lúc muốn xổ lồng bay xa. Thiệt không dễ! Bởi muốn bay mà vẫn còn ngập ngừng e sợ. Cái gì làm cho ngập ngừng, e sợ, nấn ná?

Và tôi cứ lẳng lơ, tôi rất lẳng lơ viết những chữ mông lung, vật vờ như gió… sáng trưa chiều tối với hằng tỷ bức email như vậy.

Vẫn có một bờ vực còn đó. Một giới tuyến không thể vượt qua.

Tôi biết mình không được bước xa hơn, dù chỉ là một inch nhỏ. Chúng tôi  dừng lại, đứng ngay ngắn ngay lằn ranh khắt khe nhất của định mệnh. Với tới nhau qua khoảng không gian xa vời ngàn dặm, mù tăm (156).

 

 

Nhưng tuổi vẫn chẳng tha người. Đó là khi người ta “Kên” với tuổi đời. Khi chợt nghĩ tới số 60, tôi nhắm mắt uống thêm ba hớp café một lúc...  Nếu café mà làm tan biến mất được cái số đáng sợ này, chiều nay tôi tình nguyện uống thêm vài ngàn ly nữa…

Phản ứng với số 60 dễ ghét, tôi tiếp tục măc jeans bó sát, áo trễ xuống thêm chút nữa và luôn đi giày cao gót… khua vang, vọng theo mỗi bước chân. Tôi cố gắng hết sức để nhìn như 50 hay trẻ hơn thế… (145).

 

Để rồi chợt nhận ra “thế gian hằng như mộng”:

 

Thiên hạ hay bàn về những điều bất biến, những bền bỉ trăm năm… tôi tính theo phút theo giây.

Những bóng những bọt của đời người (148).

 

Giật mình,

Ta

Chắc phải… yêu thôi.

 

(Liều mạng, 151).

 

Khi yêu thương và được yêu thương, tháng ngày như ngắn lại, tôi sợ đời sẽ hết, tôi sợ ngày sắp hết… Và chúng tôi hấp tấp vội vàng. Vội vàng nhưng… “tinh khiết”.

Một thứ “tình yêu hàm thụ”.

 

Tôi về lại vị trí mình đang đứng, ngó mông ra cuối chân trời, thấy có những óng ánh của hai chữ “Đạo đức”. Với tôi, nó không chỉ phù phiếm mà rất nhiều khi mang ý nghĩa của những người Dại dột, không biết sống và chẳng bao giờ dám sống. (159).

 

Thấy không, xổ lồng bay xa đâu có dễ.

 

Đứng mãi trong tranh

Đóng vai:

Góa phụ

Sáng nay ta

Ra với mặt trời

Như kẻ xa xôi về lại trái đất…

 

Rồi nhìn quanh quất, vội vã lại bước vào trong tranh:

 

… Diễn tiếp

Hỡi thế gian

Ta

Bỏ cuộc chơi.

(Đầu hàng,103).

 

 

Duyên chăng? Nghiệp chăng? Từ những ngày còn thơ đọc mà chẳng cần hiểu với Krishnamurti Tagore, Khalil Gibran, Hermann Hesse… Những ngày lang thang phòng tranh, Pagode, Givral… Những ngày trốn học, cà phê góc phố, bỏ Lễ nhà thờ, canh giờ về muộn…

Những ngọn lửa nhỏ cứ ngún dần như thể đợi một cơn gió. Và gió đã bùng lên.

 

Bước vào trong tranh, có lúc như ngựa chứng, tóc bờm tung bay như phi nước đại, cổ vươn cao ngoằng hí vang, cho nên không ngạc nhiên khi tranh thiếu nữ của NĐ luôn kề bên một bóng ngựa phi đường xa dưới bóng trăng huyền hoặc lẫn bóng tối u mê giữa ngàn lá biếc.

Sự cách điệu không hài hòa làm cho gương mặt có sắc sáng như trăng, lại thêm chút bóng tối của u mê (11).

 

 

Lê Chiều Giang viết Không đứng mãi trong tranh có khi như thơ, có khi như nhạc, như họa. Giọng điệu đôi khi ngổ ngáo, khinh bạc, nhưng ẩn chứa bên trong là rụt rè, bẽn lẽn, đắn đo…

Cái đó làm cho Không đứng mãi trong tranh đáng đọc, để thấy thương hơn một nhan sắc, một tính cách, một số phận như dòng sông những buổi chiều về...

 

 Chiều buông

Trên dòng sông cuốn mau…

…………………….

 

Về đâu?

Bọt bèo tuôn khắp nơi…

 

Để rồi, nhận ra cõi vô lượng tâm:

 

“Bể sầu không nhiều, nhưng cũng đủ yêu…”

 

(Chiều về trên sông, Phạm Duy)

                   

 

(ĐN Saigon,12.2021)

 



 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Trong khi đó tại Hoa Kỳ, Texas và Florida đang ngưng việc mở cửa trở lại khi số trường hợp mắc vi khuẩn coronas trên cả nước đạt con số kỷ lục. Hơn 30 tiểu bang đang chiến đấu với số lượng ngày càng tăng và Mỹ đang tính trung bình nhiều trường hợp mới hàng ngày hơn bao giờ hết. Nhưng Phó Tổng Thống Mike Pence cho biết hôm Thứ Sáu “tất cả chúng ta đã thấy những tin tức đáng khích lệ khi chúng ta mở lại nước Mỹ.” Ít nhất 9 tiểu bang đã tuyên bố họ sẽ không tiến thêm tới giai đoạn kế tiếp của việc tái mở cửa. Đó là những tiểu bang Arizona, Arkansas, Delaware, Idaho, Louisiana, Maine, Nevada, New Mexico và North Carolina. Thống Đốc Tiểu Bang Texas Greg Abbott đã ban hành một sắc lệnh hành pháp hôm Thứ Sáu nhằm hạn chế một số doanh nghiệp và dịch vụ nhất định như một phần trong nỗ lực của tiểu bang nhằm “ngăn chặn sự lây lan của Covid-19.”
Vào ngày 25 tháng 6 năm 2020, Học Khu Westminster đã thông qua nghị quyết (5-0) lên án kỳ thị và ủng hộ công bằng cho người da màu khác nhau. Học khu Westminster sẽ bắt đầu dạy về lịch sử của các sắc dân khác nhau ở Mỹ và thực hiện các chương trình để giáo viên và nhân viên tôn trọng những người khác nhau nhiều hơn.
Việt Nam và Phi Luật Tân cảnh báo về sự bất an ngày càng tăng ở Đông Nam Á tại hội nghị thượng đỉnh khu vực vào Thứ Sáu, 26 tháng 6 năm 2020, trong bối cảnh lo ngại rằng Trung Quốc đang đẩy mạnh hoạt động tại Biển Đông đang tranh chấp trong đại dịch vi khuẩn corona, theo Reuters cho biết. Hà Nội và Manila đã công bố các phản đối Trung Quốc vào tháng Tư sau khi Bắc Kinh đơn phương tuyên bố thành lập các khu hành chính mới trên các đảo trong các tuyến đường thủy gặp khó khăn mà Việt Nam và Phi Luật Tân cũng có tuyên bố chủ quyền.
Cục Thống Kê Dân Số đã sẵn sàng để đưa ra thông báo về việc tiếp tục một số hoạt động ngoài hoạt động Cập Nhật/Để Lại Tài Liệu và lấy dấu vân tay nhân viên mới.
Ngoại Trưởng Hoa Kỳ Mike Pompeo cho biết hôm Thứ, 26 tháng 6 năm 2020, rằng Washington đang áp đặt các hạn chế cấp visa đối với các quan chức Trung Quốc chịu trách nhiệm hạn chế các quyền tự do ở Hồng Kông, nhưng ông không nêu ra bất kỳ mục tiêu nào trong số đó, theo Reuters cho biết. Hành động này diễn ra trước cuộc họp kéo dài 3 ngày của quốc hội Trung Quốc từ Chủ Nhật dự kiến sẽ ban hành luật an ninh quốc gia mới cho Hồng Kông đã báo động các chính phủ ngoại quốc và các nhà hoạt động dân chủ. Các hạn chế visa của Hoa Kỳ áp dụng đối với các quan chức Đảng Cộng Sản Trung Quốc hiện tại và trước đây “được tin rằng họ phải chịu trách nhiệm hoặc đồng lõa trong việc phá hoại quyền tự trị cao cấp của Hồng Kông,” ông Pompeo nói.
Các nhà giám sát ở California đã chấp thuận các quy tắc mới sẽ chứng kiến sự thay đổi lớn từ xe tải và xe van chạy bằng xăng và dầu diesel sang xe tải và xe van chạy bằng điện và nhiên liệu không thải khí độc. Các hướng dẫn đầu tiên của loại này, có hiệu lực vào năm 2024, bao gồm một loạt các loại xe tải, từ các mô hình hạng trung cho đến các “xe lớn” chuyên chở số lượng lớn hàng hóa trên khắp California và khắp cả nước. Các hướng dẫn hiện tại của Ủy Ban Tài Nguyên Không Khí California đã thúc ép các nhà sản xuất thêm xe tải điện và xe tải không thải khí.
Tổng Thống Donald Trump cho biết trên Twitter hôm Thứ Sáu, 26 tháng 6 năm 2020, rằng ông đã ký sắc lệnh hành pháp về bảo vệ các di tích, một hành động mà Tổng Thống đã nhạo báng trong tuần qua, theo CNN cho biết. "Tôi vừa ký một Sắc Lệnh Hành Pháp rất mạnh mẽ bảo vệ các Di Tích, Đài Tưởng Niệm và Tượng Đài Mỹ - và chống lại Bạo Lực Hình Sự gần đây,” theo Tổng thống viết hôm Thứ Sáu. “Bỏ tù lâu dài cho những hành vi vô luật pháp chống lại đất nước vĩ đại của chúng ta!”
New York -- Một chánh án hôm Thứ Năm, 25 tháng 6, đã bác bỏ nỗ lực của em trai của Tổng Thống Trump để ngăn chặn việc xuất bản một cuốn sách nói hết mọi thứ sắp xuất bản của Mary L. Trump, cháu gái của Tổng thống, theo bản tin của CNN Business cho biết. Chánh Án Peter J. Kelly của Tòa Án Thay Thế Quận Queens ở New York, nơi động lực để có được lệnh cấm tạm thời đã được nạp đơn hôm Thứ Ba bởi Robert S. Trump, bác bỏ vụ kiện vì lý do không có quyền tài phán. Ted Boutrous, luật sư về Tu Chính Thứ Nhất nổi tiếng, người đại diện cho Mary Trump, và cũng là người đại diện cho CNN trong quá khứ, tán thành quyết định của tòa án trong một tuyên bố.
Chính quyền tỉnh Quảng Nam tại Việt Nam đã lên tiếng phản đối loạt phim truyền hình Mỹ có tên “Madam Secretary” đang được chiếu trên Netflix khi đề cập đến Hội An đã chú thích là “Phù Lăng – Trung Quốc,” theo bản tin của Đài Á Châu Tự Do (RFA) cho biết hôm Thứ Sáu, 26 tháng 6 năm 2020.
Kêu gọi chính phủ Hoa Kỳ và chính phủ của các quốc gia tự do khác trên Thế Giới buộc nhà cầm quyền cộng sản Việt Nam phải ngưng tất cả các chính sách và việc đàn áp tôn giáo, mở các cuộc điều tra tại chỗ về những vụ vi phạm tự do tôn giáo trầm trọng đã và đang diễn ra tại Việt Nam, đưa Việt Nam trở lại vào danh sách những “Các Quốc Gia Cần Quan Tâm Đặc Biệt” vì những vi phạm trầm trọng về nhân quyền và tự do tôn giáo, đã và đang diễn ra tại Việt Nam; và áp dụng những biện pháp chế tài về kinh tế và viện trợ, cho đến khi nhà cầm quyền Việt Nam chấm dứt nạn đàn áp tôn giáo và tôn trọng nhân quyền.
Người Pháp gặp nhau, bắt tay, hoặc ôm hun ở má, tay vừa vỗ lưng vài cái nếu thân mật lắm, buông ra, nhìn nhau và hỏi «Mạnh giỏi thế nào?». Người Pháp mang tâm lý sợ sệt, nhứt là sợ chết sau nhiều trận đại dịch, từ dịch Tây-ban-nha giết chết gần phân nửa dân số âu châu. Người Tàu, gặp nhau, chào và hỏi ngay «Ăn cơm chưa?». Ăn cơm rồi là hôm đó sống hạnh phúc vì phần đông người Tàu đói triền miên. Trốn nạn đói, chạy qua Việt nam tỵ nạn, vẫn còn mang nỗi ám ảnh nạn đói. Còn người Việt nam xứ Nam kỳ chào nhau và hỏi thăm «Mần ăn ra sao?». Gốc nghèo khó ở ngoài Bắc, ngoài Trung, đơn thân độc mã, vào Nam sanh sống giữa cảnh trời nước mênh mông, đồng hoang lau sậy, thoát cái nghèo là niềm mong ước từ lúc rời người làng, kẻ nước.
Ông Trump đã từng hứa hẹn nhiều lần sẽ chấm dứt chương trình DACA. Đây là chương trình do Tổng thống Obama lập ra trong năm 2012. Ông John Roberts, người đứng đầu Tối Cao Pháp Viện, nói rằng hành pháp Trump đã không tuân theo các quy tắc để đưa ra quyết định đúng đắn.
Cố vấn y tế của Bạch Ốc là Bác Sĩ Anthony Fauci hôm Thứ Ba, 23 tháng 6 nói rằng nhiều vùng của nước Mỹ đang chứng kiến “sự gia tăng mạnh” trong truyền nhiễm vi khuẩn corona.Trong khi tiểu bang New York đang thấy sự sút giảm của các trường hợp bị lây Covid-19, các tiểu bang khác đang chứng kiến sự gia tăng các trường hợp mà “phản ánh sự gia tăng trong lây lan cộng đồng,” theo BS Fauci, giám đốc Viện Dị Ứng Và Bệnh Truyền Nhiễm Quốc Gia, đã nói trong phiên điều trần trước Ủy Ban Năng Lượng Và Thương Mại Hạ Viện. “Đó là điều mà tôi thực sự rất quan tâm.”
Lý do là vì khoang mũi của bạn sản xuất khí nitric oxide phân tử, mà các nhà hóa học viết tắt là NO, làm tăng lưu lượng máu qua phổi và tăng nồng độ oxy trong máu. Hít thở bằng mũi mang NO thẳng vào phổi, nơi nó giúp chống lại việc truyền nhiễm vi khuẩn corona bằng việc ngăn chận sự sinh trưởng bằng cấp số nhân của vi khuẩn corona trong phổi. Nhưng nhiều người tập yoga cũng nhận được lợi ích của việc hít thở bằng mũi thay vì bằng miệng. sự dung nạp oxy nhiều hơn của máu có thể làm cho con người cảm thấy tươi tắn và mang lại độ dẻo dai lớn hơn.
Ít nhất 30 tiểu bang trên khắp Hoa Kỳ - 60% - đang báo cáo sự gia tăng các trường hợp nhiễm vi khuẩn corona trong tuần qua, so với tuần trước, theo CNN cho biết hôm Thứ Năm, 25 tháng 6. Trong số các tiểu bang, 13 tiểu bang báo cáo tăng 50% hoặc cao hơn. Các trường hợp mới đang có xu hướng giảm ở 11 tiểu bang, trong khi 9 tiểu bang đang thấy số lượng ổn định. Ngoài ra, Giám Đốc Các Trung Tâm Kiểm Soát và Ngăn Ngừa Bệnh Tật Hoa Kỳ (CDC) là Bác Sĩ Robert Redfield hôm Thứ Năm nói rằng Hoa Kỳ có thể mới tính được khoảng 10% số lượng người bị nhiễm vi khuẩn corona. CDC đã xem xét các xét nghiệm kháng thể được thực hiện trên cả nước để xem có bao nhiêu người bị nhiễm trùng trong quá khứ mà không được chẩn đoán tại thời điểm đó và thấy nhiều trường hợp hơn đã được báo cáo chính thức. “Một ước tính sơ bộ tốt hiện nay là 10-1,” theo Red Redfield nói trong một cuộc họp báo.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.