Hôm nay,  

Lại Las Vegas

07/09/202109:26:00(Xem: 5173)
Las Vegas_Pixabay
Thành Phố Las Vegas. (nguồn: www.pixabay.com)


Vùng tôi ở cách Las Vegas khoảng 4 giờ lái xe. Cũng khá gần, cho nên trung bình mỗi năm tôi đi Las Vegas một lần. Tính ra tôi đã đến đó hơn 30 lần. Năm vừa rồi không đi vì cơn đại dịch. Nay được tin Las Vegas đã “chế ngự” được đại dịch, và đã mở cửa 100%, vợ chồng đứa con trai của tôi mời bố mẹ đi Las Vegas xem thử bây giờ nó ra sao. Hơn một năm trời không gặp lại cũng thấy nhớ. Những đứa con khác thì im lặng chờ tôi quyết định có nhận lời đi hay không. 
 

Tôi phân vân. 

Cơn đại dịch này ghê gớm quá. Nhìn lại lịch sử nhân loại, ta vẫn biết đại dịch cũng có xẩy ra, một vài trăm năm một lần, nhưng không chừng lần này khủng khiếp nhất từ xưa đến nay. Nó như đám mây dày đặc bao trùm cả hành tinh ta đang sống. Có lẽ ví von như thế không đúng. Mà đấy là những đám bụi mênh mông, đứng yên một chỗ chờ chực, hay có thể bám vào một môi trường hoặc một vật thể nào đó để di chuyển và đậu vào nơi khác, hạt bụi nhỏ vô cùng nhỏ, không màu sắc, không hương vị, không hình, không dáng, không bóng. Nó lồng lộng như một thứ ánh sáng kinh dị, bí ẩn, và chứa đầy chất độc giết người. Chỉ giết người thôi. Nó có khả năng len lỏi vào mọi ngõ ngách, và tụ lại vào bất cứ nơi nào. Trên đồ vật, trên động vật. Trên và trong con người. Tất nhiên đây không phải là một cái nhìn của giới khoa học.

Nó mang bệnh tới, lan truyền từ người này qua người khác, gây chết chóc cho hàng triệu người trên thế giới. Loài người hối hả một mặt ngăn cản sức tấn công của nó bằng cách tự cô lập hay cách ly  để tránh lây nhiễm, mặt khác ra sức tìm cách kháng cự. Nhờ vậy cũng đạt được vài chiến thắng nhỏ sau những tổn thất lớn. Nhưng nó chưa chịu tha. Như một kiếm khách võ nghệ tuyệt luân thời cổ, nó luôn luôn biến chiêu khiến địch thủ của nó là loài người thoạt tiên ngơ ngác, rồi  lúng túng, hoảng hốt chống trả. Nó còn biết liên kết với tàn quân của những đại dịch trước để tạo thành một sức mạnh khó lường. Nay một vùng nào đó vừa mới tuyên bố thắng trận, thì vùng khác lại bị nó tàn sát tơi bời. Mai nó trở lại vùng nó từng chiến bại để phục thù. Trận chiến cứ thế tiếp diễn kéo dài cho đến nay là gần hai năm trời rồi. Cuối cùng, ai sẽ thắng ai? Câu hỏi chưa có câu trả lời dứt khoát. 

 

Las Vegas, một con quái vật khổng lồ do loài người tạo dựng đã biến đổi một nơi xưa kia vốn là sa mạc cằn cỗi, hoang vu, nóng bức, chết chóc, thành một quần thể kiến trúc vĩ đại gồm vô số lâu đài nguy nga nhất với đầy đủ mọi thứ tiện nghi hiện đại nhất. Đặc biệt là ánh đèn rực rỡ nhất, nhiều nơi giải trí hấp dẫn nhất, nhiều khách sạn và sòng bạc lôi cuốn nhất. 

Nhưng Las Vegas cũng không thoát khỏi sự tàn phá của đám bụi đại dịch. Sau 15 tháng bị đại dịch tấn công, Las Vegas biến thành một đô thị ma. Xe cộ vắng tanh, đèn đóm tắt ngấm, dăm ba cô hồn thập thò đây đó. Mọi âm thanh và tiếng động - tiếng pháo bông, tiếng kèn trống, tiếng nhạc, tiếng còi, tiếng nói, đều câm nín. Con quái vật đã gục ngã? Vô phương cứu chữa? Tôi lo sợ. Không có nó, nhiều người buồn, và tiểu bang Nevada sẽ mất đi một nguồn lợi lớn. Có năm nó mang về trên 50 tỷ đô la.

Một tin vui. Vừa rồi nghe nói cơn đại dịch nơi đấy đã bị khống chế, Las Vegas được phép mở cửa đón khách, kể cả khách đến từ nhiều nơi trên thế giới. Tôi tự hỏi sau gần một năm rưỡi bị cơn đại dịch hoành hành, con quái vật có còn cựa quậy được hay không. Hay nó đang dở sống dở chết. Lông lá xác xơ, mình mẩy tiều tụy, mặt mày hốc hác. Đèn đóm không ai lau chùi; những tấm thảm trùm kín trên tất cả lối đi, trên hàng vạn tầng nhà không ai chăm sóc, hút bụi, tẩy sạch; hoa cỏ không ai xén tỉa, tưới bón; máy móc không ai gìn giữ, bảo trì, vân vân.    

Vậy thì không phân vân nữa, hãy theo lũ con đi thăm Las Vegas, xem nay nó ra sao. Quen nhau mấy mươi năm thì đừng lạnh nhạt với nhau. Chúng tôi đều đã được “bảo vệ” bằng hai mũi chích ngừa. Nhưng lòng vẫn không yên. Liệu hàng trăm ngàn người đến đấy đã được chích ngừa chưa? Lại nữa, Las Vegas cũng không đòi hỏi khách bốn phương xuất trình giấy chứng nhận sức khỏe. Trên đường đi, ngồi trên xe, tôi nhận qua điện thoại những lời dặn đi dặn lại của mấy đứa con không cùng đi, rằng bố mẹ nhớ cẩn thận “rửa tay, mang khẩu trang, cách ly”. Tất nhiên tôi sẽ làm theo những lời dặn đó. Hơn thế nữa, tôi mong Las Vegas sẽ vắng như “chùa Bà Đanh” hầu tránh “tên bay đạn lạc”.  Vâng, biết đâu Cô Vít vẫn còn luẩn quẩn rình rập, mà thuốc ngừa không được công hiệu 100%. 

Chúng tôi đến nơi vào chiều Thứ Bảy, ngày 7 tháng 8, và sẽ ở lại đấy ba hôm. Đã sẫm tối. Bầu trời trên cao thì đen thăm thẳm trong khi dưới này là là trên mặt đất, mọi nơi mọi chốn đều ngập lụt trong ánh đèn rực rỡ muôn màu. Xe cộ chen chúc san sát trên đường dành cho xe, người bộ hành tràn ngập khắp các lề đường dành cho người đi bộ. Cảnh tượng rất quen mắt, chúng tôi sung sướng gặp lại cố nhân, nhưng nay coi bộ nó còn rầm rộ, chói loà hơn xưa. Chúng tôi vừa lo lắng, vừa vui mừng. Trước hết tìm chỗ ăn tối. Nhà hàng mọc lên khắp nơi, nhiều hơn hai năm trước. Bước ra khỏi xe, trời nóng như thiêu như đốt.

Lái đến chỗ đậu xe của khách sạn. Cũng thế, vừa mở cửa xe, chúng tôi bị ngay cơn nóng hừng hực trên 100 độ F bủa vây. Tại cửa vào khách sạn, gặp ngay người đứng gác nhắc mọi người đeo khẩu trang vào. Bên trong khách sạn, nhờ máy điều hoà không khí, mát rười rượi. Chúng tôi  vào thang máy lên căn phòng thuộc tầng 36 của khách sạn Cosmopolitan, nơi trước đây chúng tôi vẫn quen đến, sau khi tới quầy ghi tên, lấy chìa khóa, nhận phòng (check in).

Cùng với chúng tôi, số người tới
check in rất đông, sắp hàng dài “rồng rắn”, rồi kéo va-li có bánh xe lăn đi toả ra nhiều nơi. Tôi chột dạ. Đây không phải là Chùa Bà Đanh chút nào cả như tôi mong muốn. Đông đảo như thế này thì làm sao thực hiện được biện pháp cách ly, làm sao ngăn cản được con Cô Vít xâm nhập, truyền nhiễm. 

Những lối đi trải thảm vẫn sạch bong, căn phòng cùng giường nệm bàn ghế vẫn thơm tho, bóng lộn. Đứng trên lầu cao nhìn xa, nhìn quanh. Thành phố với cao ốc nguy nga, lộng lẫy, rực rỡ trong biển ánh đèn. Thế là trong thời gian đóng cửa hơn một năm, con quái vật Las Vegas vẫn luôn luôn được chăm sóc kỹ càng.

Sáng Chủ Nhật chúng tôi dậy trễ sau một đêm thức khuya. Xuống tầng 1, định đổi thang máy để đến  nơi đậu xe, tôi dừng lại nơi đây vì ngạc nhiên vô cùng. Trước kia người ta đến Las Vegas đông nhất vào chiều Thứ Sáu, chiều Thứ Bảy. Qua sáng Chủ Nhật, người ta lũ lượt rời nơi này. Hoạ hoằn lắm mới có một vài cặp kéo đến. Hôm nay cũng Chủ Nhật nhưng không thấy khách đi, trái lại khách đến hết lớp này đến lớp khác đông vô kể.  Họ đứng, ngồi, nằm xúm xít thành nhiều nhóm chờ “check in”. Thôi thì đủ nam phụ lão ấu, và đủ màu da. Lớp thanh niên con trai thường mặc áo thun, quần “sọt”, thỉnh thoảng cái cổ và hai cánh trần đầy hình xăm màu xanh, hoặc đen; con gái thì áo chẽn, quần cụt rách lai, hay quần dài thì rách đầu gối, hoặc rách đùi.

Bỗng từ xa tiến đến một cảnh tượng đập mạnh vào mắt: Một bà già tóc bạc phơ đẩy xe lăn trên đấy là một ông già tóc trắng xóa. Xe có máy, nhưng họ không dùng máy. Có lẽ họ chỉ dùng máy khi đi xa, khi mệt mỏi. Hai khuôn mặt đó trông rất bình thản, thư thái,  như muốn nói, Các người vui chơi thì cũng phải để bọn già cả chúng tôi xía vào chút đỉnh chứ. Lại một hình ảnh nổi bật khác. Một người cao lỏng khỏng, râu ria xồm xoàm, đi lững thững một mình, lưng mang cây đàn ghi-ta to tướng nằm trong cái bao làm bằng vải dày. Anh chàng này đi lạc đường chăng, hay tới đây định tìm nguồn hứng, tôi tự hỏi.

Mọi người như muốn cướp thời gian để vui sống. Họ không chịu ngồi yên nhìn thời gian trôi nhanh vuột khỏi tầm tay. Las Vegas là nơi họ thích đến để “hành lạc” mỗi năm một lần, hay vài ba lần (Có thể họ còn đến những nơi khác để chen vào những kẽ hở của một năm cặm cụi làm việc). Thế nhưng đại dịch đã ngang nhiên xía vào cuộc sống của họ. Nay “xả cảng”, thì họ phải vội vàng “đến bù”. Họ cùng một nòi với cụ Nguyễn Công Trứ: 


Cuộc hành lạc bao nhiêu là lãi đấy

Nếu không chơi thiệt ấy ai bù. 


Las Vegas vào những hôm chúng tôi ở lại đông hơn hẳn trước kia. Trong “cơn mê” tập thể đó, chúng tôi cũng bị cuốn hút, nhiều khi quên hẳn cô-vít dù thường được nhắc mang khẩu trang. 


Có người nghĩ rằng Las Vegas là thành phố của tội ác. Người ta đến đó để đánh bạc, lừa gạt, chém giết. Thật ra không phải thế. Las Vegas có rất nhiều sòng bài, và đánh bài theo đúng luật lệ. Nhưng cũng có rất nhiều nơi để thăm viếng, thưởng ngoạn. Nhiều lắm. Chỉ xin lướt qua một số tụ điểm du ngoạn, giải trí. 

Ngay trung tâm thành phố: 

Những vòi phun nước theo điệu nhạc trước khách sạn Bellagio. Vòng quay High Roller đường kính gần 160 mét và có đến 28 ca-bin lồng kính; ngồi trong ca-bin, khi được nó đưa lên cao, ta thấy toàn thể thành phố. Con đường Linq với rất nhiều nhà hàng ăn uống, và những dòng dây song song đưa người bay trên không trung. Khu Nghệ Thuật (The Las Vegas Arts District) với bảo tàng viện, phòng tiển lãm, các trò vui chơi trẻ trung, các món ăn đặc biệt, v.v... 

Xa hơn từ 20 phút đến 40 phút lái xe, có thể đi thăm Vùng Thung Lũng Đá Đỏ (Red Rock Canyon), đập Hoover và hồ Lake Meade, hoặc khu Mountain Spring, v.v... Hoặc thuê máy bay đi xem Las Vegas từ trên không.

Nếu thích coi Trình Diễn (Shows), có thể đến David Copperfield tại khách sạn MGM; Cirque Du Soleil tại khách sạn Treasure Island; Blue Man Group tại khách sạn Luxor; V – The Ultimate Variety Show tại khách sạn Planet Hooywood; Shin Lim/Limitless tại The Mirage Theater. 

Tại những khách sạn lớn như MGM, Mandalay, Ceasars Palace, T-Bobile Arena v.v... có hòa  nhạc, hoặc ca nhạc trình diễn bởi những danh ca nổi tiếng trên thế giới, hoặc những trận vô địch hạng nặng quyền Anh, vô địch UFC v.v... 

Nếu thích thể thao, tha hồ đến những sân vận động với nhiều môn chơi khác nhau. Một sân vận động của đội banh cà na nổi tiếng Raiders (fooball) vừa mới cắt băng khánh thành vào ngày 14/8/2021, có thể chứa tới 65 ngàn khán giả. Một khách sạn trị giá trên 4 tỷ đô-la cũng vừa được đưa vào hoạt động, The Hilton Resorts World. Chúng tôi hăm hở đến xem khách sạn này. Cảm tưởng đầu tiên là nó tuy rộng lớn nhưng trông nặng nề quá. Lại thêm tường sơn màu đỏ thẩm không tươi tắn chút nào. 

Tuy nhiên, công bằng mà nói, hễ nhắc tới Las Vegas, ta nghĩ ngay đến những sòng bài nổi tiếng trên thế giới. 

Thì tất cả khách sạn tại Las Vegas đều có sòng bài ở tâng 1, và được gọi là Hotel and Casino. Chẳng hạn MGM Grand Hotel and Casino, Mandalay Bay Resort and Casino. Những món bài  bạc thường có là Slot Machine, Blackjack (Xì lát), Poker (Xì phé), Roulette. Baccarat, v.v...

Xin nói đến vài môn được nhiều người chiếu cố. 

Thường người nào không biết hay không thích lối đánh bài đòi hỏi phải có một số người cùng ngồi vào bàn tham dự, chẳng hạn poker, blackjack, thì chọn một Slot Machine để ngồi một mình với với cái máy đó. Trước kia môn nay được gọi môn Kéo Cần: nhét chip (thẻ tròn bằng nhựa dùng thay tiền) vào máy, rồi kéo cái cần kích hoạt, và máy sẽ cho kết quả thắng bao nhiêu tiền. Hoặc không thắng, thì nhét thêm chíp vào nếu muốn chơi tiếp. Về sau, khỏi cần kéo cần, chỉ bấm nút, đỡ “tốn sức lao động” và thua nhanh hơn. Chơi trò này ít khi thắng lắm. Có những ông già, bà già ngồi suốt ngày trước Slot machine cạnh những lon bia. Mua chip rẻ tiền chơi lâu, thua ít. Lâu lắm mới thắng một vố to, nhưng cũng không đủ bù cho những trận thua dài dài, bèn khoe với con cháu rằng mình có tay đánh bạc. Có những cặp chờ “check in”, hoặc đang nối đuôi rồng rắn chờ coi “show”, sốt ruột bèn để một người đứng giữ chỗ, người kia xề tới slot machines. Khi trở lại khoe với vợ hoặc chồng rằng mình “bấm” sướng tay mà chỉ thua có vài chục đô-la. 

Chơi trò blackjack chẳng hạn, thì khác. Tại Hotel and Casino Cosmopolitan này, khi ế, mỗi chip đổi 15 đô-la. Khi có nhiều người tham dự, mỗi chip được tăng lên tối thiểu là 25 đô-la. Có thể đặt từ 1 chip đến 100 chips hay nhiều hơn, tùy “cái gan” và túi tiền con bạc. Tại những bàn đánh lớn, mỗi chip tương đương 200 đô-la. 

Hôm nay đông người quá, tôi đến bàn blackjack loại rẻ tiền nhất, loại 25 đô-la mỗi chip. Đã có 5 người ngồi sẵn, may còn một ghế trống, tôi nhảy vào, ngồi giữa một thanh niên gốc Ấn Độ và một nàng da trắng khó đoán tuổi vì đeo khẩu trang. Người chia bài cũng đeo khẩu trang. Dựa theo tiếng nói và dáng dấp, tôi đoán cô này chỉ trên dưới 20 tuổi. Tôi rút trong ví ra 200 đô-la đổi được 8 chips. Nếu xui, sẽ thua mau lắm, trong mươi phút thôi. Tôi tính nếu may thì khi nào ăn tới mức 200 đô, hoặc xui thua hết tiền sẽ thôi chơi, vì tôi có kinh nghiệm rằng khi đã thắng tới một mức nào đó mà cứ ưa thắng thêm, không sớm thì muộn sẽ cháy túi; hoặc thua mà bỏ thêm tiền để gỡ sẽ thua thêm. Đứa con biết tôi thua sẽ chìa tiền bù cho tôi. Không lẽ tôi chê tiền, nhưng quả thật tôi không muốn nhận. Ai lại cứ phung phí tiền của con cái. 

Nghĩa là tôi chơi blackjack để “giải trí” cũng có, nhưng cũng muốn “kiếm chác” đôi chút. Và thua nhiều hơn thắng. Tôi để ý thường thường người da trắng ngồi bàn blackjack để vui chơi hơn là vì tiền. Chẳng hạn cô da trắng ngồi cạnh tôi lấy ra 500 đô đổi thành 20 chips. Khi thắng lớn, hoặc trúng “già dách”, biếu ngay người chia bài năm, ba đô. Trong khi chơi, cô chuyện trò tía lia, vui vẻ, với mọi người, với cả người chia bài.  

“Sao cô đi một mình?”

“Thì có sao đâu. A, mà mẹ tôi đang ngồi đằng khu slot machines.”

“Vậy bạn trai đâu? Chưa có hả?”

“Ô, lại thắng rồi.” Cô reo lớn. Reo xong, cô trao đổi với tôi ngồi bên trái, và người ngồi bên phải, mỗi người một “cú nắm đấm”. Nhẹ thôi. Vì cô-vít nên không đưa bàn tay lên đẩy vào nhau. Rồi cô biếu người chia bài vài cái chips lẻ, mỗi chip  trị giá 1 đô la. Xong cô tiếp tục câu chuyện:

“Bạn trai hả, có chứ, tôi đẹp mà. Bạn tôi thích thể thao, lái xe xuống khu kia từ sáng sớm. Chốc nữa tới đón chúng tôi. Tức là mẹ tôi và tôi. Chúng tôi sẽ lái xe về Colorado suốt đêm.”

Khi bại, cô ta tỉnh bơ, không lằm bằm cáu kỉnh như nhiều người khác. Câu chuyện tiếp tục:

“Thế cô không thích thể thao? Không đi theo bạn trai?”

“Ai bảo anh vậy? Con gái Mỹ thích và giỏi thể thao lắm. Anh không biết sao, nước Mỹ nhờ con gái Mỹ mà vào ngày chót ở Thế Vận Tokyo vừa rồi vượt Tàu về huy chương vàng. Cho nên nhất cả huy chương vàng lẫn tổng số huy chương.”

“Huy chương vàng về môn gì?”

Chưa kịp trả lời câu hỏi đó, cô thua hết các con chips, rút 300 đô-la đổi 12 chips, chơi tiếp, và chuyện trò tiếp:

 “Anh hỏi huy chương vàng về môn gì hả? Về bóng rổ, bóng chuyền, và xe đạp lòng chảo.”

“Thế cô thì chơi môn gì?”

“Tennis. Nhưng kìa, kìa, Bob. Thôi, tôi phải đi ngay. Chào các anh nhé. Chúc anh may mắn. Chào anh chia bài. Bye, bye!” 

Cô đứng dậy còn trong tay 2 chips và 4 chips lẻ. Liền biếu người chia bài 4 chips lẻ, rồi đến quầy đổi 2 chips ra tiền mặt. 


Vừa có tin Cô-vít biến thể lan truyền dữ dội tại nhiều nơi trên thế giới cũng như tại nhiều tiểu bang Hoa Kỳ, nhất là những nơi có nhiều người tụ họp đông đúc. Nhờ hai mũi chích ngừa, sau chuyến đi Las Vegas vừa rồi, tôi vẫn được yên thân. Chờ hai tuần vẫn không thấy cô – vít hỏi thăm, thì ngồi viết những dòng này. Tôi sẽ chích mũi thứ ba trong một ngày gần đây. Las Vegas lại có thể bị đóng cửa trong một thời gian ngắn hay dài tuỳ theo mức độ lây nhiễm.

Con quái vật khổng lồ đó sẽ nằm yên chờ đợi. Rồi sẽ trỗi dậy như nước Mỹ trẻ trung đã bao lần trỗi dậy, ngày càng hùng mạnh sau những biến động kinh hoàng. Tôi không muốn nghĩ tiếp nhưng cái liên tưởng cứ vụt xẩy đến. Người dân của những nước nhược tiểu, đặc biệt trong đó có Việt Nam, đang quằn quại dưới nanh vuốt của cơn đại dịch. Khi nào đại dịch sẽ lắng xuống? Khi nào dân ta sẽ bớt khốn khổ?


24/8/2021

 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tôi bị bắt tại huyện Tân Hiệp chiều ngày hai mươi, giáp Tết. Lý do, mang theo hàng không giấy phép. Thế là tiêu tan hết vốn lẫn lời mà tôi chắt chiu, dành dụm gần cả năm nay. Nhớ đến mẹ và gia đình trong những ngày Tết sắp tới, tôi vừa buồn vừa tức đến bật khóc. Xui rủi, biết trách ai. Tiễn, anh phụ lơ, đã cẩn thận cất dấu hàng cho tôi, vã lại anh cũng quá quen biết với đám công an trạm kiểm soát. Không ngờ chuyến nầy bọn công an tỉnh xuống giải thể đám địa phương, nên tôi bị “hốt ổ” chung cả đám. Đây không phải là lần đầu bị bắt, nhưng lại là lần đầu tiên tôi đi chuyến vốn lớn như vầy. Năm ký bột ngọt, năm ký bột giặt, hơn chục ống thuốc cầm máu và trụ sinh hàng ngoại. Bột ngọt, bột giặt không nói gì, nhưng hai thứ sau hiếm như vàng mà giới “chạy hàng” chúng tôi gọi là “vàng nước”. Nên thay vì đưa về khu tạm giam huyện chờ lập biên bản, hồ sơ xét xử tôi nghe bọn công an thì thầm, bàn tán giải thẳng về khám lớn tỉnh Rạch Giá.
Quỳnh Lâm báo tin sẽ đến Đức trong tuần lễ đầu tháng 10. Nisha vội vàng thu xếp “sự vụ lệnh“ để công du sang Đức. Nisha lo đi chợ sắm sửa đầy mấy tủ lạnh, tủ đá, để mấy cha con sống còn trong thời gian nữ tướng đi xa. Chúng tôi hồi hộp quá, ngày nào cũng thư từ, nhắn nhủ, dặn dò đủ điều tẳn mà, tẳn mẳn. Điện thư qua, về hoa cả mắt. Thư nào chúng tôi cũng nhắc nhở nhau giữ gìn sức khoẻ, vì đứa nào cũng “lão” rồi. Khi gặp nhau, tụi tôi nhất thiết phải đầy đủ tinh thần minh mẫn trong thân thể tráng kiện. Có hôm, đến trưa, chưa nghe tăm tiếng, tôi sốt ruột, xuất khẩu làm thơ... bút tre:
Sống ở đây an toàn và bình an gần như một trăm phần trăm trong hiện tại và tương lai, nhưng không thể bình thản hóa quá khứ. Cuộc chiến khốc liệt giữa thiên thần và ma quỉ luôn ám ảnh ông. Có những điều gì thao thức, âm thầm nghi hoặc, nhoi nhúc sâu thẳm trong ông. Lòng tin vào ông Gót có phần nào lung lay. Đông cảm thấy có lỗi khi nghi ngờ bố, người đã giúp đỡ, bảo vệ ông và Vá. Nhưng nghi ngờ là một thứ gì không thể điều khiển, không thể đổi đi, không thể nhốt lại. Nó vẫn đến, mỗi lần đến nó vạch rõ hơn, nhưng vẫn mù sương như đèn xe quét qua rồi trả lại sương mù.
Trâm gật đầu nhè nhẹ. Đoan nghĩ thật nhanh đến một cảnh diễn ra mỗi đầu tháng trong sân trường. Nơi đó, các sinh viên xúm xít cân gạo và các loại “nhu yếu phẩm”, mang phần của mình về nhà. Rồi thì trong khu phố, cảnh những người dân xếp hàng “mua gạo theo sổ” cũng diễn ra mỗi ngày. Nói “gạo” là nói chung thôi, thật ra trong đó phần “độn” chiếm đa số. Phần “độn” có thể là bo bo, có thể là bột mì, cũng có thể là khoai lang hay khoai mì xắt lát phơi khô. Nồi cơm nấu từ gạo và một thứ khác được gọi là nồi “cơm độn.” Mỗi ngày hai bữa cơm độn. Bo bo thì quá cứng vì vỏ ngoài chưa tróc, nấu trước cho mềm rồi cho gạo vào nấu tiếp, trở thành một “bản song ca” chói tai. Khoai lang hay khoai mì xắt lát phơi khô thường bị sượng, ghế vào cơm rất khó ăn. Chỉ có bột mì tương đối dễ ăn hơn, vì người nấu có thể chế biến thành bánh mì, nui hay mì sợi
Mùa đông, tuyết đóng dầy trên mái nhà. Ấy là lúc bà ngoại cũng lo là lũ chim - những con chim của ngoại - sẽ chết cóng. Nhưng bà không biết làm gì để cứu chúng nó. Ngoại đi tới đi lui từ phòng khách qua nhà bếp. Thở dài. Rên rỉ. Rồi lẩm bẩm, “Lỗi tại tôi, lỗi tại tôi mọi đàng.” Bà ngoại tội nghiệp những con chim chết lạnh. Sinh nhật ngoại, chúng tôi chung tiền mua quà. Một con sáo trong chiếc lồng tuyệt đẹp. Bà ngoại cưng nó hơn cưng chị em tôi. Cho nó ăn, ngắm nghía bộ lông đầy màu sắc của nó. Chăm chú lắng nghe tiếng hót véo von lúc chớm nắng bình minh và buổi hoàng hôn nắng nhạt. Rồi một buổi sáng nọ tiếng chim thôi líu lo. Bà ngoại chạy ra phòng khách. Hấp tấp tuột cả đôi guốc mộc. Con chim sáo nằm cứng sát vách lồng. Hai chân duỗi thẳng. Cổ ngoặt sang một bên. Con chim của ngoại đã chết. Bà ngoại buồn thiu cả tuần lễ. Bố mẹ tôi bàn tính mua con chim khác. Bà gạt ngang.
Tôi là người viết báo nghiệp dư. Từ khi khởi viết vào năm 1959, tay cầm viết luôn là nghề tay trái. Tôi sống bằng nghề tay phải khác. Cho tới nay, nghề chính của tôi là…hưu trí, viết vẫn là nghề tay trái. Tôi phân biệt viết báo và làm báo. Làm báo là lăn lộn nơi tòa soạn toàn thời gian hoặc bán thời gian để góp công góp sức hoàn thành một tờ báo. Họ có thể là chủ nhiệm, chủ bút, tổng thư ký, thư ký tòa soạn hay chỉ là ký giả, phóng viên. Nhưng tôi nghĩ người quan trọng nhất trong tòa soạn một tờ báo là ông “thầy cò”. Thầy cò ở đây không có súng ống hay cò bóp chi mà là biến thể của danh từ tiếng Pháp corrector, người sửa morasse. Morasse là bản vỗ một bài báo cần sửa trước khi in.
Sáu tuần. Nàng đã đi ra khỏi mụ mị từ trong mối tình hiện tại của mình. Cô bạn gái hỏi "Tỉnh chưa?". Tỉnh rồi, nhưng tỉnh không có nghĩa không yêu anh ấy nữa, chỉ là không còn mụ mị mê muội nữa thôi...
Trong bóng tối dày đặc, dọ dẫm từng bước một, hai tay vừa rờ vào hai bên vách hang động, vừa quơ qua quơ lại trước mặt, dù cố mở mắt lớn, chỉ thấy lờ mờ, nhiều ảo ảnh hơn là cảnh thật. Cảm giác bực bội vì đã trợt té làm văng mất ba lô, mất tất cả các dụng cụ, thực phẩm và nước uống cần thiết. Bối rối hơn nữa, đã rớt chiếc đèn bin cầm tay, mất luôn chiếc đèn bin lớn mang bên lưng và máy liên lạc vệ tinh có dự phòng sóng AM. Giờ đây, chỉ còn ít vật dụng tùy thân cất trong mấy túi quần, túi áo khoát và hoàn toàn mất phương hướng. Chỉ nhớ lời chỉ dẫn, hang động sẽ phải đi lên rồi mới trở xuống. Trang nghĩ, mình có thể thoát ra từ lối biển. Là một tay bơi có hạng, nàng không sợ.
Cô người Nha Trang, lớn lên và đi học ở đó. Cô sinh trưởng trong một gia đình gia giáo, mẹ cô đi dậy học, ông thân cô cũng là hiệu trưởng một trường trung học lớn ở Phú Yên. Năm 22 tuổi, cô học năm cuối đại học văn khoa Huế thì gặp gỡ chú Hiếu trong một dịp hội thảo sinh viên do các biến động thời cuộc miền Trung bắt đầu nhen nhúm. Chú Hiếu lúc đó đang theo cao học luật. Họ thành đôi bạn tâm giao tuổi trẻ, sau thành đôi uyên ương. Ba năm sau khi Trang vừa 25 tuổi, Hiếu đã nhậm chức chánh án tòa thượng thẩm.
Nhà trẻ kế bên bệnh xá. Trong góc một trại giam. Nhà trẻ có sáu đứa con nít. Bệnh xá có mấy bệnh nhân già. Coi bệnh xá là một tù nam nguyên là y tá ngoài đời. Coi nhà trẻ là một tù nữ án chung thân. Coi cả hai nơi ấy là một công an mà mọi người vẫn gọi là bác sĩ! Sáu đứa con nít đều là con hoang. Mẹ chúng nó là nữ tù bên khu B, đừng hỏi cha chúng đâu vì chúng sẽ không biết trả lời thế nào. Cũng đừng bao giờ hỏi mẹ chúng nó về chuyện ấy vì rằng đó là chuyện riêng và cũng là những chuyện rất khó trả lời. Thảng hoặc có ai đó được nghe kể thì lại là những chuyện rất tình tiết ly kỳ lâm ly bi đát… chuyện nào cũng lạ, chuyện nào cũng hay
Thăm nuôi năm thứ mười: trại Z30D Hàm Tân, dưới chân núi Mây Tào, Bình Tuy. Cuối năm 1985, mấy trăm người tù chính trị, trong đó có cánh nhà văn nhà báo, được chuyển từ trại Gia Trung về đây. Hồi mới chuyển về, lần thăm nuôi đầu, còn ở bên K1, đường sá dễ đi hơn. Cảnh trí quanh trại tù nặng phần trình diễn, thiết trí kiểu cung đình, có nhà lục giác, bát giác, hồ sen, giả sơn... Để có được cảnh trí này, hàng ngàn người tù đã phải ngâm mình dưới nước, chôn cây, đẽo đá suốt ngày đêm không nghỉ. Đổi vào K2, tấm màn hoa hòe được lật sang mặt trái: những dãy nhà tranh dột nát, xiêu vẹo. Chuyến xe chở người đi thăm nuôi rẽ vào một con đường ngoằn nghoèo, lầy lội, dừng lại ở một trạm kiểm soát phía ngoài, làm thủ tục giấy tờ. Xong, còn phải tự mang xách đồ đạc, theo đường mòn vào sâu giữa rừng, khoảng trên hai cây số.
Ông Hải đứng trước của nhà khá lâu. Phân vân không biết nên mở cửa vào hay tiếp tục đi. Tâm trạng nhục nhã đã ngui ngoai từ lúc nghe tiếng chim lạ hót, giờ đây, tràn ngập trở lại. Ông không biết phải làm gì, đối phó ra sao với bà vợ béo phì và nóng nảy không kiểm soát được những hành động thô bạo.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.