Hôm nay,  

Mùa Phật Đản

13/06/202320:14:00(Xem: 3270)
Tùy bút Mùa Phật Đản


IMG_9351


Thời tiết mấy tuần qua đã hết mưa, nắng rực hồng tươi sáng, vườn nhà tôi các loại hoa vươn lên chào mùa hạ, tạo nên khung tranh tươi mát và đáng yêu. Đặt biệt nhất là chậu Quỳnh hoa nở cả trăm nụ màu vàng nhạt thanh nhã đúng ngày rằm tháng tư.
    Lòng tôi thấy nhẹ nhàng một cảm giác an lành. Chuẩn bị ngày lễ Phật Đản, tôi đến chợ Lion mua trái cây, đậu, nếp, sắn khoai. May mắn Quỳnh nở rộ xinh đẹp, tôi hái 8 đóa dâng lên bàn Phật, trái cây và xôi chè. Đêm rằm tôi đem ra sân trước cúng xôi chè, bình bông, trái cây, đậu phụng, khoai sắn thắp nhang cầu nguyện hương linh người mất đang vất vưởng sớm được siêu thoát. Dù nhà bên trái người Phi và bên phải là Mỹ trắng, tôi chẳng ngại ngùng vẫn xem như mình đang ở VN.
    Bồi hồi nhớ lại những mùa Phật Đản năm xưa, mẹ sai quét sân sau, sân trước gọn gàng. Bàn thờ ông nội, bàn Phật lau chùi sạch sẽ. Mẹ đi chợ thật sớm trước đó một ngày, đem buồng chuối xanh về, 14 rằm cắt ra nhiều nải dâng bàn Phật, bàn thờ ông, mua thêm mấy gói hoa Oanh Trảo thơm lừng người ta gói trong lá chuối đặt trên nải chuối. Mẹ nấu chè hạt sen mua ở hồ Tịnh Tâm gần nhà, nấu xôi dâng mọi nơi kể cả mấy am nhỏ trước sân dưới tàng cây rậm mé lối hàng rào. Ngoài ra mẹ cũng dành một mâm có thêm cháo thánh, sắn khoai và đậu phụng luộc, đặt cúng ban đêm trước sân, mẹ nói là cúng cô hồn. 
    Nhà tôi ở gần Chùa Tịnh Bình nên đêm nào cũng chạy lên xem các chị gia đình Phật Tử tập múa hát rộn ràng. Đêm rước xe hoa từ vùng Cầu Kho ra đường phố Trần Hưng Đạo, một lũ trong xóm kéo nhau chạy theo xe hoa ra tận phố, say mê nhìn cô gái đẹp hóa trang công chúa Da Du Đà La. Ham chơi cho tới 11 giờ đêm mới về đến nhà bạn ở đầu đường, đã thấy ba của bạn ra đứng đón cười tươi, bắt cả đám trên 10 đứa ở lại ăn chè đậu đen ông nấu sẵn chờ, mỗi đứa ăn 2 chén trong niềm vui tuổi thơ, trước niềm hạnh phúc của người cha nhìn lũ trẻ ăn. Về tới nhà thấy đèn sân sáng ngời với bàn xôi chè khói hương nghi ngút trong đêm rằm.
    Hình ảnh những mùa Phật Đản ăn sâu từ nhỏ đến lớn, giờ đây hồi tưởng lại mới thấy dân Huế rất mộ đạo. Chùa xây dựng nhiều trên đất Thần Kinh với khung cảnh đẹp lắng hồn thanh tịnh, đa số trước sân Chùa nào cũng trồng hàng cây sứ, tôi mê lượm những xác hoa rụng đưa lên mũi ngửi hít mạnh.
    Lúc nhỏ theo mẹ đến các Chùa để chờ chú điệu phát bánh, trái cây, thành thiếu nữ chỉ muốn đi cùng bạn. Có lúc rủ nhau theo 2 chuyến xe đò tới Chùa Từ Đàm, Chùa Thiền Lâm Tự, cuốc bộ vào đường dốc thật xa mới thấy ngôi tượng Phật nằm lớn hiện ra trên đồi. Hoặc có khi đạp xe lên Chùa Thiên Mụ, Chùa Bảo Quốc, lúc đó chưa hiểu phật pháp là gì, chỉ thích lên Chùa dâng hoa sen cúng Phật mua từ chợ Đông Ba. Thích nghe tiếng trống Bát Nhã báo hiệu giờ làm lễ, thích nghe giọng tụng kinh hoà nhau của các thầy, nhất là tiếng ngân nga bằng âm điệu Huế thật buồn như từ cõi âm ty trở về. 
    Trí óc ôn tụng về lịch sử Đức Phật Thích Ca Mâu Ni, từ bỏ cung vàng điện ngọc, vợ đẹp con khôn để đi tìm chân lý trường cửu. Tầm sư học đạo, tu khổ hạnh nơi rừng sâu biết bao nhiêu thử thách quấy phá. Rồi tìm con đường trung đạo tu tập, thiền định đạt thành chánh quả. Một bậc vĩ nhân đã để lại cho hậu thế kho tàng văn hóa Phật học, đưa phương pháp giúp chúng sanh theo đường thoát khổ lụy não trượt.
    Nhận được bài viết của thầy Thích Tánh Tuệ nói về “Ý nghĩa của 7 bước sen khai” và “Tắm Vị Phật Nào “, tôi muốn chia sẻ đến các bạn trong mùa Phật Đản Sanh.
 
Mùa Phật Đản - Ý NGHĨA GÌ NƠI 7 BƯỚC SEN KHAI?

7 bước của đức Phật sơ sinh có ý nghĩa như vầy:

Trong quá khứ có vô lượng chư phật ra đời được ghi trong kinh điển trải qua các a tăng kỳ. Gần đây của Kiếp Hiện Tại lần lượt đã có 6 vị phật ra đời, đó là:

Đức Phật Tỳ Bà Thi
Đức Phật Thích Khí
Đức Phật Tỳ Xá
Đức Phật Ca La Tôn Đại
Đức Phật Câu Na Hàm Mâu Ni
 
Đức Phật Ca Diếp

Bảy bước đó, mỗi bước tượng trưng cho mỗi vị phật, và trong đời này sẽ có một vị phật ra đời, bước thứ 7 đó chính là: Đức Phật Thích Ca Mâu Ni. Mà đức Phật Thích Ca Mâu Ni chính là thái tử Sỹ Đạt Đa đản sinh trước đó!
    Bảy bước trượng trưng cho làm chủ 6 căn, làm chủ thất tình thoát ra lục dục thoát khỏi luân hồi, vì số 7 đã vượt lên số 6, mà số 6 là số của 6 cõi luân hồi dòng sanh tử. Số bảy tượng trưng cho thất giác chi, thất bồ đề phần, nếu không có thất giác chi, thất bồ đề phần thì khó mà tu tập, mà khó tu tập thì sự giác ngộ lại khó hơn, nên con số 7 là trợ phẩm là trợ lực kế tiếp cho bát chánh đạo và cũng một trong 37 phẩm trợ đạo cho con đường giải thoát
Bảy đóa hoa sen, mỗi đóa hoa sen là mỗi vị phật không nhiễm bụi trần của thế gian, vì sao dưới bước chân ngài đi hoa sen lại nở mà không nở hoa khác, tại vì hoa sen tinh khiết,không ô nhiễm, sống chung với bùn nhưng không hôi tanh mùi bùn.
    Cũng như vậy các ngài nhờ thế gian và cũng chính thế gian này mới thành phật vì sen không mọc nơi nước sạch - Chúng ta cũng vậy hãy học theo các ngài, hãy kính trọng và thực hành theo các ngài, chúng ta có làm được không? Chắc chắn là được, dù là hơi cảm thấy khó khăn? Người nhỏ làm việc nhỏ, người lớn làm việc lớn, chúng ta phải tập từ những hạnh căn bản nhất của người Phật tử:
    Bố thí 
    Trì 
    Nhẫn nhục
    Tinh tấn
    Thiền định
    Trí huệ
    Đại Từ
    Đại Bi
    Đại Hỷ
    Đại Xả
    Đó là thập hạnh của bồ tát, nghe thì thấy đơn giản nhưng nó cũng thật khó và rất quan trọng đấy... Quan trọng hơn thế chính là ý chí nỗ lực hướng đến phương trời giác ngộ giải thoát của mỗi bản thân của chúng ta.
 
TẮM VỊ PHẬT NÀO?
 
Vào chùa gặp Thầy trụ trì đang từ chánh điện đi xuống, Bác bước tới xá chào Thầy rồi hỏi thăm về buổi lễ. Thầy trụ trì hỏi Bác tại sao hôm nay đến trễ vậy thì Bác kể câu chuyện từ kẹt xe, cho đến xe tắt máy giữa đường rồi gặp phải ông sửa xe mất lịch sự. Nét mặt thể hiện sự bực dọc, không vừa lòng và bất mãn với những chuyện mà sáng nay Bác gặp phải. Như hiểu được vấn đề, Thầy trụ trì mời Bác vào phòng khách và bắt đầu câu chuyện.
    Thầy trụ trì (Thầy): Thôi thì mọi chuyện đã qua rồi, Bác hãy để cho nó qua và bây giờ là đến chùa để tắm Phật nhân ngày Phật đản, hãy để cho thân và tâm của mình thanh thản và tịnh khiết chứ!
    Bác Phật tử (PT): Dạ con cũng biết như vậy thưa Thầy, nhưng con không tham dự được buổi lễ quan trọng như vậy trong năm làm con thấy khó chịu lắm ạ. Là Phật tử, con của Đức Phật mà ngày kỉ niệm, Ngài đản sanh lại không về làm lễ, không tham dự lễ tắm Phật thì quả thật là chẳng đúng chút nào.
    Thầy: Đúng! Nhưng theo Bác nghĩ lễ tắm Phật là như thế nào. Và người Phật tử cần phải làm gì vào ngày đó?
    PT: Thưa Thầy, theo con biết thì trong kinh tạng ghi lại rằng khi Hoàng hậu Ma-da hạ sanh Thái tử Tất-đạt-đa thì trên không trung có hai dòng nước của chư thiên một ấm-một mát, rưới xuống tắm cho hoàng hậu và thái tử. Sau này nghi thức này được đưa vào truyền thống của Phật giáo, và vào những ngày này người Phật tử đến chùa thực hiện nghi lễ tắm Phật để tưởng nhớ về Ngài và bày tỏ niềm tôn kính sâu sắc đối với Ngài.
    Thầy: Vâng, nhưng Bác có hiểu được ý nghĩa thực sự của nghi thức là gì không?
    PT: Dạ...dạ...! Mong Thầy giải thích thêm cho con được rõ
    Thầy: Thực chất thì lễ tắm Phật không chỉ đơn thuần là thực hiện nghi lễ tắm với một tượng Phật đản sanh, với những chậu nước đã chuẩn bị sẵn. Phật bên ngoài chỉ là xi măng, đất, đồng hay một chất liệu nào đó mà thôi; nước bên ngoài chỉ tẩy rửa được những cáu bẩn bên ngoài. Cái cốt yếu là Phật ở nơi tự thân của chúng ta, “tắm Phật” ở đây là “tắm” vị Phật ở nơi mình. Vậy Bác đã “tắm Phật” của Bác chưa?
     PT: Dạ rồi, sáng nay trước khi đi con và cháu con đã tắm rửa sạch sẽ rồi ạ.
     Thầy: (Cười) Ý Thầy không phải là vậy, mà là “tắm” vị Phật bên trong của Bác ấy. Bác “tắm” vị Phật bên trong của Bác là Bác rũ sạch mọi phiền não của tâm, mọi tham lam, giận hờn, đố kỵ, bực dọc, hơn thua, ganh ghét… của chính Bác bằng nước của sự tu tập, của sự bố thí, của lòng từ, của trí tuệ chứ không phải là lấy nước tắm cho một tượng Phật đản sanh được thiết trí trang nghiêm trên chánh điện. Bác phải “tắm” cho thân hành, khẩu phát và ý nghĩ của mình được thanh tịnh, tránh đem đến nỗi khổ niềm đau cho chính mình và mọi người.
    PT: Nhưng thưa Thầy, con thấy khó quá ạ.
    Thầy: Khó thì mới gọi là tu, chứ dễ thì ai nói làm gì.
    PT: Vậy, những ngày này con khỏi cần đến chùa hả Thầy, chỉ cần ở nhà và “tắm” cho vị Phật nơi chính mình là được rồi?
    Thầy: “Tắm” mà Thầy nói ở đây là Bác phải tắm trong mọi lúc mọi nơi; “tắm” ở những nơi đông người, “tắm” ở những nơi nghịch cảnh, “tắm” những lúc vui hay là “tắm” những khi buồn và thậm chí là “tắm” ngay cả những khi Bác thành công rực rỡ nữa đấy ạ.
“Tắm” ở đây là Bác phải giữ tâm mình bình thản trước những biến động của thế sự, của cuộc đời. Có khi đó là hạnh phúc, là niềm vui, là sự sung sướng; nhưng cũng có lúc đó là mất mát, là nỗi khổ, là niềm đau đớn tột cùng. Các pháp đều vô thường nhưng nếu Bác bình tâm và hiểu sâu sắc về nó thì Bác thật sự là đang “tắm Phật” hằng ngày đấy ạ”
 
– Thầy Thích Tánh Tuệ 
 
Mấy hôm nay tôi xem lễ Phật Đản tổ chức nơi thành phố Huế say sưa đầy xúc động. Đoàn xe hoa chuyển từ Chùa Diệu Đế, ngang đường phố Trần Hưng Đạo, qua cầu Trường Tiền chạy xuống đường Lê Lợi, đến Chùa Từ Đàm. Điểm tụ buổi lễ lớn trong nghi thức thật tôn nghiêm “Lễ Phật giả, kính Phật chi đức“.
    Nhìn màu áo lam huynh trưởng gia đình Phật Tử ôm hoa thật hiền hoà gương mẫu, mỗi Chùa trang trí xe hoa cúng dường ngày đại lễ vô cùng đẹp mắt. Tôi cảm nhận niềm rung động cao vời trong trạng thái kính ngưỡng với lòng biết ơn sâu xa về đức Từ Phụ. Ký ức xuôi chèo bến sông xưa góp nhặt những kỷ niệm thân thương bao mùa lễ Phật Đản chốn quê nhà, tắm gội khung trời an lạc.
    Ở Mỹ bất cứ sinh hoạt gì cũng nằm trong 2 ngày cuối tuần. Các chùa thay phiên nhau làm lễ Phật Đản, nếu ngày rằm nằm trong tuần thì sẽ không có ai tham dự vì bận đi làm, tuần tự kế tiếp để Phật tử có thì giờ dự lễ nhiều Chùa, vì vậy gọi là mùa Phật Đản. 
    Tôi tham dự chùa Phổ Từ vào ngày nắng đẹp, các loài hoa thi đua nhau nở rộ đủ màu sắc từ ngoài cổng, trước hiên Chùa chạy dọc ra sau vườn Quan âm lộ thiên, chim chóc đua ca nhảy múa. Tứ chúng tề tựu đông, những tà áo lam, áo bông thướt tha thắp nhan khấn vái với vẻ thành tâm nương tựa bóng mát ngôi chùa. Quý thầy cô hướng dẫn giờ hành lễ, nghe pháp, tắm Phật và cúng thí thực cô hồn. Buổi thọ chay được gia đình Phật tử Chánh Hòa thiết đãi món mì thật ngon, vừa dùng vừa thưởng thức chương trình nhạc nhóm Hương Từ Bi do MC Quảng Hoa hướng dẫn và Quảng Linh điều khiển âm nhạc. Một ngày thật an lạc trong không khí vui tươi đón mừng sinh nhật Đức Thế Tôn.

Lễ Phật Đản Chùa Phổ Từ 
Phật Đản khung trời say quyện nắng 
Phổ Từ rực rỡ sắc hoa tươi 
Trụ Trì hoan hỷ nụ cười 
Phật tử thanh tịnh tuệ ngời đuốc sao
 
Tứ chúng hân hoan chào lễ hội 
Cha lành dẫn pháp gội bờ mê
Từ bi bác ái hướng về 
Thiền sâu thở nhẹ lối lề nghiêm trang 
 
Gót bước bông rơi vàng trước gió 
Xoá niềm tục lụy ngõ bình an
Chim chuyền nhảy múa hót vang
Nụ hồng tím đỏ tỏa giàn đẹp xinh 
 
Từ phụ Đản sanh nghinh đón bậc
Thế Tôn thị hiện Phật tâm bừng 
Cha lành che chở tán xưng
Thế gian vui khắp đón mừng Bổn Sư 
(MTTN)
 
Chiều thứ bảy ngày 10/4 AL chúng tôi và bạn bè lên San Jose dự buổi nhạc hội “Tỏa Ánh Từ Quang” trong khu Century Mall. Trưởng ban văn nghệ Tuệ Đăng là anh Đồng Vàng cùng nhạc sĩ Lê minh Hiền, ca sĩ Thu Nga và các chị em chuẩn bị từ nhiều tháng trước. Mọi người cùng đồng lòng mạnh mẽ dâng mừng sinh nhật tới đấng Cha Lành. Các em siêng năng tập dợt múa hát nhờ những bậc sinh thành bỏ thì giờ cất công đưa đón, đợi chờ đầy nhiệt tình. Không khí tưng bừng thắp sáng đuốc từ bi, quý sư thầy và đại chúng về tham dự thật đông, màn thả bồ câu đầy ý nghĩa và đẹp mắt. Các em múa nhiều màn dâng cúng đức Từ Phụ đầy ngoạn mục, những bài hát ca ngợi Đức Thế Tôn Đản Sanh thánh thót hoà điệu reo vui. Chương trình bắt đầu từ 4 giờ chiều tới hơn 10 giờ tối với nhiều tiết mục tuyệt vời. 
    Trời về đêm trở lạnh, nhưng mọi người vẫn say mê ở lại thưởng thức. Những giờ phút lắng trầm tìm lại chính mình, mang ơn đấng cha lành đã hướng dẫn chúng sanh bằng con đường trí tuệ, khơi mầm chủng tánh Từ Bi, quán chiếu mọi khổ đau cần phải tập diệt, tự tu sửa thân tâm, làm lành lánh dữ, làm đẹp đạo tốt đời.
 
Đức Phật Thích Ca 

Bảy bước hoa sen xuất xuống trần 
Căn lành hóa độ chốn phàm luân
Nhiều đời đạo luyện soi trong ý
Lắm kiếp tu hành rửa sạch thân
Gốc cội tham thiền thành Chánh Quả
Rừng già gội pháp đạt Thanh Văn
Con đường mở nẻo tìm an lạc
Đức Phật tôn sùng bậc Vĩ Nhân 
(MTTN)
 
Lễ Phật Đản muôn người đều thành tâm hướng về ngài, cố gắng thực hiện những việc thiện trong khả năng, chay tịnh nhẹ nhàng, cảm nhận dòng thanh lương đang truyền sự an lạc vào tâm hồn, biết ơn nhân vật vĩ đại trong lịch sử đã đem hương hoa tươi mát xuống nhân gian thấm đậm niềm bao dung độ lượng. 
    Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
 

– Minh Thúy Thành Nội 

(Mùa Phật Đản 2023)

 

 

 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Lóng rày tôi hay tẩn mẩn viết về những hồi tưởng tuổi thơ, nhất là những côn trùng ngày xa xưa đó như chuồn chuồn, bươm bướm, ve sầu, dế mèn…Nhiều lúc ngồi nghĩ lẩn thẩn: tại sao vậy? Chắc đó là tâm trạng của người tuổi sắp hết đếm số, tiếc nuối những khi còn cắp sách tới trường. Cắp sách tới trường không phải là chuyện vui nhưng tuổi học trò thì vui thật. Lúc nào, khi nào, chỗ nào cũng toàn thấy chuyện vui chơi. Bạn chơi là người nhưng nhiều lúc là những côn trùng quanh quẩn bên người. Một ông bạn mới gặp nhướng mắt hỏi tôi viết về những bạn chơi nhiều hơn hai chân nhưng chưa thấy nhắc tới bạn của ông ấy. Đó là bọ ngựa. Ông này thuộc loại rắn mắt. Tôi không chung tuổi thơ với ông nhưng chắc ông cũng thuộc loại phá làng phá xóm. Ông kể chuyện ăn me chua trước mấy ông lính thổi kèn trong hàng ngũ khiến mấy ông thợ kèn này chảy nước miếng thổi không được. Tôi thuộc loại hiền nên không có bạn không hiền như bọ ngựa. Ông ta thì khoái bọ ngựa.
“Mày có vợ hồi nào vậy?” chưa kịp chào, mẹ đã ném ra câu hỏi bất ngờ. Tôi lặng thinh. Cục nghẹn trong cổ họng. Tiếng mẹ đã khàn nhưng nghe vẫn quen, vẫn gần gũi, nhưng đặm chút ngạc nhiên và thấp thoáng chút phiền muộn. Hệt như lần hỏi tôi mười mấy năm trước rằng Sao con trốn học. Đường dây điện thoại chợt kêu ù ù, như thể có máy bay hay xe vận tải cơ giới hạng nặng chạy qua chỗ mẹ đứng. Cũng có thể tại tai tôi ù. Tôi cũng không chắc lắm. Giọng nói mẹ chìm vào khối tạp âm hỗn độn. Mẹ lặp lại câu hỏi trong tiếng động cơ rì rầm. Rồi tất cả im vắng bất ngờ. “Hở con?” Mẹ nói.
Bê, con trai của Mẹ, đã theo Mẹ đến giảng đường từ thuở còn trong bụng Mẹ. Suốt thời gian đại học của Mẹ, Bê có nhiều đóng góp khác nhau theo từng thời kỳ. Khi Mẹ làm bài kiểm tra môn Đầu Tư và Tài Chính trong lục cá nguyệt đầu tiên, Bê mới ba tháng tuổi. Mẹ nhẩm tính, bài thi một tiếng rưỡi, đi về từ nhà đến trường thêm một tiếng rưỡi. Như vậy, Bê phải xa Mẹ ít nhất ba tiếng đồng hồ. Mẹ biết tính Bê, mỗi hai tiếng đồng hồ Bê oe oe đòi bú sữa Mẹ. Bê xấu đói lắm, đòi mà không được, Bê nhăn nhó um sùm. Ngày hôm đó, dì Thành đến giữ Bê. Dì Thành rất hồi hộp. Dì chưa có em bé, chẳng biết phải làm sao cho đúng ý Bê. Mẹ thi xong, phóng ra xe về nhà. Mẹ bắt đầu sốt ruột. Mẹ xa Bê đã hơn ba tiếng đồng hồ. Giờ này Bê chắc Bê đã thức giấc. Hy vọng Bê chịu khó nhâm nhi món trà thảo dược cho trẻ sơ sinh trong khi chờ Mẹ về. Thời đó chưa có điện thoại di động. Bởi vậy, có lo cũng để bụng, chứ Mẹ chẳng biết làm sao. Mẹ ba chân bốn cẳng chạy ba tầng lầu. Vừa đến cửa đã nghe tiếng Bê khóc ngằn ngặt.
Khi chơi những bản nhạc hay, Khang khóc theo giai điệu. Mước mắt chảy, tay kéo tình xuống lên, thân hình diệu dẻo theo cảm hứng. gần như mê cuồng, không biết mình là ai. Tôi cảm nhận được cái hay xuất thần nhưng không hiểu. Khang nói: -- “Cậu Út biết không, cái hay của âm nhạc làm cho lòng sung sướng nhưng cái đẹp của âm nhạc làm cho hồn cảm động. Khi món quà quá lớn, quá sức yêu, không thể cười, chỉ có thể khóc.” Tôi nghĩ, những lúc như vậy, Khang không chơi đàn, mà múa với hồn oan.
Tôi làm việc giữ xe cho một casino ở ngoại ô Toronto, gọi là parking attendant. Đó là nghề mà thanh niên ít chịu làm, phần vì lương thấp, mức tối thiểu, hồi đó 5 đồng một giờ, nhưng lý do chính là vì nó buồn. Bãi đậu xe nằm dưới hầm tối, không nhìn thấy người qua lại, nếu ở ngoài trời cũng sau lưng nhà cao tầng. Không ai làm chỗ đậu xe ở khung cảnh xinh đẹp, nơi ấy dành cho hàng quán. Đi học ban ngày, tôi làm thêm ban đêm là việc thích hợp, có thể thỉnh thoảng ngồi học bài. Nhân viên trong phiên gác trước tôi là cô gái bằng tuổi hoặc cùng lắm lớn hơn một hai tuổi, nhưng không hiểu sao cô vẫn có thói quen gọi tôi là em và xưng chị.
Anh cho xe dừng lại nơi góc đường rồi đi bộ về phía căn nhà. Tuyết đang rơi dầy đặc trắng xóa cả bầu trời, đúng là một White Christmas như nhiều người mong muốn. Những ánh đèn màu trang hoàng trước sân các nhà nhấp nháy vui tươi như đang mừng đón Chúa Hài Đồng giáng trần. Anh bước lên bậc thềm gỗ, bước rón rén đến cửa sổ nhìn qua tấm rèm mỏng, hơi giật mình sựng lại khi thấy ba mẹ con cô ấy đang dọn bữa ăn đêm Noel. Hẳn là họ vừa đi lễ về, anh thầm nghĩ. Nhìn đứa con trai mười ba tuổi và đứa con gái mười một tuổi giúp mẹ sắp xếp bày biện thức ăn trên bàn, anh thoáng chút xúc động và an tâm vì các con đã lớn, có thể đỡ đần mẹ trong nhiều việc nhà, anh cũng thấy bớt đi mặc cảm tội lỗi của mình.
Chuyện xảy ra trên một chuyến xe Greyhound. Xe đò Greyhound có vẽ con chó sói xoải cẳng phi nước đại bên hông là thứ nối liền các thành phố bên Mỹ và Canada. Nhiều người trong chúng ta chắc đã từng ngự trên những chuyến xe xuyên liên bang này. Tôi cũng đã từng xuôi ngược với Greyhound. Từ Montreal qua Washington D.C. thăm bạn bè dân thủ đô nước Mỹ như các ông Dzương Ngọc Hoán, Nguyễn Tường Đằng. Từ Vancouver qua Portland thăm ông Từ Công Phụng. Từ Seattle về Vancouver sau khi cưỡi du thuyền đi Alaska thăm mấy chú gấu tuyết. Nói như vậy để thấy tôi cũng có chút kinh nghiệm khi chen vai thích cánh cùng những người không có hoặc ngại lái xế riêng.
Hai chữ giang hồ không mấy xa lạ trong đời sống của mỗi người đều thường đề cập trong thơ, văn, điện ảnh… và cũng là câu nói thường tình với cá nhân, nhóm người trong xã hội. Tác phẩm Thủy Hử ban đầu là Giang Hồ Khách Truyện, sau lấy tên là Thủy Hử vì “căn cứ địa” Lương Sơn là vùng đầm, hồ nên Thủy Hử (bến nước). Truyện nầy qua bản dịch của La Thần và Á Nam Trần Tuấn Khải, gồm 3 cuốn, năm 1973, sau đó với Tử Vi Lang nên rất quen thuộc với độc giả Việt Nam. Trong truyện Thủy Hử của của nhà văn Thi Nại Am (1296-1372) ở Trung Hoa vào triều Nguyên-Mông (1295-1368), kể về câu chuyện của Tống Giang triều nhà Tống, nổi dậy kéo theo “giang hồ hảo hán” gồm 108 người đến núi Lương Sơn. Gọi là anh hùng Lương Sơn Bạc.
Ở Sơn Tây, tôi là khách lạ nhưng mang tâm trạng sâu đậm như người trở về nguồn cội. Đầu tiên tôi tìm mua tấm bản đồ tỉnh lỵ nhưng không ai bán, họ chỉ dẫn địa điểm Thành Cổ rồi theo 4 hướng Đông Tây Nam Bắc của hình vuông ấy là sẽ tìm ra mọi nơi. Hướng Nam đối diện với phố Quang Trung còn gọi là Cửa Tiền, Cửa Hậu ở hướng Bắc có phố Lê Lợi và nếu đi thẳng đến cuối đường sẽ gặp sông Hồng, hướng Đông là Cửa Tả nhìn ra chợ Nghệ và cuối cùng hướng Tây hay Cửa Hữu có phố Ngô Quyền.
Buổi sáng cuối tuần, mùa đông chớm về với những cụm mây xám nhạt, lơ lửng trôi trên bầu trời California, không khí se se lạnh, tôi và Hoàng ngồi ngoài hàng hiên quán Coffee Lovers của Thành phố Hoa vàng nhìn trời hưu quạnh. Bên hai ly cà phê sữa nóng và dĩa bánh Patechaud, Hoàng nói chậm dãi, nhỏ nhẹ, kể cho tôi nghe về quê ngoại của Hoàng thời niên thiếu.
Theo thông lệ trước đây, hằng năm vào đầu tháng 9, CVKer 65 Bok Thân có tổ chức buổi tiệc gây quỹ cho địa phận Kontum. Năm nào Bok Thân cũng thành công mỹ mãn, gởi về quê nhà nhiều số tiền lớn lao dùng cho các hoạt động bác ái của địa phận. Sau dịch cúm Tàu phù, kinh tế trì trệ, dân chúng cũng ngại đám đông nên Bok Thân phải uyển chuyển tổ chức 2 năm một lần; lần này là Đêm Tình Thương lần thứ Sáu.
Memphis là thành phố lớn của tiểu bang Tennessee, nổi tiếng là một trong những cái nôi của dòng nhạc Blues & Jazz của nước Mỹ. Cách đây 4 năm, tôi lái xe đến thăm Memphis chỉ để được nghe nhạc Blues “nguyên chất” tại B.B King’s Blues Club, một trong những “việc đáng làm trong đời” đối với những người mê nhạc Jazz. Nghe nhạc Jazz ở Memphis sẽ thấy được dòng nhạc như chảy trong huyết quản của người da đen ở Miền Nam Hoa Kỳ. Vào đầu tháng 10 năm nay, tôi trở lại thành phố Memphis, nhưng đó không phải là đích đến của chuyến đi. Memphis có phi trường chỉ cách Tu Viện Mộc Lan khoảng hơn một tiếng lái xe. UH, một cô bạn đồng tu đã từng cùng học với một vị thầy, cùng sinh hoạt trong một nhóm Phật tử ở Quận Cam California được chấp nhận vào ni đoàn, làm lễ xuống tóc xuất gia tại Mộc Lan. Tôi cùng một nhóm bạn nhận lời mời đến dự sự kiện trọng đại của một đời người này.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.