Con Ma của Bà Nội

06/02/202610:44:00(Xem: 657)

Grandma's Ghost



ba mẹ tưởng đã thoát
khỏi tiếng rít hỏa tiễn

ai ngờ chiến tranh
dai như sán trong bụng cào lên cổ
nổ qua miệng
hai cái loa
gào vào mặt nhau

dưới gầm bàn
cuộc đấu khẩu của họ
như bom nổ
rung vách
lắc nền

dưới
bàn của bà nội
tôi dúm người
ẩn núp
nghe tiếng bà thì thầm

máu dòng họ mình
không chảy
nó ngoằn ngoèo
trườn đi

con rắn lửa
rít lên trong cổ

bà kể cô tôi —
người đàn bà hóa thánh

ngày lính tràn vào tiệm tạp hóa vơ vét
người ta quỳ cô đứng thẳng
thép lạnh xuyên thân
không xuyên nỗi niềm kiêu hãnh

máu cô đổ
không bao giờ thành bi kịch

trong ký ức dòng họ
nó trườn
nó rít
nó cắn

bò qua
bao mùa loạn
mang lửa
mang hơi thở
tới tay bà nội

bà ôm nhúm than hồng
chắn gió
chắn đạn

đêm bung nở
hoa lửa tung khắp màn trời.

attic moon / gác trăng
Nina Hòa Bình Lê dịch
* Bài thơ đăng lần đầu tiên trên trang diaCRITICS ngày 27 tháng 1, 2026, tiếng Anh và tiếng Việt.

Read the original English version here.



attic moon là một nhà thơ, nhà làm phim và nhân viên xã hội người Mỹ gốc Việt, với sáng tác đi vào những giao điểm giữa bản sắc, tâm lý và tự sự, đan xen đời sống riêng tư với huyền thoại. Thơ của cô từng xuất hiện trên tạp chí văn chương The Catalyst của Đại học UC Santa Barbara, và bộ phim tài liệu Asian American Pizza đoạt giải Phim tài liệu ngắn xuất sắc nhất tại Chinatown Film Festival 2025. Hiện cô đang trong giai đoạn hoàn thiện bản thảo tập thơ đầu tay Gravity.

1234567Trang sauTrang cuối

sau cùng | trăng đâu có làm ai lóa mắt chỉ âm thầm mà sáng | làm người Mỹ gốc Việt | cũng vậy

Như trẻ con đêm hôm sợ ông ba bị | Tôi co ro nấp góc tối mình | Nhớ mẹ ngồi đầu giường vấn tóc đẹp | Khuôn mặt rạng ngời Quan Thế Âm

Có người là con của bà Mẹ | Có người là Mẹ của đứa con | Có người chồng hãy còn rất trẻ

Hàng loạt đạn pháo cuồng nộ đâm xuống biển, tung lên những cột nước cao, rồi vĩnh viễn mang thảm sầu, sợ hãi, hy vọng dìm sâu xuống lòng nước. Những ghe bầu vô phước trúng đạn tung tóe gỗ nát trộn thịt da, chấm dứt tháng ngày vất vả, tìm kẽ hở chui ra biển cả. Hồn oan triền miên theo ngọn sóng thét gào. Trên đỉnh núi biến động, đại pháo tấn công, biệt thự tướng Lân bốc khói. Biểu tượng hấp hối khủng hoảng người dân chạy loạn tìm về Vũng Tàu, bến tuy cạn mà sâu ngày di tản. Đám dân buôn bán trên bờ tán loạn, bầy còng tận sức trốn núp những bàn chân hốt hoảng, chẳng biết nơi nào tỵ nạn thoát thân.

Cứ gọi, mãi gọi… một nốt thời gian xưa sóng sánh… một nơi chốn quẫy lòng quá khứ. Gọi để nhớ. Gọi để nhắc. Gọi cho tỏ tường tên tuổi, cho trong chập chùng thức ngủ ấy còn một điều chưa quên. Gọi để thấy để nghe, để lóe lên một cái ngoảnh đầu lại. Và ở đây, những ngoảnh đầu, xâu kết nỗi niềm rơi thành chữ, giải oan: Thanh Tâm Tuyền, Tô Thùy Yên, Cao Đăng Khánh, Trần Mộng Tú, Lê Học Lãnh Vân, Lê An Thế, Âu Thị Phục An, Đặng Tiến (Thái Nguyên), Linh Phương, Nguyễn Thị Khánh Minh, Ocean Vương – Pháp Hoan

Mặt đất đầy lửa người đàn bà ngồi khóc | khuôn mặt bằng sáp ong |

Nghìn Năm Trước 50 Năm Tôi không muốn không thể không cách nào xa rời hạt bụi của vũ trụ rơi bên bờ biển xanh.

có lúc ngã | một thành phố đổi người đổi màu đổi chữ | đổi nhiều tầng | tôi vẫn sống Saigon | một Saigon khác

thành phố này nhiều nắng nhiều mưa | vỉa hè của mưa của nắng | tôi mượn tạm đi qua | ngược chiều thiên hạ | thành phố nhiều mặt lạ

Tôi gặp lại anh bên kia ngọn núi/ Trong nắng chiều sắp tối / Sao anh không về nhà? / Cha khóc con tàn hết mùa hoa / Mẹ chờ con khuyết cả trăng rằm / Nhà xưa em vẫn đợi / Đó không phải là nhà / Đó là cái còn lại / Của bóng tối. Khuôn mặt tôi không còn nữa / Bên kia cánh cửa: không ai chờ / Làng quê xa vời vợi: tiếng gà gáy sáng

Vài phách trôi trong một nhịp thở | Vài nhịp lạc trong một khúc ca | Vài hơi thoát ra từ một đời

Thôi thì thào cùng con suối nhỏ | Thương hoài thương hủy vại triều âm
1234567Trang sauTrang cuối