Hôm nay,  

Cánh Gió Mình Ơi!

3/29/201400:00:00(View: 5693)
Sean Bảo
(Riêng tặng Mình ơi!)

Người ta hay ngợi ca tình yêu. Ví tình yêu là đôi cánh nâng tâm hồn và cuộc đời bay cao, bay xa vào niềm hạnh phúc. Thật vậy! khi thân phận con người vươn cao lên từ những trở ngại đời thường, đạt đến thành công trong đời sống, dù tràn trề vật chất hay danh tiếng phù hư, thì đều nhờ vào những đường bay miệt mài không mệt mỏi qua ngày tháng nhọc nhằn, bằng đôi cánh đầy khát vọng của kiếp nhân sinh.

Thế nhưng ít ai nhận ra lực đẩy nào đã nâng đôi cánh bay. Lắm khi mệt nhoài, đuối sức nản lòng, nếu không có một người bạn đồng hành, một tri kỹ, một người tình trăm năm…Chỉ cần một trong ba người thân yêu đó, họ sẽ làm ngọn gió nâng đôi cánh bạn lên cao, giúp bạn bay đi, bay xa vào miền đời tháng năm.

Như cái tựa đẹp và đẹp như nội dung của bài hát, Wind Beneath My Wings - Ngọn gió dưới đôi cánh của tôi, là ca khúc ngợi ca người bạn tình đẹp tuyệt, lắng đọng và mượt mà chân chất.

It must have been cold there in my shadow,
to never have sunlight on your face.
You were content to let me shine, that's your way.
You always walked a step behind.
.
So I was the one with all the glory,
while you were the one with all the strength.
A beautiful face without a name for so long.
A beautiful smile to hide the pain.
.
Did you ever know that you're my hero,
and everything I would like to be?
I can fly higher than an eagle,
'cause you are the wind beneath my wings.
.
It might have appeared to go unnoticed,
but I've got it all here in my heart.
I want you to know I know the truth, of course I know it.
I would be nothing without you.
.
Fly, fly, fly high against the sky,
so high I almost touch the sky.
Thank you, thank you,
thank God for you, the wind beneath my wings.
.
Hẳn sẽ lạnh lắm trong bóng của tôi
Không ánh mặt trời nơi em giấu mặt
Bởi em muốn thế cho anh rạng rở
Nên em luôn bước một bước đằng sau
.
Thế nên anh là kẻ vinh quang
Trong khi em có đủ sức mạnh
với khuôn mặt đẹp, khuyết danh từ lâu lắm
và nụ cười che giấu những niềm đau
.
Em đích thực chính là người hùng
và tất cả những gì anh ao ước
Anh có thể bay cao hơn chim ưng
Vì em là gió nâng đôi cánh
.
Thấp thoáng ẩn hiện không hề biết
Chỉ riêng anh, anh biết tận đáy tim
Và hiển nhiên anh muốn cho em biết
Anh chẳng là gì nếu thiếu em
.
Vì em là gió nâng đôi cánh
Để anh bay cao hơn chim ưng
Bay, bay, em giúp anh bay cao
Bay, bay, bay cao đến tận trời
Cám ơn em, ơn cuộc đời ân sũng
Cho em là cánh gió nâng đời anh

blank
Cánh gió Mình ơi.

Lời ngợi ca của ca khúc rất là thực. Cái thực của người Tây phương, không bóng bẩy miệng lưởi. Hãy hình dung hình ảnh mong manh của cánh chim cô liêu, sải cánh bay về miền nắng ấm sau cuộc thiên di đầy khát vọng. Cánh chim bay thật cao trên tất cả những thấp hèn của mặt đất rong rêu. Bay chạm đến những tầng mây danh vọng, tận trời xanh của hạnh phúc vẹn toàn. Cánh chim thành tựu sẽ không đến đích được nếu thiếu vắng ngọn gió. Một ngọn gió êm mơ âm thầm quẩn quanh bên mình. Ngọn gió nhẫn nhục sau đôi cánh giang hồ phiêu bạt. Ngọn gió không tên nơi chốn khuê phòng và luôn giử sáng ngọn lửa bếp nhà ấm áp…

Người phương Tây có câu: “Sau lưng người đàn ông thành công luôn có bóng dáng một người phụ nữ.” Điều đáng yêu và dí dỏm của câu nói là hình tượng “sau lưng” và “bóng dáng”. Cũng như trong ca khúc đã thật thà yêu thương khi bảo ngọn gió You always walked a step behind. Một bước đằng sau lưng người bạn tình có phải đó là hình ảnh ngày xưa của người phụ nử Nhật? (Để từ đó có được ước ao: ăn cơm Tàu, ở nhà Tây, lấy vợ Nhật.)

Người mình có câu “giàu nhờ bạn, sang nhờ vợ”. Để tri ân những ngọn gió âm thầm làm huy hoàng một đôi cánh tang bồng. Người Anh thì lãng mạn gallant hơn khi gọi những cánh gió này là better half - một nửa “tốt đẹp” hơn. Cái nửa này nhấn mạnh về giá trị tinh thần hơn là vật chất. “Tốt” hơn, mà không là “cao” hơn, “lớn” hơn, hay “giàu” hơn…Nguồn gốc từ better half có lẻ bắt nguồn từ thời Trung Đông cổ xưa. Khi có một ông chồng tên là Bedouin phạm tôi và bị xử tử, người vợ cầu xin tha mạng cho chồng, viện lý do là họ đã thành vợ chồng, một thực thể đồng nhất, nếu có trừng phạt nửa kia là chồng nàng thì xin hảy xin trừng phạt luôn nửa còn lại – là nàng (dù nàng vô tội). Tòa đồng ý và người chồng ấy được sống sót nhờ cái nửa tốt đẹp hơn của chàng.

Quả là cái nửa tuyệt vời khi biết chồng phạm tội mà vẫn thiết tha được chết theo chồng. Vì rằng tình yêu mạnh hơn cái chết, vì rằng đời sống có ý nghĩa gì nếu thiếu vắng chàng. Hai cái nửa người dưng xa lạ bổng nhiên yêu nhau, rồi thề nguyện gắn bó suốt đời, chung tình trọn nghĩa. Bởi vậy nên nếu phải xa nhau thì phải là sự mất mát tột cùng: người đi một nửa hồn tôi mất, một nửa hồn kia bổng dại khờ. (Hàn Mạc Tử) Và cũng từ đó có “nửa hồn thương đau”. Sao không là một hồn thương đau khi chia lìa đoạn tuyệt? Vì khi nửa hồn kia mất, nửa hồn còn lại thì dại khờ. Dại khờ cũng xem như là chết. Là hết nguyên một khối tình, là hết luôn một cuộc đời.

Ngẫm nghĩ mới thấy người Việt yêu thương và trân quý người bạn đời hơn ai hết, hơn bất cứ nơi nào trên trái đất thênh thang này. Hãy nghe Bùi Giáng gọi về cánh gió, về cái nửa tốt đẹp hơn thật tuyệt:

Mình ơi tôi gọi là nhà
Nhà ơi tôi gọi mình là nhà tôi.

“Nhà tôi” là một khái niệm trọn vẹn về nơi an trú bình yên nhất của vật chất (house) và tinh thần (home). Nhà tôi là sự trao phó cuộc đời tuyệt đối nhất khi gọi nhau âu yếm. Và từ “mình ơi” cũng là từ chân chất, không sáo ngữ mà đẹp nhất trong cuộc đời đôi lứa. Mình là một thể trọn vẹn, không chia cắt, không phân nửa. Khi xưng hô “mình” là ngầm ý thân thuộc, sở hửu vào nhau như chính cùng thân thể này một cách tuyệt đối. Sẽ không có “ta”, không có tha nhân, không ai xa lạ khác. Chỉ có mình, có chàng, có nàng. Trong cuộc hành hương của hôn phối về miền hạnh phúc. Mình chính là “nhà tôi” nơi ta về nương náu trong từng giây của đời sống bấp bênh. Nơi ta về chia sẻ những ngọt ngào và đắng cay của vô thường năm tháng.

Dẫu có tan vỡ chia lìa một nửa, một nửa hồn xa vắng, nửa vầng trăng gối chiếc lẻ loi, nửa cung đàn lạnh đêm hạ úa…Nhưng sẽ không có nửa mình hư hao bao giờ. Vì đã mất là mất luôn cả mình. Đã xa là xa luôn cả mình. Cho đi - bay đi những hệ lụy nhân gian trong cuộc sống hôn nhân. Bay đi cánh chim biển hiền lành một thuở – bay đi những cơn mưa phùn cuối đời – bay đi những ước nguyện huyển mộng phù trầm.

Bởi biết thế nên lòng lắm khi sợ hãi. Khi gió heo may đã về, một sớm mai nhìn những vết chân chim trên thịt da buồn tủi. Khi mái tóc đã chớm điểm sương trắng và nghe xác thân mòn mỏi…Tự dưng lòng muốn gọi thầm “mình ơi!”

Về thu xếp lại
Ngày trong nếp ngày
Vội vàng thêm những lúc yêu người
Cuồng phong cánh mỏi…
(Trịnh Công Sơn. Chiếc lá thu phai)

Vâng mình ơi! Chúng mình không còn trẻ nữa để nhẩn nha tháng ngày. Vội vàng thêm những lúc yêu nhau là phải. Đôi cánh này đã mỏi thì xin đừng làm cuồng phong. Hảy làm ngọn gió xuân êm đềm dưới đôi cánh thủy chung. Xin cứ thấp thoáng sau lưng và nhè nhẹ như tà áo xanh mà lồng lộng một mối tình thơ năm nào.

Mình nhé! ngọn gió dưới đôi cánh đời tôi.

Sean Bảo. Aniversary 2014

www.baosinh.com| Tùy Bút site

www.sean-bao.com| SB Graphic Design

Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
Sau sáu ngày đột ngột “bặt tiếng,” chương trình Jimmy Kimmel Live, của MC kiêm diễn viên hài và nhà biên kịch nổi tiếng, đã trở lại với khán thính giả vào tối 23/9/2025. Sự trở lại này, chỉ vỏn vẹn sau gần một tuần bị đình chỉ, không chỉ là tin vui với những người yêu tiếng cười đêm khuya của truyền hình Mỹ, mà còn là một hồi chuông cảnh tỉnh, kéo theo những bàn luận trái chiều, chạm đến cốt lõi của tự do ngôn luận, một trong những quyền thiêng liêng nhất trong thể chế dân chủ.
Texas, mùa thu 2025 – trên khuôn viên đại học giữa vùng đất vốn tự hào là “trái tim bảo thủ của nước Mỹ”, thay vì nghe tiếng lá thu rơi, người ta lại nghe tiếng giày đinh vang vọng, bước chân của bóng ma McCarthyism quay về - phiên bản thế kỷ 21 - trở lại giảng đường với tốc độ và sự kinh dị của thời đại kỹ thuật số. Ngày 9 tháng 9, trên bục giảng của trường Texas A&M University, giáo sư Melissa McCoul trong giờ văn học thiếu nhi, dùng hình một con kỳ lân tím để nói với sinh viên rằng bản sắc con người không chỉ có hai nửa nam–nữ. Một sinh viên giơ tay hỏi: “Điều này có hợp pháp không?” và viện dẫn sắc lệnh mà Tổng thống Donald Trump ký hồi tháng Giêng, tuyên bố chỉ có hai giới tính sinh học. Bà McCoul đáp bằng lý lẽ, không viện dẫn chính trị. Nhưng một chiếc điện thoại trong lớp đã ngầm quay lại hình ảnh. Và chỉ ít lâu sau, cả nước đều xem đoạn clip ấy – không phải để học, mà để phán xét.
Trong bối cảnh toàn cầu hóa và chuyển đổi thể chế, phương Tây và Việt Nam đang phải đối diện trước những thách thức nghiêm trọng về cải cách chính sách để cho phù hợp với nhu cầu của thời đại mới, nhất là vai trò của pháp luật. Pháp luật là nền tảng thiết yếu cho sự vận hành ổn định và công bằng của xã hội. Là hệ thống quy phạm điều chỉnh hành vi con người, pháp luật không chỉ bảo vệ quyền lợi cá nhân và tập thể mà còn thúc đẩy sự phát triển bền vững. Trong xã hội hiện đại, vai trò của pháp luật được thể hiện rõ nét qua các lĩnh vực như bảo vệ an ninh quốc phòng, duy trì trật tự xã hội, bảo đảm quyền tự do cá nhân, phát triển phúc lợi xã hội, và thúc đẩy tinh thần hợp tác cũng như hội nhập.
Ngày 30 tháng 9 năm 2025, tại căn cứ Thủy Quân Lục Chiến ở Quantico, Virginia, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth bước lên sân khấu trước hàng trăm tướng và đô đốc được triệu tập từ khắp nơi trên thế giới. Ông tuyên bố sẽ “cải tổ văn hóa quân đội” bằng mười chỉ thị mới, nhằm quét sạch cái mà ông gọi là “rác rưởi thức tỉnh” và khôi phục “tinh thần chiến binh”. Cụm từ ấy – nửa ca tụng bạo lực, nửa tán dương cơ bắp – nay đã trở thành thương hiệu chính trị của Hegseth. Trong cuốn Cuộc Chiến Chống Lại Những Chiến Binh (2024), ông cho rằng việc phụ nữ được đưa vào các vai trò chiến đấu đã “làm cạn kiệt” tinh thần này, khiến quân đội Hoa Kỳ “ít sát thương hơn.” Nghe qua, người ta tưởng quân đội chỉ tồn tại để đong máu đếm xác.
Ông bà xưa đã nói, nắm thì “nắm kẻ có tóc ai nắm kẻ trọc đầu.” Cách nói dân gian này rất cụ thể và dễ hình dung, người có tóc thì dễ bị nắm, bị túm, còn người trọc đầu thì không thể nắm được. Mang câu nói này vào chính trường Mỹ hiện tại, quả là khôi hài, nhưng không kém màu bi kịch. Nó phản ánh một sự thật trần trụi và không thể tránh khỏi: Quyền lực, chính sách, sắc lệnh hành pháp, các cuộc chiến pháp lý và ‘tuổi thọ’ chính trị của người đứng đầu nhánh hành pháp đang phụ thuộc vào sự phục tùng của các nhà lãnh đạo và những tài phiệt. Họ là ai? Họ là một mạng lưới của các quan chức, nhà lập pháp, giám đốc điều hành truyền thông, nhà tài trợ…, những người đã chọn chọ họ một thế đứng, xuôi theo những gì tổng thống muốn.
Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ đang đánh một đòn nguy hiểm: huy động các văn phòng công tố đi điều tra mạng lưới từ thiện Open Society Foundations của gia đình Soros, một quỹ từ thiện quốc tế, nổi tiếng với việc tài trợ cho các dự án dân chủ, giáo dục và nhân quyền trên khắp thế giới. Danh sách cáo buộc nghe cứ như “vật lạ”: từ đốt phá đến tài trợ khủng bố. Open Society Foundations lập tức phản đối, khẳng định mình hoạt động hợp pháp, và nhắc lại điều mà bất cứ người tỉnh táo nào cũng hiểu: khi chính quyền có thể tùy tiện lấy một nhóm dân sự làm vật tế, thì quyền của mọi nhóm khác cũng chẳng còn gì bảo đảm.
Trong nhiều thập niên qua, giải pháp hai nhà nước luôn được xem là phương án khả thi nhằm mang lại hòa bình cho khu vực Trung Đông. Tuy nhiên, tiến trình này vẫn chưa đạt được kết quả cụ thể. Gần đây, cuộc tranh luận về việc công nhận nhà nước Palestine đang có những chuyển biến mới khi Pháp và Ả Rập Xê Út tổ chức một hội nghị quốc tế tại New York, ngay trước thềm Đại hội thường niên của Liên Hiệp Quốc.
Hôm Thứ Sáu 26/9, Tổng Biên Tập JEFFREY GOLDBERG của tạp chí The Atlantic gửi ra tuyên bố phản đối lệnh của Ngũ Giác Đài về việc áp đặt, kiểm duyệt báo chí. Tuyên bố ghi rõ: “Về cơ bản, The Atlantic phản đối những hạn chế mà Ngũ Giác Đài đang cố gắng áp đặt đối với các nhà báo đưa tin về vấn đề quốc phòng và an ninh quốc gia. Những yêu cầu này vi phạm quyền Tu Chính Án Thứ Nhất của chúng ta, và quyền của người Mỹ muốn biết hình thức khai triển nguồn lực và nhân sự vốn do tiền thuế của người dân tài trợ. Những quy định này cũng phá vỡ các thông lệ lâu đời - dưới thời tổng thống của cả hai đảng, trong suốt thời kỳ chiến tranh và khủng hoảng quốc gia - vốn cho phép các phóng viên Ngũ Giác Đài thực hiện công việc của mình mà không bị can thiệp chính trị.” The Atlantic đăng tuyên bố này trên trang mạng xã hội chính thức của tạp chí.
Chuyện phải, trái ở đây không hẳn là chuyện đúng, sai mà đúng ra là chuyện bên phải (khuynh hữu hay thiên hữu) và bên trái (khuynh tả hay thiên tả) trong chính trị Mỹ. Tất nhiên, trên đời này mọi chuyện đều có hai mặt của nó. Trong chính trị cũng thế, đã có cánh phải thì ắt có cánh trái, vì đó không những là bản chất tương đối của mọi sự mọi vật mà còn là hiện tượng phải có trong một nền dân chủ. Tuy nhiên, nền chính trị Mỹ trong những năm gần đây đã bị phân cực và phân hóa trầm trọng. Thể chế dân chủ kiểu mẫu của Mỹ xưa nay đương nhiên chấp nhận sự khác biệt vì đó là một trong những yếu tính ắt có của một nền dân chủ thật sự. Nhưng đẩy sự khác biệt của mình đến mức cực đoan và biến sự khác biệt của người khác thành kẻ thù bất dung thì là hiện tượng biến dạng nguy hiểm báo hiệu sự sụp đổ của nền dân chủ. Nước Mỹ trong những năm gần đây đã chứng kiến nhiều hiện tượng cực đoan như thế.
Với sự tham gia của khoảng 100.000 binh sĩ, cuộc diễn tập quân sự Nga-Belarus mang tên “Zapad 2025” đang được khối NATO theo dõi chặt chẽ và các quốc gia phía đông của liên minh cực kỳ lo ngại, đặc biệt nhất là sau khi các máy bay không người lái của Nga xuất hiện trên bầu trời Ba Lan. Cuộc tập trận này vẫn diễn ra theo chu kỳ bốn năm một lần, nhưng lần này, chính giới và công luận xem đây là phép thử đối với khả năng phản ứng của NATO trong bối cảnh địa chính trị mới. Để đối phó, NATO và Ukraine đang tăng cường các biện pháp an ninh, khi nguy cơ chiến tranh được đánh giá là ngày càng leo thang. Kinh nghiệm từ năm 2022 cho thấy Nga đã tiến hành các cuộc tập trận trước khi mở cuộc tấn công vào Ukraine. Câu hỏi đặt ra là liệu lịch sử có lặp lại không và tình hình hiện nay nghiêm trọng đến mức nào?


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.