Bản tin cà phê sáng Thứ Hai 9/3/2026:
- Hãng Nhật Nintendo kiện Trump đòi bồi thường tiền thuế quan bất hợp pháp, Việt Nam có thể được chia phần
- California: giá xăng tăng vọt, Quận Cam 5,24 đô/gallon, riêng 1 nơi ở L.A. lên 8,21 đô/gallon.
- Các quan chức cấp cao của chính quyền Trump gấp rút mua hầm trú ẩn chống chiến tranh nguyên tử sau khi Trump tấn công Iran
- Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt từ chối loại trừ khả năng Tổng thống Trump sẽ áp dụng chế độ nghĩa vụ quân sự bắt buộc trong cuộc chiến với Iran
- Giới trẻ Mỹ lo ngại Trump sẽ cưỡng bách quân dịch vì Mỹ thiếu lính cho nhiều chiến trường. Thanh niên Mỹ rủ nhau xin vào Vệ Binh Mỹ để khỏi bị bắt quân dịch
- Mỹ: 7 lính tử trận vì bom Iran.
- Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ: sẽ tăng cường tấn công tới khi Iran sụp đổ, Mỹ phải buộc Iran đầu hàng. Hegseth nói rằng ông và Trump "có quyền" điều quân bộ chiến Mỹ vào Iran.
- Nên về Iran để sẽ tham chiến chống Mỹ-Israel, hay ở lại Úc xin tỵ nạn? 5 nữ cầu thủ bóng đá Iran trốn khỏi đoàn, xin ở lại Úc. Trump yêu cầu Úc đừng cho đội bóng về Iran.
- Video cho thấy tên lửa Tomahawk của Mỹ bắn vào trường nữ tiểu học Iran làm chết 165 em gái. Mỹ chối.
- Iran: bị dàn dựng để vu cáo, vì Iran chưa từng tấn công Thổ Nhĩ Kỳ, Cyprus hay Azerbaijan.
- Thổ: NATO đã bắn chận 1 tên lửa đạn đạo khác được bắn từ Iran vào không phận Thổ
- Iran: Mỹ muốn cắt Iran làm mấy mảnh và chiếm dầu Iran
- Israel: lại không kích lớn vào Iran
- Nhân quyền HRW tố Irael pháo kích 1 ngôi làng Lebanon bằng bom phốt pho trắng gây cháy bỏng. Israel thú nhận có xài đạn này, nhưng chỉ để gây khói, không nhắm vào dân.
- Liên Âu: giá dầu tăng, nhưng Châu Âu chưa thiếu dầu
- Liên Âu: chưa thấy lộ trình nào cho hòa bình Iran, lại tố Putin không chịu hòa bình cho Ukraine (có vẻ ám chỉ Trump làm giống Putin?)
- TQ sẽ thực hiện mọi cách để tự bảo vệ an ninh năng lượng
- UAE: đã bắn hạ 12 tên lửa đạn đạo và 17 máy bay không người lái của Iran trong 24 giờ qua
- Giá dầu tăng vọt vượt mốc 100 USD khi chiến tranh Iran tiếp diễn, dầu thô Mỹ tăng hơn 35%/tuần, xăng tăng 47 cent/gallon, dấy lên lo ngại về kinh tế và biến động thị trường
- Iran chọn Mojtaba Khamenei kế vị cha làm lãnh đạo. Trump muốn người khác, nói rằng nhà lãnh đạo mới sẽ không tại vị lâu vì Mỹ không chấp thuận
- Putin chúc mừng tân lãnh đạo Iran
- - Bỉ: bom nổ giáo đường Do Thái, không ai chết
- Trump: Tôi sẽ chặn tất cả các dự luật khác cho đến khi thông qua Đạo luật SAVE (đi bầu với căn cước chứng minh quốc tịch, siết bầu qua thư, cấm nữ chuyển giới thi thể thao, cấm phẫu thuật chuyển đổi giới tính)
- Trump nói sẽ 'giải quyết mọi vấn đề' trong thể thao đại học: Liên bang sẽ hành động về vấn đề bản quyền tên tuổi, hình ảnh và danh tiếng (NIL), tư cách vận động viên và tài chính
- New York: bắt 2 người ném bom tự chế trong biểu tình chống Hồi giáo ngoài dinh thị trưởng
- Cộng Hòa bị 1 GS Luật tố cáo: Cuộc chiến chống gian lận thực chất là cuộc chiến chống lại người nghèo
.
.... o .... CHI TIẾT ....... .... o ....
.
---- Hãng Nhật Nintendo kiện Trump đòi bồi thường tiền thuế quan bất hợp pháp, Việt Nam có thể được chia phần. Theo Techspot: Nintendo kiện chính phủ Mỹ về thuế quan "bất hợp pháp" thời Trump. Hàng chục công ty đang kiện đòi hoàn thuế gần 200 tỷ đô la, kèm lãi suất. Đội ngũ pháp lý của Nintendo nổi tiếng trong những năm qua vì việc tích cực truy tố những người sửa đổi phần mềm và những kẻ vi phạm bản quyền. Tuần này, nhà sản xuất máy chơi game này đã đệ đơn kiện một mục tiêu lớn hơn nhiều – chính phủ Mỹ – cùng với nhiều thực thể khác yêu cầu hoàn thuế gần 200 tỷ đô la sau khi Tòa án Tối cao tuyên bố thuế quan "Ngày Giải phóng" năm 2025 của chính quyền Trump là bất hợp pháp.
Đơn kiện, được Aftermath thu thập, thuật lại việc Tổng thống Donald Trump đã tăng thuế nhập cảng ở mức cao kỷ lục vào năm ngoái và việc Tòa án Tối cao Hoa Kỳ đã bác bỏ chúng vào tháng trước. Theo phán quyết của tòa án, Nintendo đang yêu cầu một khoản tiền hoàn trả không xác định, cộng với lãi suất.
Trump đã áp đặt thuế quan vượt quá 25% đối với các quốc gia bao gồm Nhật Bản, Đài Loan, Hàn Quốc, Ấn Độ, Việt Nam và Trung Quốc vào tháng 4 năm ngoái trong nỗ lực tăng cường sản xuất của Mỹ. Trong những tháng tiếp theo, thuế quan thay đổi hỗn loạn, với thuế quan chống Trung Quốc đôi khi vượt quá 100%.
Các nhà sản xuất phần cứng, với chuỗi cung ứng phụ thuộc rất nhiều vào thương mại quốc tế và sản xuất tại các nước châu Á, đã bị ảnh hưởng đặc biệt nặng nề. Mặc dù Nintendo tuyên bố rằng thuế quan "Ngày Giải phóng" không ảnh hưởng đến giá ra mắt 450 đô la của máy chơi game cầm tay Switch 2, và công ty đã chuyển sản xuất từ Trung Quốc sang Việt Nam trong nhiệm kỳ đầu tiên của chính quyền Trump, nhưng họ đã trì hoãn việc đặt trước thiết bị từ ngày 9 tháng 4/2025 đến ngày 24 tháng 4/2025 trước khi ra mắt Switch 2 vào ngày 5 tháng 6/2025. Nintendo cũng phát hành một phiên bản chỉ dành cho thị trường Nhật Bản với giá rẻ hơn hơn 100 đô la.
Tòa án Tối cao Hoa Kỳ đã bác bỏ các mức thuế quan này vào tháng trước, phán quyết rằng tổng thống đã vượt quá thẩm quyền của mình. Trump đã ban hành các mức thuế này thông qua một cách giải thích mới về Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA), đạo luật trao quyền cho tổng thống điều chỉnh nhập cảng để ứng phó với các trường hợp khẩn cấp.
Tuy nhiên, IEEPA không đề cập đến thuế quan, và chưa có tổng thống nào trước đây sử dụng nó để áp đặt thuế quan, chứ chưa nói đến mức thuế quan như năm ngoái. Tòa án phán quyết rằng ông Trump không thể ban hành các mức thuế "bất thường" như vậy mà không có sự chấp thuận của Quốc hội, điều mà ông không có.
Đáp lại, Trump ngay lập tức áp đặt thuế quan toàn cầu 10% thông qua Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974, sau đó đe dọa sẽ nâng lên 15%. Hai chục Bộ trưởng Tư pháp tiểu bang đã kiện để ngăn chặn các loại thuế mới này trong tuần này.
Hơn nữa, Cục Hải quan và Bảo vệ Biên giới (CBP) đã nói với thẩm phán Tòa án Thương mại Quốc tế Hoa Kỳ trong tuần này rằng hệ thống máy tính và nhân viên của họ không đủ khả năng xử lý khoảng 166 tỷ đô la tiền hoàn thuế mà chính phủ nợ.
Trong một hồ sơ mà CNBC thu được, CBP tuyên bố rằng họ đặt mục tiêu nâng cấp thiết bị của mình để xử lý khoảng 53 triệu vụ việc liên quan đến thuế quan từ 330.000 công ty nhập cảng trong vòng 45 ngày.
.
---- California: giá xăng tăng vọt, Quận Cam 5,24 đô/gallon, riêng 1 nơi ở L.A. lên 8,21 đô/gallon. Giá xăng 8,21 đô la ở Los Angeles cho thấy giá nhiên liệu đang tăng nhanh như thế nào. Nếu bạn nghĩ giá xăng đã quá cao vào tháng trước, mặc dù gần mức thấp nhất trong nhiều năm, bạn có thể cần chuẩn bị tinh thần cho lần đổ xăng tiếp theo. Các tài xế trên khắp nước Mỹ đang chứng kiến giá xăng tăng vọt trở lại, và một trạm xăng ở Los Angeles đã đẩy mọi thứ lên mức gây sốc với mức giá đáng kinh ngạc 8,21 đô la một gallon. Vâng, 8 đô la. Cho xăng thường. Mức giá đáng kinh ngạc 8,21 đô la/gallon là thực tế tại một trạm xăng Chevron ở trung tâm thành phố Los Angeles, và bất chấp giá cả, vẫn có rất nhiều người đổ xăng khi phóng viên ABC7 Eyewitness News đến hiện trường. Nhưng các phóng viên cũng phát hiện giá xăng chỉ hơn 4,19 đô la/gallon tại một trạm xăng ít nổi bật hơn cách đó vài dặm, chứng tỏ rằng việc săn lùng giá rẻ đột nhiên trở thành một kỹ năng sinh tồn.
.
Tại California, giá trung bình của một gallon xăng thường đã tăng 5 cent chỉ sau một đêm lên 5,20 đô la, tăng hơn 50 cent so với mức trung bình 4,65 đô la chỉ tuần trước. Dưới đây là giá nhiên liệu hiện tại vào thứ Hai tại khu vực Nam California, theo số liệu của AAA:
Quận Los Angeles: 5,25 đô la
Quận Orange: 5,24 đô la
Quận Riverside: 5,15 đô la
Quận San Bernardino: 5,15 đô la
Quận Ventura: 5,19 đô la
Các quan chức cho biết giá xăng vào mùa xuân thường tăng do nhu cầu tăng cao và việc chuyển sang sử dụng nhiên liệu pha trộn mùa hè, nhưng mức tăng mùa này đặc biệt cao.
Trên toàn quốc, giá trung bình cũng đã tăng cao, vượt quá 3 đô la một gallon và hiện đang ở mức 3,48 đô la.
.
---- Các quan chức cấp cao của chính quyền Trump gấp rút mua hầm trú ẩn chống chiến tranh nguyên tử sau khi Trump tấn công Iran. Kể từ cuộc tấn công chưa từng có tiền lệ của Tổng thống Donald Trump vào Iran tuần trước, ít nhất hai quan chức cấp cao của chính quyền Trump đã gấp rút mua hầm trú ẩn được thiết kế để chịu được kịch bản chiến tranh nguyên tử tận thế, tờ The Telegraph đưa tin hôm Chủ nhật.
Thông tin này đến từ ông Ron Hubbard, cư dân Texas, chủ sở hữu của Atlas, một công ty sản xuất hầm trú ẩn được thiết kế để chịu được "bụi phóng xạ sinh học [hoặc] hạt nhân, tấn công EMP" và các kịch bản thảm khốc khác. Ông Hubbard đã nói chuyện với tờ The Telegraph và tiết lộ rằng kể từ cuộc tấn công của Mỹ vào Iran, số lượng yêu cầu đã tăng lên "gấp mười lần", bao gồm cả các yêu cầu từ hai thành viên cấp cao trong Nội các của chính quyền Trump.
"Một trong số họ đã nhắn tin cho tôi hôm qua, hỏi tôi: 'Khi nào hầm trú ẩn của tôi sẽ sẵn sàng?'" ông Hubbard nói với tờ The Telegraph, đề cập đến một trong những quan chức.
Cuộc tấn công của chính quyền Trump vào Iran đã làm dấy lên lo ngại rằng nó có thể châm ngòi cho một cuộc xung đột khu vực rộng lớn hơn. Một số nhà phê bình cảnh báo rằng sự leo thang này thậm chí có thể dẫn đến việc Hoa Kỳ tái lập chế độ nghĩa vụ quân sự bắt buộc lần đầu tiên kể từ Chiến tranh Việt Nam, điều mà Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết hôm Chủ nhật rằng ông Trump không loại trừ khả năng này.
Các hãng tin cũng tăng cường đưa tin về khả năng bùng nổ một cuộc chiến tranh hạt nhân toàn diện sau cuộc tấn công của Mỹ vào Iran; tờ New York Post đã đăng một bài báo hôm Chủ nhật về những loại thực phẩm có thể giúp bảo vệ chống lại phơi nhiễm phóng xạ, và AOL.com gần đây đã công bố danh sách “10 quốc gia an toàn nhất để sống sót sau chiến tranh hạt nhân trong bối cảnh lo ngại về Thế chiến thứ 3”.
Trong bối cảnh những lo ngại đó, công việc kinh doanh của Hubbard lại phát đạt, ông cũng nói với tờ The Telegraph rằng hầu hết khách hàng gần đây của ông đều là “các CEO theo đạo Cơ đốc, bảo thủ”, trong đó có “một số người giàu nhất hành tinh”, mặc dù ông từ chối tiết lộ danh tính của họ.
Việc tiết lộ các quan chức cấp cao của chính quyền Trump đang gấp rút mua hầm trú ẩn đã gây báo động ngay cả trong giới bảo thủ, bao gồm cả Andrew Day, biên tập viên cấp cao tại tờ The American Conservative.
"Tại sao các quan chức cấp cao của chính quyền Trump lại khẩn cấp đặt mua những hầm trú ẩn chống tận thế cho chính họ kể từ khi chiến tranh ở Iran bắt đầu?", Day viết hôm Chủ nhật trên mạng xã hội X.
.
---- Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt hôm qua đã từ chối loại trừ khả năng Tổng thống Donald Trump sẽ áp dụng chế độ nghĩa vụ quân sự bắt buộc trong cuộc chiến với Iran.
Hôm Chủ nhật, bà Leavitt đã có cuộc phỏng vấn với Fox News, trong đó người dẫn chương trình Maria Bartiromo nói với bà rằng "các bà mẹ ngoài kia đang lo lắng rằng chúng ta sẽ có chế độ nghĩa vụ quân sự bắt buộc, họ sẽ thấy con trai và con gái của họ bị cuốn vào cuộc chiến này."
Khi được hỏi về kế hoạch của Trump về việc có thể đưa quân đội vào bộ chiến Iran, bao gồm cả chế độ nghĩa vụ quân sự bắt buộc, bà Leavitt đã né tránh trả lời, khẳng định rằng tổng thống "khôn ngoan không loại bỏ các lựa chọn."
"Tôi biết nhiều chính trị gia thích làm điều đó nhanh chóng, nhưng tổng thống với tư cách là tổng tư lệnh muốn tiếp tục đánh giá sự thành công của chiến dịch quân sự này," bà giải thích, đồng thời nói thêm rằng "đó không phải là một phần của kế hoạch hiện tại."
Những bình luận của bà Leavitt được đưa ra trong bối cảnh Trump đang phải đối mặt với nhiều chỉ trích nặng nề về cuộc chiến, đặc biệt là việc tránh sự chấp thuận cần thiết của Quốc hội trước đó và không vạch ra bất kỳ kết cục rõ ràng nào cho cuộc xung đột.
Lần cuối cùng chế độ nghĩa vụ quân sự bắt buộc được áp dụng là trong Chiến tranh Việt Nam vào ngày 7 tháng 12 năm 1972.
Chế độ nghĩa vụ quân sự bắt buộc phần lớn đã chấm dứt vào tháng 1 năm 2023 trong thời Biden, và Lực lượng Vũ trang Hoa Kỳ trở thành một lực lượng quân đội hoàn toàn tự nguyện.
Các nhà phê bình đã chỉ trích ông Trump trong quá khứ vì những cáo buộc "trốn nghĩa vụ quân sự", trong đó có việc tổng thống Trump đã nhận được năm lần hoãn nghĩa vụ quân sự trong Chiến tranh Việt Nam. Bốn lần hoãn là để học đại học (1964-1968), và một lần khác được cấp vì vấn đề sức khỏe (gai xương gót chân).
.
---- Giới trẻ Mỹ lo ngại Trump sẽ cưỡng bách quân dịch vì Mỹ thiếu lính cho nhiều chiến trường. Thanh niên Mỹ rủ nhau xin vào Vệ Binh Mỹ để khỏi bị bắt quân dịch. Một bình luận gia Daily Kos lo ngại Trump sẽ cưỡng bách quân dịch vì Mỹ thiếu lính cho nhiều chiến trường. Bài viết Windtalker như sau. Tôi vừa nói chuyện với một người bạn có hai con trai ngoài 20s tuổi. Có vẻ như những thanh niên trẻ đang bàn tán về việc khôi phục chế độ nghĩa vụ quân sự và họ không mấy hài lòng về điều đó. Và cha mẹ họ rõ ràng là đang lo lắng.
Với việc đảng Cộng hòa đã tham chiến, họ đang nói về chiến tranh với Cuba, chiến tranh với Venezuela, quân đội ở Ecuador, v.v. Cuộc chiến hiện tại ở Iran không được kiểm soát, và trên thực tế, đang lan rộng và vượt khỏi tầm kiểm soát. Và tôi sẽ không ngạc nhiên chút nào nếu Trung Quốc lợi dụng cơ hội này để chiếm Đài Loan. Tại sao không? Chúng ta đang bận rộn với những việc khác – ngay cả người Đài Loan cũng sẽ đồng ý với điều đó. Và hiện tại chúng ta có thẩm quyền đạo đức nào để nói với bất kỳ quốc gia nào (Trung Quốc) rằng họ không thể chiếm một quốc gia khác (Đài Loan) như chúng ta vừa làm ở Iran? Trump thậm chí còn khoe khoang về việc ông ta sẽ nắm quyền ở Iran, đích thân chọn người lãnh đạo tiếp theo.
Và, những người trẻ tuổi, những cậu ấm cô chiêu sẽ dùng tiền để trốn nghĩa vụ quân sự, giống như họ đã làm trong chiến tranh Việt Nam. Giống như Donald Trump đã làm. Thực tế là, Lực lượng Vệ binh Quốc gia Hoa Kỳ đã nói với em trai tôi (người đang trong độ tuổi nhập ngũ thời chiến tranh Việt Nam và đã cố gắng gia nhập Vệ binh Quốc gia Hoa Kỳ để không bị gửi ra chiến trường) rằng có tới 10.000 người đang chờ đợi trước cậu trong danh sách, và trừ khi có ông bố giàu có hoặc quen biết một Thượng nghị sĩ, nếu không thì chàng sẽ không có cách nào được nhận vào [Vệ Binh Mỹ] – giống như George W. Bush đã làm.
Này, các bạn trẻ! Hãy bỏ phiếu khi còn có thể! Đây là cuộc chiến tranh Việt Nam của thế hệ các bạn. Các bạn muốn chiến đấu ở Iran, hay đứng lên bảo vệ những gì còn lại của nền dân chủ ở trong nước?
.
---- Mỹ: 7 lính tử trận vì bom Iran. Lầu Năm Góc đã xác định người lính thứ bảy thiệt mạng trong cuộc chiến với Iran là Trung sĩ Benjamin Pennington, 26 tuổi. Pennington qua đời ngày 8 tháng 3 do vết thương trong một cuộc tấn công của Iran vào ngày 1 tháng 3 nhằm vào Căn cứ Không quân Prince Sultan ở Saudi Arabia.
Chiến binh Pennington, đến từ Glendale, Kentucky, thuộc Tiểu đoàn Không gian số 1, Lữ đoàn Không gian số 1, Fort Carson, Colorado, theo thông cáo báo chí của Lầu Năm Góc. Trong một tuyên bố đăng trên X, Thống đốc Andy Beshear mô tả Pennington là “một người anh hùng đã hy sinh tất cả” để phục vụ đất nước. “Hãy cùng Britainy và tôi cầu nguyện cho gia đình anh ấy và những người dân Kentucky khác trong thời gian khó khăn này,” ông viết.
Sáu lính Mỹ khác thiệt mạng trong một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Iran ở Kuwait. Ít nhất bốn binh sĩ đóng quân trong một đơn vị ở Iowa phục vụ dưới sự chỉ huy của một nhóm chỉ huy đặt tại Fort Knox, Beshear cho biết ngày 4 tháng 3.
.
---- Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ: sẽ tăng cường tấn công tới khi Iran sụp đổ, Mỹ phải buộc Iran đầu hàng. Hegseth nói rằng ông và Trump "có quyền" điều quân bộ chiến Mỹ vào Iran. Hegseth: Chiến tranh Iran là 'Đưa kẻ thù đến chỗ quỳ gối'. Bộ trưởng Quốc phòng cho biết các cuộc tấn công của Mỹ sẽ tăng cường cho đến khi khả năng của Iran sụp đổ. Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth nói rằng kết cục ở Iran đã được định sẵn: đầu hàng, bất kể Tehran có nói ra hay không. Trong một cuộc phỏng vấn với chương trình 60 Minutes của CBS, Hegseth cho biết các cuộc tấn công của Mỹ đã nhắm vào khoảng 3.000 mục tiêu ở Iran tính đến thứ Sáu và cảnh báo rằng chiến dịch này "chỉ mới là khởi đầu". Ông mô tả mục tiêu là buộc Iran đến điểm mà họ không còn khả năng tiến hành chiến tranh nữa, gọi đó là "đưa kẻ thù đến chỗ quỳ gối", mặc dù ông lưu ý rằng "liệu họ có tổ chức một buổi lễ ở Quảng trường Tehran và đầu hàng hay không, điều đó tùy thuộc vào họ". Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian bác bỏ yêu cầu "đầu hàng vô điều kiện" của Washington là "một giấc mơ mà họ nên giữ đến khi chết".
Hegseth bảo vệ nguồn gốc của cuộc chiến giữa những lời chỉ trích rằng Israel đã đẩy Mỹ vào một cuộc xung đột không tập trung vào lợi ích của Mỹ, khẳng định Washington "kiểm soát được nhịp độ". Ông viện dẫn thái độ thù địch kéo dài hàng thập niên và tham vọng hạt nhân của Iran, đồng thời mô tả cuộc chiến là không cân sức được thiết kế sẵn, nhấn mạnh sức mạnh không quân của Mỹ và Israel là "hai lực lượng không quân mạnh nhất thế giới". Hiện không có binh lính Mỹ nào đóng quân trên bộ ở Iran, nhưng Hegseth nói rằng "Tổng thống Trump biết, tôi biết, bạn không nói với kẻ thù, bạn không nói với báo chí, bạn không nói với bất kỳ ai về giới hạn của mình trong một chiến dịch. Chúng tôi sẵn sàng tiến xa đến mức cần thiết để đạt được thành công."
Cuộc xung đột đã định hình lại khu vực và ảnh hưởng đến cả nước Mỹ. Dòng chảy dầu qua eo biển Hormuz bị đình trệ, đẩy giá xăng dầu của Mỹ tăng cao, trong khi một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Iran ở Kuwait đã giết chết sáu binh sĩ dự bị người Mỹ; Hegseth cho biết nhiều thương vong hơn nữa có thể sẽ xảy ra đối với người Mỹ. Nhóm Các nhà hoạt động nhân quyền ở Iran báo cáo rằng hơn 1.600 người Iran đã thiệt mạng, trong đó có 168 người - chủ yếu là trẻ em - tại một trường học ở miền nam bị tấn công trong các chiến dịch của Mỹ; Washington và Israel chưa nhận trách nhiệm về vụ tấn công đó, và Hegseth nói rằng Mỹ "không bao giờ nhắm mục tiêu vào dân thường". Ông cũng xác nhận Nga đã hỗ trợ Iran về mặt tình báo nhưng cho biết các nhà hoạch định chính sách của Mỹ đang tính đến điều đó: "Những người duy nhất cần lo lắng lúc này là những người Iran nghĩ rằng họ sẽ sống sót."
.
---- Nên về Iran để sẽ tham chiến chống Mỹ-Israel, hay ở lại Úc xin tỵ nạn? 5 nữ cầu thủ bóng đá Iran trốn khỏi đoàn, xin ở lại Úc. Trump yêu cầu Úc đừng cho đội bóng về Iran. Trump kêu gọi cấp tị nạn cho đội tuyển bóng đá nữ Iran. Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump hôm thứ Hai đã kêu gọi Thủ tướng Úc Anthony Albanese cấp tị nạn cho đội tuyển bóng đá nữ Iran, cho rằng họ "rất có thể sẽ bị giết" nếu trở về Iran. "Úc đang phạm phải một sai lầm nhân đạo khủng khiếp khi cho phép đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Iran bị buộc phải trở về Iran," ông tuyên bố trên Truth Social, đồng thời nói thêm rằng "Mỹ sẽ tiếp nhận họ nếu các ông không làm vậy."
Có 5 thành viên của đội tuyển nữ được cho là đã tìm cách ở lại Úc sau khi từ chối hát quốc ca trước trận đấu Cúp bóng đá nữ châu Á với Hàn Quốc. Trước những lo ngại về sự an toàn, năm thành viên của đội tuyển bóng đá nữ Iran đã rời khách sạn ở Úc và hiện đang được cảnh sát bảo vệ an toàn, theo một nguồn tin nói với CNN Sports.
Các cầu thủ, những người đang tham gia Giải vô địch bóng đá nữ châu Á tại Úc, đang là tâm điểm của những lời kêu gọi ngày càng tăng về việc ngăn chặn họ rời khỏi đất nước vì lo sợ bị đàn áp ở Iran, quê hương của họ đang trong tình trạng chiến tranh với Mỹ và Israel dưới sự lãnh đạo của một nhà lãnh đạo tối cao cứng rắn mới.
Trước trận đấu đầu tiên vào thứ Hai tuần trước, các cầu thủ đã đứng im lặng trong khi quốc ca Iran được cử hành, một cử chỉ mà họ không giải thích nhưng được một số người theo đường lối cứng rắn ở Iran hiểu là dấu hiệu phản quốc. Các nguồn tin nói với CNN Sports rằng họ đã bị buộc phải hát quốc ca trước trận đấu thứ hai vào thứ Năm, và vào Chủ nhật, trước trận thua 2-0 trước Philippines, họ lại hát quốc ca và chào kiểu quân đội.
Sau trận thua trong trận đấu cuối cùng của giải đấu vào Chủ nhật, những người ủng hộ dân chủ đã vây quanh xe buýt của đội, hô vang với cảnh sát rằng "hãy cứu các cô gái của chúng tôi" khi xe rời đi.
Hadi Karimi, một nhà hoạt động nhân quyền và thành viên cộng đồng người Iran địa phương, cho biết những người ủng hộ bên ngoài xe buýt có thể nhìn thấy rõ ít nhất ba cầu thủ bên trong đang giơ tay cầu cứu theo tín hiệu quốc tế. Tuy nhiên, một nguồn tin thân cận với đội bóng bày tỏ sự hoài nghi với CNN rằng các thành viên trong đội có biết ý nghĩa của tín hiệu đó hay không.
Hôm thứ Hai, Karimi nói thêm rằng có hy vọng các cầu thủ khác sẽ gia nhập cùng năm đồng đội hiện đang bị cảnh sát giam giữ, và cho rằng đó là “tin tuyệt vời” khi một số cầu thủ đã được thả ra.
Hoàn cảnh khó khăn của các nữ cầu thủ đã đến tai hoàng tử lưu vong Reza Pahlavi, con trai của cựu quốc vương Iran, người cũng tham gia kêu gọi chính phủ Úc đảm bảo an toàn cho họ, cảnh báo trong một bài đăng trên X rằng họ sẽ phải đối mặt với “hậu quả nghiêm trọng” nếu trở về Iran.
“Do hành động bất tuân dân sự dũng cảm của họ khi từ chối hát quốc ca của chế độ hiện tại, họ sẽ phải đối mặt với hậu quả nghiêm trọng nếu trở về Iran,” Pahlavi đăng tải trên X. “Tôi kêu gọi chính phủ Úc đảm bảo an toàn cho họ và cung cấp cho họ mọi sự hỗ trợ cần thiết.”
Một nguồn tin thân cận với đội tuyển nói với CNN rằng một số người tham dự trận đấu hôm Chủ nhật có mặt vì lý do chính trị, nhằm vận động ủng hộ Pahlavi như một nhà lãnh đạo tương lai tiềm năng của Iran.
Trong một tuyên bố trên Truth Social, Tổng thống Donald Trump hôm thứ Hai cho biết sẽ là một “sai lầm nhân đạo khủng khiếp” nếu Úc cho phép đội tuyển trở về Iran và Mỹ sẽ cấp tị nạn cho các cầu thủ Iran nếu Úc không làm vậy. Điều này diễn ra sau khi chính quyền Trump áp đặt lệnh cấm đi lại đối với người Iran chỉ mới năm ngoái.
.
---- Video cho thấy tên lửa Tomahawk của Mỹ bắn vào trường nữ tiểu học Iran làm chết 165 em gái. Mỹ chối. Video cho thấy cuộc tấn công của Mỹ nhắm trúng trường nữ sinh ở Iran. Đoạn clip cho thấy tên lửa Tomahawk bắn trúng căn cứ hải quân gần đó vào khoảng thời gian tương tự. Bằng chứng ngày càng cho thấy một tên lửa của Mỹ đã bắn nhầm vào một trường tiểu học ở Iran, nơi các nhà chức trách cho biết 175 người, nhiều người trong số đó là trẻ em, đã thiệt mạng. Video được hãng thông tấn bán chính thức Mehr của Iran công bố hôm Chủ nhật và được tờ New York Times và Washington Post xác thực cho thấy một tên lửa Tomahawk của Mỹ bắn trúng một căn cứ hải quân gần đó ở thị trấn Minab vào ngày 28 tháng 2. Các phóng viên sử dụng hình ảnh vệ tinh, bài đăng trên mạng xã hội và các đoạn clip đã được xác minh khác kết luận rằng trường tiểu học Shajarah Tayyebeh gần đó đã bị trúng tên lửa vào khoảng thời gian tương tự. Đoạn phim cho thấy khói bốc lên từ khu vực xung quanh trường học.
Trang Bellingcat là trang đầu tiên đưa tin về sự tồn tại của video này, và trang này có nhiều ảnh vệ tinh. Các nhà phân tích cho biết tên lửa có thể nhìn thấy trong đoạn clip là Tomahawk, một loại vũ khí dài 6 mét, được dẫn đường bằng GPS, thường được phóng từ các tàu và tàu ngầm của Hải quân Mỹ. Tướng Dan Caine, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, đã thừa nhận rằng lực lượng Mỹ đã tiến hành các cuộc tấn công bằng tên lửa Tomahawk ở miền nam Iran, bao gồm cả khu vực Minab, trong giai đoạn mở đầu của cuộc xung đột.
Các nhà điều tra độc lập đã không thể đến hiện trường. Cuối tuần qua, Tổng thống Trump đã phủ nhận trách nhiệm của Mỹ. "Theo ý kiến của tôi và dựa trên những gì tôi đã thấy, đó là do Iran thực hiện", ông nói, đồng thời cho biết thêm rằng vũ khí của Iran "rất thiếu chính xác". Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cho biết Lầu Năm Góc đang điều tra.
.
---- Iran: bị dàn dựng để vu cáo, vì Iran chưa từng tấn công Thổ Nhĩ Kỳ, Cyprus hay Azerbaijan. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, Esmaeil Baghaei, hôm thứ Hai cho biết Iran không tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào Thổ Nhĩ Kỳ, Síp (Cyprus) hay Azerbaijan. Baghaei nói rằng "không có cuộc tấn công nào được phát động từ lãnh thổ Iran" nhằm vào các quốc gia đó và cho rằng một số vụ việc được báo cáo có thể đã bị "dàn dựng". "Chúng tôi đã nhiều lần cảnh báo rằng kẻ thù có thể dàn dựng một số cuộc tấn công nhất định để chia rẽ chúng tôi và các quốc gia khác", ông nói.
Baghaei nói thêm rằng Iran vẫn "kiên quyết duy trì quan hệ tốt đẹp và thân thiện" với các nước trong khu vực, đồng thời nhấn mạnh rằng Tehran có "quyền tự vệ" nếu lãnh thổ của các quốc gia khác bị sử dụng để tiến hành các cuộc tấn công chống lại nước này. Ông kết luận rằng cuộc chiến đang diễn ra giữa Iran một bên và Israel cùng Hoa Kỳ bên kia "không phải là một cuộc chiến do lựa chọn. Đó là một cuộc chiến cần thiết bị áp đặt lên chúng ta."
.
---- Thổ: NATO đã bắn chận 1 tên lửa đạn đạo khác được bắn từ Iran vào không phận Thổ. Bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ hôm thứ Hai thông báo rằng hệ thống phòng không tên lửa của NATO đã "vô hiệu hóa" một tên lửa đạn đạo khác được bắn từ Iran vào không phận Thổ Nhĩ Kỳ trên khu vực Đông Địa Trung Hải.
Bộ này cho biết thêm rằng "một số mảnh đạn đã rơi xuống các cánh đồng trống ở Gaziantep," và không có thương vong nào được báo cáo sau sự kiện này. "Chúng tôi một lần nữa nhấn mạnh rằng tất cả các biện pháp cần thiết sẽ được thực hiện một cách kiên quyết và không do dự đối với bất kỳ mối đe dọa nào nhắm vào lãnh thổ hoặc không phận của đất nước chúng tôi," bộ này tuyên bố trong một thông cáo.
Trước đó cùng ngày, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei nói với các phóng viên rằng nước ông không phóng tên lửa về phía Thổ Nhĩ Kỳ, sau khi nước này tuyên bố rằng hệ thống phòng không của NATO cũng đã phá hủy một tên lửa trước đó.
.
---- Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, Esmaeil Baghaei, hôm thứ Hai cáo buộc Hoa Kỳ tìm cách chia rẽ Iran và chiếm đoạt tài nguyên dầu mỏ của nước này. “Mục đích của họ rất rõ ràng, kế hoạch của họ cũng khá hiển nhiên – họ nhắm đến việc chia cắt đất nước chúng ta để chiếm đoạt bất hợp pháp nguồn dầu mỏ giàu có của chúng ta,” ông Baghaei nói trong một cuộc họp báo, đồng thời cho biết thêm mục tiêu của Washington “là vi phạm chủ quyền của chúng ta, đánh bại người dân chúng ta và làm suy yếu nhân tính của chúng ta.”
Ông cũng nói rằng Hoa Kỳ và Israel đã “vi phạm tất cả các chuẩn mực và thông lệ quốc tế” bằng các cuộc tấn công vào Iran và cáo buộc Mỹ đã “phá hoại” các cuộc đàm phán ngoại giao đang diễn ra trước các cuộc tấn công. Ông Baghaei nhấn mạnh rằng người dân Iran “hoàn toàn sẵn sàng bảo vệ quê hương mình,” và nói thêm rằng “ý chí của người dân chúng ta” sẽ quyết định tương lai của đất nước.
.
---- Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) hôm thứ Hai báo cáo rằng lực lượng của họ đã phát động một làn sóng không kích “quy mô lớn” vào Tehran. Trong một bài đăng trên kênh Telegram của mình, quân đội Israel cho biết làn sóng tấn công mới sẽ nhắm vào cơ sở hạ tầng của “chế độ khủng bố Iran,” nằm ở Tehran, Isfahan và miền nam Iran.
Trước đó trong ngày, lực lượng IDF cũng đã tấn công các cơ sở quân sự của Hezbollah ở Beirut trong làn sóng tấn công mới nhất.
.
---- Nhân quyền HRW tố Irael pháo kích 1 ngôi làng Lebanon bằng bom phốt pho trắng gây cháy bỏng. Israel thú nhận có xài đạn này, nhưng chỉ để gây khói, không nhắm vào dân.
Tổ chức nhân quyền Human Rights Watch cho biết trong một báo cáo hôm thứ Hai rằng quân đội Israel đã “bất hợp pháp” bắn phá một ngôi làng ở miền nam Lebanon bằng đạn pháo chứa phốt pho trắng, một loại đạn gây cháy gây tranh cãi. Thông qua việc định vị địa lý và xác minh bảy hình ảnh, Human Rights Watch cho biết Israel đã bắn phốt pho trắng bằng pháo binh vào các khu dân cư ở làng Yohmor, miền nam Lebanon. Vụ việc xảy ra vài giờ sau khi quân đội Israel cảnh báo cư dân của ngôi làng này và hàng chục ngôi làng khác ở miền nam Lebanon phải sơ tán.
Human Rights Watch cho biết họ không thể xác định độc lập liệu có cư dân nào vẫn còn ở trong khu vực hay không hoặc liệu có ai bị thương hay không. Quân đội Israel chưa trả lời ngay lập tức yêu cầu bình luận. Trước đây, họ khẳng định rằng họ sử dụng phốt pho trắng như một màn khói che mắt chứ không phải để nhắm mục tiêu vào dân thường.
Các nhà hoạt động nhân quyền cho rằng việc sử dụng phốt pho trắng là bất hợp pháp theo luật quốc tế khi chất hóa học nóng trắng này được bắn vào các khu vực đông dân cư. Nó có thể gây cháy các tòa nhà và thiêu cháy da thịt con người đến tận xương. Những người sống sót có nguy cơ bị nhiễm trùng và suy tạng hoặc suy hô hấp, ngay cả khi vết bỏng của họ nhỏ.
“Việc quân đội Israel sử dụng trái phép phốt pho trắng trên các khu dân cư là vô cùng đáng báo động và sẽ gây ra hậu quả nghiêm trọng cho thường dân”, Ramzi Kaiss, nhà nghiên cứu về Lebanon tại Tổ chức Theo dõi Nhân quyền (Human Rights Watch) cho biết.
Các tổ chức như Human Rights Watch và Amnesty International cho biết loại đạn dược này đã được sử dụng trong cuộc chiến tranh gần đây nhất của Israel với Hezbollah, hơn một năm trước, nhiều lần ở miền nam Lebanon khi vẫn còn thường dân sinh sống.
.
---- Ủy ban EU cho biết hôm thứ Hai rằng không có tình trạng thiếu hụt nguồn cung dầu hoặc khí đốt sắp xảy ra trong khối bất chấp chuỗi cung ứng bị gián đoạn do chiến tranh ở Trung Đông. "Hiện tại chúng tôi không thấy bất kỳ mối lo ngại hay tình huống khẩn cấp nào về nguồn cung dầu hoặc khí đốt", người phát ngôn của Ủy ban EU, Anna-Kaisa Itkonen, nói với các phóng viên ở Brussels. "Chúng tôi ít lo ngại về an ninh nguồn cung hơn là về giá năng lượng cao."
Theo bà, các quốc gia Liên Âu EU có đủ dầu hoặc các chất thay thế dầu mỏ để sử dụng trong tối đa 90 ngày. Bà Itkonen xác nhận rằng tại một cuộc họp vào cuối ngày thứ Hai, các nước G7 sẽ thảo luận về khả năng giải phóng dự trữ chiến lược.
.
---- Đại diện cấp cao của Liên minh châu Âu về Ngoại giao và Chính sách An ninh, Kaja Kallas, cho biết hôm thứ Hai rằng không có "lộ trình rõ ràng" nào về cách thức kết thúc cuộc chiến với Iran, bất chấp khả năng quân sự của nước này đang "bị hạn chế" và "chế độ" của họ đang trở nên "yếu hơn" bao giờ hết trong bối cảnh các cuộc tấn công của Hoa Kỳ và Israel.
Kalla tuyên bố Iran phải chịu trách nhiệm cho "hàng thập niên bạo lực" trong khu vực và nói thêm rằng "càng ít lựa chọn để Iran khủng bố khu vực thì càng tốt".
Bình luận về cuộc chiến ở Ukraine, Kallas cáo buộc rằng Nga đã "không đưa ra bất kỳ dấu hiệu nào" cho thấy họ muốn chấm dứt xung đột và tuyên bố các cuộc tấn công gần đây nhất của Nga cho thấy họ chỉ muốn "mở rộng" chiến tranh.
.
---- Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc, Guo Jiakun, cho biết hôm thứ Hai rằng Bắc Kinh sẽ thực hiện "các biện pháp cần thiết" để bảo vệ an ninh năng lượng của mình. "An ninh năng lượng có tầm quan trọng sống còn đối với nền kinh tế thế giới. Tất cả các bên đều có trách nhiệm đảm bảo nguồn cung năng lượng ổn định và không bị gián đoạn. Trung Quốc sẽ thực hiện các biện pháp cần thiết để bảo vệ an ninh năng lượng của chính mình", Guo nói với các phóng viên trong một cuộc họp báo.
Những bình luận này được đưa ra khi các bộ trưởng tài chính của nhóm G7 chuẩn bị đàm phán với Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) về khả năng phối hợp giải phóng dự trữ dầu chiến lược trong bối cảnh giá dầu thô tăng vọt do chiến tranh Iran.
.
---- Bộ Quốc phòng Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) hôm thứ Hai thông báo rằng hệ thống phòng không của nước này đã bắn hạ 12 tên lửa đạn đạo và 17 máy bay không người lái trong ngày.
"Hôm nay, hệ thống phòng không của UAE đã phát hiện 15 tên lửa đạn đạo, trong đó 12 tên lửa bị phá hủy, ba tên lửa rơi xuống biển. Ngoài ra, 18 máy bay không người lái đã được theo dõi, 17 chiếc bị đánh chặn, trong khi một chiếc rơi xuống lãnh thổ nước này", Bộ này cho biết trong một tuyên bố.
Thêm vào đó, nước này lưu ý rằng kể từ khi bắt đầu cuộc xung đột ở Trung Đông, lực lượng của họ đã phá hủy được 233 tên lửa đạn đạo và 1440 máy bay không người lái của Iran.
.
---- Giá dầu tăng vọt vượt mốc 100 USD khi chiến tranh Iran tiếp diễn, dầu thô Mỹ tăng hơn 35%/tuần, xăng tăng 47 cent/gallon, dấy lên lo ngại về kinh tế và biến động thị trường. Giá dầu vừa vượt qua ngưỡng mà nhiều người trên th5i trường Wall Street hy vọng sẽ không bị vượt qua, và hợp đồng tương lai chứng khoán đang phản ứng nhanh chóng, theo CNBC đưa tin. Trước khi chuông mở cửa phiên giao dịch hôm thứ Hai, hợp đồng tương lai Dow Jones giảm 848 điểm, tương đương khoảng 1,8%, trong khi hợp đồng tương lai S&P 500 và Nasdaq 100 giảm lần lượt khoảng 1,7% và 1,9% khi các nhà giao dịch hấp thụ sự tăng vọt của giá dầu thô liên quan đến chiến tranh Mỹ-Iran. Dầu thô West Texas Intermediate tăng 25% lên trên 114 USD/thùng, lần đầu tiên vượt mốc 100 USD kể từ năm 2022, theo AP đưa tin. Dầu thô Brent leo lên hơn 108 USD, tăng 16%. Giá dầu của Mỹ bắt đầu năm ở mức dưới 60 USD.
Động thái này diễn ra sau khi các nhà sản xuất lớn ở Trung Đông cắt giảm sản lượng và việc tiếp tục đóng cửa eo biển Hormuz, với sản lượng của Iraq được báo cáo giảm 70%. Sự tăng vọt giá dầu đã khép lại một tuần đầy khó khăn: Giá dầu thô của Mỹ tăng hơn 35%, mức tăng hàng tuần lớn nhất từ trước đến nay, trong khi chỉ số Dow Jones ghi nhận tuần tồi tệ nhất trong gần một năm. Nhiều nhà phân tích cho rằng giá dầu 100 đô la có thể là điểm bùng phát đối với nền kinh tế nếu xung đột kéo dài. Tuy nhiên, Tổng thống Trump lập luận trên Truth Social rằng sự tăng giá dầu "ngắn hạn" là "cái giá rất nhỏ phải trả" để loại bỏ mối đe dọa hạt nhân của Iran. Giá xăng tại các trạm xăng cũng chịu ảnh hưởng: Giá xăng trung bình tăng lên 3,45 đô la một gallon vào Chủ nhật, tăng 47 cent so với tuần trước.
.
---- Iran chọn Mojtaba Khamenei kế vị cha làm lãnh đạo. Trump muốn người khác, nói rằng nhà lãnh đạo mới sẽ không tại vị lâu vì Mỹ không chấp thuận. Mojtaba Khamenei, con trai của lãnh tụ tối cao Iran thiệt mạng trong một cuộc không kích của liên quân Mỹ-Israel, sẽ kế vị cha mình, truyền thông nhà nước Iran đưa tin hôm thứ Hai. Thông báo được đưa ra vào sáng sớm thứ Hai trong một tuyên bố từ các giáo sĩ hàng đầu. Việc lựa chọn người đàn ông 56 tuổi này bởi Hội đồng Chuyên gia gồm 88 thành viên cho thấy chính phủ Iran muốn duy trì sự liên tục trước các cuộc tấn công liên tục của Mỹ và Israel, tờ New York Times đưa tin, và tuyên bố cho biết ông sẽ tiếp tục di sản của cha mình. "Tên tuổi của Khamenei sẽ tiếp tục", Ayatollah Hosseinali Eshkevari, một giáo sĩ cấp cao, nói trước đó trong một video được đăng tải trên truyền thông Iran, theo Reuters.
Mặc dù Mojtaba Khamenei chưa bao giờ giữ chức vụ trong chính phủ, ông sẽ có tiếng nói cuối cùng về tất cả các vấn đề nhà nước, và AP đưa tin ông sẽ đóng vai trò trung tâm trong việc quyết định chiến lược chiến tranh. Lực lượng Vệ binh Cách mạng bán quân sự hùng mạnh của Iran sẽ chịu sự chỉ huy của ông. Ông được nhiều người coi là một người cứng rắn giống như cha mình, mặc dù một số nhà phân tích cho rằng các sự kiện gần đây, bao gồm cả các cuộc tấn công của chính phủ vào người biểu tình, có thể sẽ truyền cảm hứng cho sự ôn hòa từ người lãnh đạo tiếp theo. Theo tờ NY Times, Khamenei từng giảng dạy các lớp học tại trường dòng Hồi giáo Shiite nổi tiếng.
Tổng thống Trump đã yêu cầu quyền phê chuẩn việc lựa chọn lãnh đạo Iran, một ý kiến mà Bộ trưởng Ngoại giao Iran đã bác bỏ. "Nếu ông ta không được chúng tôi chấp thuận, ông ta sẽ không tại vị lâu", Trump nói với ABC News hôm Chủ nhật, theo NBC News. Trước đó, ông đã gọi Khamenei là người không thể chấp nhận được, theo AP. "Chúng tôi muốn một người có thể mang lại sự hòa hợp và hòa bình cho Iran", Trump nói. Sự thay đổi ở vị trí lãnh đạo cao nhất chỉ là lần chuyển giao quyền lực thứ hai kể từ Cách mạng Hồi giáo; Ayatollah Ali Khamenei đã nắm quyền từ năm 1989.
.
---- Tổng thống Nga Vladimir Putin hôm thứ Hai đã chúc mừng Mojtaba Khamenei về việc ông được bổ nhiệm làm lãnh đạo tối cao mới của Iran. Ông Putin bày tỏ tin tưởng rằng Khamenei, con trai cả của cố lãnh đạo tối cao Ayatollah Ali Khamenei, sẽ "tiếp tục công việc của cha mình và đoàn kết người dân Iran trước những thử thách."
"Nga đã và sẽ luôn là đối tác đáng tin cậy của Cộng hòa Hồi giáo," Tổng thống Nga nhấn mạnh trong một tuyên bố, gọi cuộc tấn công vào Iran là một "hành động xâm lược vũ trang."
.
---- Một vụ nổ đã xảy ra vào sáng sớm thứ Hai trước một giáo đường Do Thái ở thành phố Liege của Bỉ, cảnh sát địa phương cho biết. Không có thương vong nhưng đã có thiệt hại về vật chất, do cửa kính bị vỡ. Cảnh sát cho biết cuộc điều tra về vụ việc đang được tiến hành, trong khi thị trưởng thành phố lên án vụ tấn công, gọi đó là một "hành động bài Do Thái cực kỳ bạo lực".
.
---- Trump: Tôi sẽ chặn tất cả các dự luật khác cho đến khi thông qua Đạo luật SAVE (đi bầu với căn cước chứng minh quốc tịch, siết bầu qua thư, cấm nữ chuyển giới thi thể thao, cấm phẫu thuật chuyển đổi giới tính). Trump đang đe dọa đóng băng lập pháp trừ khi Quốc hội thông qua một dự luật bầu cử cứng rắn, vượt xa những gì Hạ viện đã thông qua, theo báo cáo của NBC News. Trong một bài đăng trên Truth Social hôm Chủ nhật, Trump nói rằng ông "sẽ không ký các dự luật khác" cho đến khi Đạo luật SAVE America được thông qua, "VÀ KHÔNG PHẢI LÀ PHIÊN BẢN ĐÃ BỊ GIẢM NHẸ". Ông yêu cầu các quy định về giấy tờ tùy thân khi bỏ phiếu trên toàn quốc, bằng chứng quốc tịch để đăng ký và hạn chế nghiêm ngặt việc bỏ phiếu qua thư. Ông cũng nhấn mạnh vào các điều khoản bổ sung không có trong dự luật của Hạ viện: cấm phụ nữ chuyển giới tham gia các môn thể thao dành cho nữ và cấm phẫu thuật chuyển đổi giới tính (mà ông gọi là "CẮT XÉ BỘ PHẬN SINH DỤC CỦA NGƯỜI CHUYỂN GIỚI") đối với trẻ vị thành niên.
Đạo luật SAVE America, sẽ thắt chặt các quy tắc bỏ phiếu ngay cả khi việc bỏ phiếu của người không phải công dân đã là bất hợp pháp và hiếm gặp, đang đối mặt với nhiều khó khăn tại Thượng viện. Ông Trump đã từng đe dọa đóng cửa chính phủ vì dự luật này, một mối đe dọa đang bao trùm các cuộc đàm phán đang diễn ra nhằm chấm dứt tình trạng thiếu hụt một phần ngân sách an ninh nội địa. Theo báo cáo của tờ The Hill, Nhà Trắng không trả lời cụ thể các câu hỏi về việc liệu ông Trump có ký dự luật chấm dứt tình trạng đóng cửa một phần chính phủ nếu dự luật được thông qua hay không. Lãnh đạo phe đa số Thượng viện John Thune đã ra tín hiệu rằng đảng Cộng hòa thiếu sự đoàn kết để thực hiện "cuộc tranh luận kéo dài" mà một số người bảo thủ muốn dùng để buộc chính phủ phải hành động. Đảng Dân chủ kiên quyết phản đối: Lãnh đạo phe thiểu số Thượng viện Chuck Schumer cho biết dự luật sẽ tước bỏ quyền bầu cử của "hàng chục triệu người" và tuyên bố rằng nếu ông Trump vạch ra lằn ranh đỏ, "sẽ có sự bế tắc hoàn toàn tại Thượng viện". Axios lưu ý rằng nếu tổng thống không ký dự luật trong vòng 10 ngày kể từ khi được trình lên và Quốc hội vẫn đang họp, thì dự luật đó sẽ tự động trở thành luật.
.
---- Trump nói sẽ 'giải quyết mọi vấn đề' trong thể thao đại học: Liên bang sẽ hành động về vấn đề bản quyền tên tuổi, hình ảnh và danh tiếng (NIL), tư cách vận động viên và tài chính.
Tổng thống Trump cho biết ông sắp can thiệp vào mớ hỗn độn xung quanh thể thao đại học—và ông hứa sẽ đưa ra giải pháp toàn diện, theo báo cáo của ESPN. Tại cuộc họp bàn tròn "Cứu vãn thể thao đại học" (Saving College Sports) tại Nhà Trắng hôm thứ Sáu, tổng thống cho biết ông dự định ban hành một sắc lệnh hành pháp trong vòng một tuần nhằm định hình lại bối cảnh thể thao đại học, đặc biệt là xung quanh vấn đề tiền bản quyền tên tuổi, hình ảnh và danh tiếng (NIL) và liệu các cầu thủ có được coi là nhân viên hay không. "Tôi sẽ có một sắc lệnh hành pháp trong vòng một tuần, và nó sẽ rất toàn diện," ông nói với những người tham dự, đồng thời cho biết thêm rằng ông hoàn toàn dự đoán nó sẽ bị thách thức tại tòa án. Nhưng ông hứa rằng nó "sẽ giải quyết mọi vấn đề trong căn phòng này, mọi vấn đề có thể tưởng tượng được, trong vòng một tuần, và chúng ta sẽ đưa nó ra. Chúng ta sẽ bị kiện. Đó là điều duy nhất tôi biết chắc chắn."
Khoảng 50 người tham dự—bao gồm các ủy viên hội nghị, lãnh đạo trường đại học, giám đốc điều hành truyền thông, cựu huấn luyện viên ngôi sao, chính trị gia, và nhiều người khác—đã thúc giục chính phủ liên bang hành động, cho rằng hệ thống NIL hiện tại và tình trạng kinh tế leo thang là không bền vững. Chủ tịch NCAA Charlie Baker, Greg Sankey của SEC, Jim Phillips của ACC, Tony Petitti của Big Ten và những người khác đã tranh luận về các quy tắc quốc gia và cảnh báo rằng môn thể thao này có thể "tan vỡ" nếu không có sự can thiệp nhanh chóng. Cựu huấn luyện viên của Alabama, Nick Saban, cho biết thiết lập hiện tại khiến việc tập trung vào giáo dục và phát triển cầu thủ trở nên "bất khả thi", trong khi cựu huấn luyện viên của Ohio State, Urban Meyer, kêu gọi loại bỏ các "tập thể" NIL được tài trợ bởi các nhà tài trợ, mô tả chúng là hình thức trả tiền để được thi đấu trá hình.
Các nhà lập pháp đảng Cộng hòa đã thúc đẩy Đạo luật SCORE, đề xuất chính của họ nhằm tạo ra một khuôn khổ pháp lý và quy định NIL quốc gia, mặc dù Thượng nghị sĩ Ted Cruz cho biết không có đảng viên Dân chủ nào ký tên và cần 60 phiếu bầu tại Thượng viện. Nhà tài trợ của Texas Tech, Cody Campbell, cảnh báo rằng bất kỳ thỏa thuận cuối cùng nào cũng sẽ khiến tất cả các bên "không hài lòng như nhau". Giám đốc điều hành Ủy ban Olympic và Paralympic, Sarah Hirshland, cảnh báo rằng việc cắt giảm hoặc bất ổn trong thể thao đại học có thể làm suy yếu nguồn cung cấp tài năng cho Đội tuyển Mỹ khi các quốc gia khác đầu tư mạnh vào các hệ thống đào tạo tập trung. Theo AP đưa tin, có lúc ông Trump nói rằng tình hình với Iran là "một vấn đề dễ giải quyết so với những gì chúng ta đang làm ở đây", mặc dù sau đó ông dường như đã rút lại tuyên bố đó. Nhưng ông đã biện minh cho những gì mình đang làm, khi dường như có những vấn đề thế giới cấp bách hơn đang chờ đợi, theo CNN đưa tin: "Toàn bộ hệ thống giáo dục sẽ sụp đổ vì điều này", ông cảnh báo.
.
---- New York: bắt 2 người ném bom tự chế trong biểu tình chống Hồi giáo ngoài dinh thị trưởng. Hai nghi phạm đã bị bắt giữ sau khi cảnh sát thu hồi bom tự chế bên ngoài dinh thự Thị trưởng New York hôm thứ Bảy, “có thể gây thương tích nghiêm trọng hoặc tử vong”, theo Sở Cảnh sát New York (NYPD). Những quả bom này được mang đến một cuộc biểu tình chống Hồi giáo hôm thứ Bảy bên ngoài Gracie Mansion, nơi ở của Thị trưởng New York Zohran Mamdani và vợ ông. Cảnh sát cho biết một người đã ném một vật thể đang bốc khói với “ngòi nổ tự chế” vào đám đông tại sự kiện “Ngăn chặn sự chiếm đóng của Hồi giáo đối với Thành phố New York” do nhà hoạt động cực hữu Jake Lang tổ chức. Nó va vào một hàng rào và tự tắt gần các sĩ quan cảnh sát. Sau đó, người này được một người đàn ông khác đang bị giam giữ đưa cho một thiết bị thứ hai, thiết bị này được châm lửa rồi thả xuống nhưng dường như không phát nổ.
Ngoài ra, một thiết bị khả nghi khác đã được phát hiện hôm Chủ nhật trong một chiếc xe trên đường East End Ave., cách nhà của ông Mamdani ba dãy nhà về phía nam. “Hôm qua, kẻ theo chủ nghĩa da trắng thượng đẳng Jake Lang đã tổ chức một cuộc biểu tình bên ngoài Gracie Mansion bắt nguồn từ sự cố chấp và phân biệt chủng tộc. Sự thù hận như vậy không có chỗ đứng ở Thành phố New York”, ông Mamdani nói trong một tuyên bố hôm Chủ nhật. “Hành vi cố ý sử dụng thiết bị nổ để gây thương tích cho người khác không chỉ là tội phạm mà còn đáng lên án và trái ngược với những giá trị cốt lõi của chúng ta.”
Ủy viên Cảnh sát New York Jessica Tisch xác nhận cuộc điều tra của Đội rà phá bom mìn NYPB đã tìm thấy “một thiết bị nổ tự chế có thể gây thương tích nghiêm trọng hoặc tử vong.” Hai thiết bị tự chế được thu giữ vào thứ Bảy bao gồm một chai nước uống thể thao chứa vật liệu nổ được bao quanh bởi các loại ốc vít, các nhân viên thực thi pháp luật nói với CBS News. Hai nghi phạm, 18 và 19 tuổi, được cho là đã di chuyển từ Pennsylvania và hiện đang bị giam giữ. Sở Cảnh sát New York (NYPD) thông báo vào Chủ nhật rằng họ đã gỡ bỏ thiết bị thứ ba và trong khi người dân có thể trở về nhà, khu vực này vẫn bị phong tỏa giao thông. Cục Điều tra Liên bang (FBI) đã yêu cầu thông tin hoặc lời mách nước hãy báo cáo đến số 1-800-CALL-FBI hoặc http://tips.fbi.gov.
.
---- Cộng Hòa bị 1 GS Luật tố cáo: Cuộc chiến chống gian lận thực chất là cuộc chiến chống lại người nghèo. Theo GS Sara Sternberg Greene, giáo sư luật tại Trường Luật Đại học Duke và là chuyên gia về luật nghèo đói và bất bình đẳng, viết bài "The war on fraud is really a war on the poor" trên báo The Hill hôm 8/3/2026. Dịch như sau.
Cứ vài năm một lần, Washington lại phát hiện ra gian lận.
Một đoạn video lan truyền về việc ai đó lạm dụng tem phiếu thực phẩm. Một tiêu đề về các nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc trẻ em ở Minnesota. Một chính trị gia hứa sẽ mạnh tay trấn áp “gian lận và lạm dụng”. Chu kỳ này đã quá quen thuộc. Và phản ứng luôn luôn giống nhau: thêm thủ tục giấy tờ, thêm giám sát, thêm nhiều rào cản cho những người vốn đã gặp khó khăn.
Nhưng chu kỳ này bỏ qua một sự thật sâu sắc hơn. Gian lận không chỉ đơn thuần là một vấn đề trong mạng lưới an sinh xã hội của chúng ta. Nó đã trở thành một logic chi phối định hình cách thức thiết kế, quản lý và thực thi các phúc lợi.
Hoa Kỳ từ lâu đã tổ chức các chương trình chống đói nghèo của mình dựa trên một giả định bao trùm: rằng người nghèo có khả năng gian lận. Giả định đó âm thầm định hình mọi thứ, từ trợ cấp tiền mặt đến trợ cấp thực phẩm đến luật phá sản. Nó quyết định ai bị kiểm toán, ai bị điều tra và ai phải chứng minh, hết lần này đến lần khác, rằng họ đang nói sự thật.
Và điều đó phải trả giá. Hãy xem xét Tín dụng Thuế Thu nhập Kiếm được (Earned Income Tax Credit), một trong những công cụ chống đói nghèo quan trọng nhất của đất nước. Các gia đình thu nhập thấp khi yêu cầu trợ cấp bị kiểm toán với tỷ lệ cao hơn đáng kể so với những người nộp thuế giàu có — không phải vì họ thiếu trung thực hơn, mà vì việc kiểm toán họ rẻ hơn. Các quan chức IRS đã công khai nói điều này: Kiểm toán một gia đình nghèo chỉ mất vài giờ; kiểm toán một hộ gia đình giàu sẽ mất vài tuần.
Câu chuyện tương tự diễn ra ở các chương trình khác. Các gia đình xin trợ cấp thực phẩm phải cung cấp bằng chứng về thu nhập, nhà ở và thành phần hộ gia đình — sau đó phải xác nhận lại sau mỗi vài tháng. Bỏ lỡ thời hạn hoặc hiểu sai mẫu đơn và trợ cấp của bạn có thể biến mất — không phải vì bạn gian lận, mà vì bạn không vượt qua được mê cung hành chính được thiết kế để phát hiện ra điều đó.
Trợ cấp tiền mặt còn tồi tệ hơn. Sau nhiều thập niên tuyên truyền về gian lận và “cải cách”, hiện chỉ có khoảng một trong năm (1/5) gia đình đủ điều kiện nhận được bất kỳ khoản trợ cấp tiền mặt nào, và mức trợ cấp còn thấp hơn nhiều so với việc đáp ứng các nhu cầu cơ bản. Điều này không xảy ra một cách ngẫu nhiên. Chúng ta đã xây dựng các hệ thống ưu tiên phát hiện những kẻ gian lận giả định hơn là giúp đỡ các gia đình đang gặp khó khăn.
Và điều trớ trêu là: Gian lận thực tế của người nhận trợ cấp rất hiếm. Ví dụ, chương trình SNAP có độ chính xác thanh toán cao: Hơn 95% người tham gia đủ điều kiện, và các khoản thanh toán không đúng quy định — hầu hết là do lỗi, không phải gian lận — chỉ chiếm một phần nhỏ trong tổng chi tiêu. Gian lận cố ý của người nhận thậm chí còn hiếm hơn. Trong phúc lợi tiền mặt, gian lận cố ý được ước tính ở mức thấp tương tự. Và trong phá sản cá nhân — một lĩnh vực khác được định hình lại bởi nỗi lo lạm dụng — chỉ một phần nhỏ các trường hợp chuyển hồ sơ hình sự dẫn đến việc truy tố.
Chúng ta đã xây dựng một bộ máy thực thi pháp luật khổng lồ để loại bỏ một thiểu số nhỏ, và trong quá trình đó, chúng ta đã khiến cuộc sống của hàng triệu người trở nên khó khăn hơn về vật chất.
Và còn một khía cạnh khác của câu chuyện này hiếm khi được đưa lên trang nhất: Người có thu nhập thấp không chỉ bị coi là những kẻ gian lận tiềm năng. Họ cũng là nạn nhân của gian lận với tỷ lệ cao hơn.
Những kẻ lừa đảo nhắm mục tiêu vào những người sống trong nghèo khó bằng các chiêu trò giảm nợ giả mạo, lừa đảo cứu trợ thiên tai và các kế hoạch đánh cắp danh tính. Một vụ lừa đảo duy nhất có thể dẫn đến bị đuổi khỏi nhà, mất việc làm hoặc sụp đổ tài chính. Tuy nhiên, khi các gia đình có thu nhập thấp bị lừa đảo, hệ thống pháp luật hiếm khi nhanh chóng giúp đỡ họ. Các biện pháp khắc phục thường chậm chạp, rời rạc và khó tiếp cận nếu không có luật sư.
Vì vậy, chúng ta rơi vào tình thế tiến thoái lưỡng nan nghiệt ngã: Các gia đình nghèo bị kiểm soát chặt chẽ dưới danh nghĩa phòng chống gian lận, trong khi lại bị bỏ mặc khi gian lận thực sự gây hại cho họ. Đó không phải là sự trùng hợp ngẫu nhiên. Nó phản ánh một sự thật sâu sắc hơn về cách nước Mỹ quản lý vấn đề nghèo đói. Chúng ta coi những cáo buộc sai phạm của người nghèo là những vấn đề cấp bách cần được thực thi. Chúng ta coi những hành vi sai trái chống lại người có thu nhập thấp là đáng tiếc nhưng không đáng kể.
Cách tiếp cận này cũng làm xói mòn lòng tin. Khi mọi tương tác với chính phủ đều bắt đầu bằng sự nghi ngờ — khi các khoản trợ cấp đến muộn, biến mất không báo trước hoặc yêu cầu bằng chứng không ngừng — người dân nhận ra rằng các thể chế không ở đó để giúp đỡ họ. Họ mất hứng thú. Họ ngừng nộp đơn.
Tất cả những điều này không có nghĩa là gian lận nên bị bỏ qua. Các chương trình công cần có biện pháp bảo vệ. Tiền thuế của người dân rất quan trọng. Nhưng tổn thất do gian lận là chi phí kinh doanh trong mọi hệ thống — từ kế toán doanh nghiệp đến hợp đồng quốc phòng. Chúng ta không phản ứng với những rủi ro đó bằng cách buộc các CEO phải chứng nhận lại tư cách đủ điều kiện của họ sáu tháng một lần hoặc đóng băng toàn bộ chương trình vì những vụ bê bối riêng lẻ. Chúng ta chỉ dành sự đối xử đó cho những người sống trong cảnh nghèo khó, và điều đó không nhất thiết phải như vậy.
Chúng ta có thể hiện đại hóa việc phân phối trợ cấp để các gia đình không phải chứng minh lại cùng một sự thật cho nhiều cơ quan khác nhau. Chúng ta có thể đầu tư vào việc phòng chống gian lận thực sự — hệ thống dữ liệu an toàn, sự phối hợp thông minh hơn — mà không biến trợ cấp nghèo đói thành một chế độ giám sát.
Và chúng ta có thể ngừng xây dựng chính sách dựa trên những hình ảnh méo mó. Hình tượng “nữ hoàng phúc lợi” thời Reagan chưa bao giờ đại diện cho những người nhận trợ cấp điển hình. Câu chuyện gian lận lan truyền trên mạng hiện nay cũng vậy. Tuy nhiên, những huyền thoại này lại chi phối các quyết định định hình cuộc sống của hàng triệu người.
Gian lận đã trở thành vấn đề không chỉ đơn thuần là mối quan tâm về chính sách. Nó đã trở thành một logic chi phối. Và cho đến khi chúng ta đối mặt với điều đó, mạng lưới an sinh xã hội của Mỹ sẽ coi nghèo đói không phải là một vấn đề cần giải quyết mà là một hành vi cần được kiểm soát.
Gửi ý kiến của bạn
