Hôm nay,  

Ba Hồ Cùng Hố

17/11/200500:00:00(Xem: 6207)

-Hồ Cẩm Đào bắt đầu ra chiêu: chuẩn bị kỷ niệm 90 năm ngày sinh của Hồ Diệu Bang. Không khéo thì té xuống chiếu.

Sau nhiều tuần đồn đại, việc Bắc Kinh tổ chức lễ kỷ niệm 90 năm ngày sinh của Hồ Diệu Bang vào ngày 20 tháng này đã được chính quyền xác nhận. Ở nơi khác thì chuyện ấy là thường, chứ tại Trung Quốc đấy là chuyện lạ, và cho thấy Hồ Cẩm Đào bắt đầu đi nước cờ mới. Một nước cờ có đầy rủi ro vì sẽ mở lại hồ sơ Thiên an môn.

Hồ Diệu Bang không có họ gì với viên Tổng bí thư kiêm Chủ tịch nước Hồ Cẩm Đào. Ông là Tổng bí thư do Đặng Tiểu Bình cất nhắc lên để tiến hành việc cải cách rồi bị cách chức khi bánh xe cải cách lăn tới lằn ranh dân chủ.

Hồ Diệu Bang tạ thế ngày 15 tháng Tư năm 1989. Đấy cũng là sự thường của lẽ tử sinh.

Tuy nhiên, như tang lễ Chu Ân Lai là cơ hội cho quần chúng tụ tập và một phe cướp cờ giành lấy chánh quyền - phe Đặng Tiểu Bình - tang lễ Hồ Diệu Bang là cơ hội cho quần chúng tụ tập. Họ thương tiếc cố Tổng bí thư thì ít, than phiền về nạn tham nhũng và lạm phát thì nhiều. Năm ấy, đang chuẩn bị đón tiếp Tổng bí thư Mikhael Gorbachev của Liên Xô, Bắc Kinh đã để cho đám đông được biểu tình, ra điều ta cũng dân chủ vì dân có quyền lên tiếng.

Điều không may là dân lên tiếng theo kiểu khác. Cuộc biểu tình được thanh niên sinh viên biến ra tranh đấu cho dân chủ và trong nhiều tuần liền, quảng trường Thiên an môn chật ních những người. Sau khi Gorbachev rời Trung Quốc, đảng Cộng sản mới tắt đèn càn quét, theo lệnh Đặng Tiểu Bình sau khi ông đi tuần tra các tỉnh và tranh thủ lãnh đạo các cấp.

Vụ thảm sát Thiên an môn bùng nổ, khiến mấy ngàn người chết. Có một người không chết mà mất hết quyền lực và bị quản thúc tại gia cho đến khi chết, đó là Tổng bí thư Triệu Tử Dương. Chỉ vì không đồng ý với việc càn quét và còn chạy ra yêu cầu sinh viên bãi bỏ biểu tình mà không được.

Từ 1989 đến nay, kể cả khi Triệu Tử Dương tạ thế vào đầu năm nay, chế độ Cộng sản Trung Quốc không hề có một lời về vụ Thiên an môn, về công hay tội của Triệu Tử Dương, huống hồ về công hay tội của Hồ Diệu Bang. Vì vậy, ngày 15 vừa qua, khi Bắc Kinh xác nhận sẽ chính thức tổ chức lễ kỷ niệm 90 năm ngày sinh của Hồ Diệu Bang, ta biết là có chuyện lạ.

Bây giờ, ta sẽ giảo nghiệm cái lễ kỷ niệm này để nhìn ra nước cờ của Hồ Cẩm Đào.

Hồ Diệu Bang được Đặng Tiểu Bình đưa lên làm Tổng bí thư vào năm 1981 để tiến hành cải cách, nhưng sau đó lại nương tay với sinh viên khi họ đòi hỏi dân chủ vào năm 1986. Thủ tướng Triệu Tử Dương thời ấy mới lên thay thế vào năm 1987. (Vì vậy, nếu mối giao tình giữa hai họ Hồ-Triệu này không mấy thắm thiết thì ta cũng thông cảm và không ngạc nhiên khi từ vài tháng nay đã thấy xuất hiện một số lời bình có ý bênh vực Hồ Diệu Bang và đả kích Triệu Tử Dương là đi ngược với ý hướng của vị tiền nhiệm, nhưng đây là chuyện quá xa cho dư luận Việt Nam.)

Tháng Tư 1989, khi Hồ Diệu Bang đau tim mà chết ngay trong buổi họp của Bộ Chính trị, sinh viên mới bày tỏ lòng thương tiếc, cuộc biểu tình ấy mới dẫn đến vụ tàn sát Thiên an môn.

Nhắc lại chuyện cũ ta mới thấy ra bàn tay Đặng Tiểu Bình trong cả cuộc cải cách lẫn việc cất nhắc những người lên lãnh đạo Trung Quốc, trước sau bốn người: Hồ Diệu Bang, Triệu Tử Dương và Giang Trạch Dân - được đưa lên thay Triệu Tử Dương sau vụ Thiên an môn. Đứng hàng thứ tư mà còn rất mờ nhạt thời ấy chính là đương kim Chủ tịch Hồ Cẩm Đào.

Hồ Cẩm Đào từng là nạn nhân cuộc "Cách mạng Văn hóa Vô sản Vĩ đại" của Mao Trạch Đông và "bè lũ bốn tên", nhưng không liên hệ gì đến vụ Thiên an môn. Năm ấy, ông đang là Bí thư Đặc khu Tự trị Tây Tạng, và còn bận đàn áp dân Tây Tạng ở đấy, mà dư luận cũng chưa hay biết gì.

Bây giờ, khi cho tổ chức lễ kỷ niệm Hồ Diệu Bang, Hồ Cẩm Đào muốn gì"

Muốn nhắc lại vai trò Đặng Tiểu Bình, vị trí có thế giá của mình vì đã lọt mắt xanh họ Đặng từ 1990, trước Đại hội khóa 14 của đảng, và nhất là muốn tranh thủ hậu thuẫn của thanh niên sinh viên và các phần tử tiến bộ đang đòi hỏi có thêm quyền dân. Ông cần hậu thuẫn ấy vì gặp nhiều mâu thuẫn và chống đối ngay trong đảng và sẽ còn gặp nhiều áp lực từ bên ngoài, từ Thượng đỉnh APEC tại Nàm Hàn lẫn cuộc gặp gỡ Tổng thống George W. Bush tại Bắc Kinh vào tuần tới.

Bên trong, Hồ Cẩm Đào vẫn gặp chướng ngại là nhân sự do Giang Trạch Dân gài lại và phải giải quyết rất nhiều khó khăn, như hố sâu giàu nghèo, sự dị biệt giữa các tỉnh, mâu thuẫn giữa trung ương và các đảng bộ địa phương và nhất là sự bất mãn lan rộng của nhiều thành phần quần chúng, cả nông dân lẫn công nhân sẽ mất việc tại các xí nghiệp quốc doanh. Bên ngoài, ông phải nhá cái gân gà Đài Loan, không yên tâm với sự lớn mạnh quân sự và ngoại giao của Nhật Bản, đồng minh chiến lược của Mỹ, và cả kế hoạch củng cố quyền lực lẫn bảo vệ quyền lợi của Liên bang Nga tại Viễn Đông (Vladimir Putin vừa cải tổ nội các để đưa người qua Tây Bá Lợi Á chặn đà bành trướng của người Hán ngoài vùng biên giới vắng người mà giàu tài nguyên).

Khi cho phép nhắc lại công lao của Hồ Diệu Bang, Hồ Cẩm Đào dễ bị dính chấu bỏng tay vì vụ Thiên an môn. Quyết định có tính chất tượng trưng ấy không có nghĩa là đảng nhận lỗi về vụ này, nhưng có khi là một bước đầu để dư luận xét lại hoặc diễn dịch lại biến cố sắt máu ấy. Cũng vì vậy mà khi được báo chí quốc tế vặn hỏi về việc kỷ niệm Hồ Diệu Bang, phát ngôn viên bộ Ngoại giao Bắc Kinh chỉ xác nhận là có, nhưng không nói rõ địa điểm và thành phần sẽ tham dự!

Vẫn là màn khói mơ hồ, để đủ thỏa mãn sinh viên nhưng không bốc thành đám cháy. Hồ Cẩm Đào có thể bị hố nặng vì mở khóa cho vụ Thiên an môn, như Hồ Diệu Bang hay Triệu Tử Dương đã từng bị vì mở chốt cho sinh viên biểu tình, cuối cùng bị bay chức. Cải cách là một chuyện, cái cách cải cách lại là chuyện khác.

Nhưng tại sao ta lại nói "ba Hồ bị hố""

Vì họ Hồ thứ ba là Hồ Chí Minh thì đã hố mười mươi, còn gì phải bàn"

Nếu không, vì sao lại có chuyện đấu tố trí thức, cải cách ruộng đất, vì sao có cuộc xâm lăng miền Nam, có vụ án "Xét lại chống đảng"… khi ông còn sống ngờ ngờ! Khi ấy, không nhúng tay vào máu thì ông cũng là kẻ vô quyền.

Là gì thì vẫn có tội với lịch sử vì nặn ra một lũ âm binh đến nay vẫn còn múa.

Chuyện quyền bính trong thế giới cộng sản quả là mập mờ u ám. Cứ như truyện âm phủ.

In Trang
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Trang đầuTrang trước567891011Trang sauTrang cuối

Năm 1979, Steve cho xuất bản Indochina Newsletter là tài liệu liên quan đến các vi phạm nhân quyền tại Việt Nam sau ngày 30/4/1975, sau đổi tên thành Indochina Journal, rồi Vietnam Journal. Tôi và vài người Việt nữa đã cùng làm việc với Steve trong việc phối kiểm tin tức liên quan đến tù nhân lương tâm và dịch nhiều tài liệu của các phong trào đòi tự do dân chủ tại Việt Nam sang tiếng Anh, như Cao trào Nhân bản của Bác sĩ Nguyễn Đan Quế, Diễn đàn Tự do của Giáo sư Đoàn Viết Hoạt, các bài giảng về sám hối vào Mùa chay 1990 của linh mục Chân Tín, cũng như những tuyên cáo về tình trạng thiếu tự do tôn giáo của các Hòa thượng Thích Huyền Quang, Thích Quảng Độ, Thượng tọa Thích Trí Siêu Lê Mạnh Thát; của Tổng Giám mục Nguyễn Kim Điền, Linh mục Nguyễn Văn Lý.

Mục tiêu ban đầu khi Tổng thống John F. Kennedy thành lập USAID trong cuộc chiến tranh lạnh với Nga vào năm 1961, nội các của ông không chỉ nhắm đến các viện trợ dân sự và nhân đạo mà còn mang mục đích sâu xa hơn: Đó là sự ổn định và phát triển của các quốc gia khác sẽ bảo vệ cho nền an ninh quốc gia Hoa Kỳ. Mục đích này vẫn không thay đổi sau hơn sáu thập niên hoạt động của USAID, qua nhiều đời tổng thống Mỹ. Bởi lợi ích của nước Mỹ nằm khắp thế giới, những sự giúp đỡ, viện trợ trước mắt mang lại lợi ích chiến lược lâu dài cho nước Mỹ. Các nghiên cứu về USAID cho thấy quyền lực mềm của nước Mỹ do USAID đã mang lại thiện cảm về nước Mỹ, giúp hàng hóa, sản phẩm Mỹ được ưa chuộng tại các thị trường nội địa và gián tiếp giúp cho các tập đoàn Mỹ nhận được các hợp đồng kinh tế to lớn so với các đối thủ. Ngược lại, khi thiện cảm này bị mất đi, hay thậm chí bị ghét bỏ, làn sóng tẩy chay hàng Mỹ là lẽ đương nhiên. Những chương trình giáo dục, huấn nghệ cho trẻ em các nước chiến tranh

Doanh nhân Donald Trump đã khởi xướng trào lưu dân tuý và hai lần thắng cử tổng thống. Ngay khi xuất hiện lần đầu tiên trên chính trường để vận động tranh cử năm 2016, Trump không có tham vọng thu tóm quyền lãnh đạo Đảng Cộng hoà trong ý tưởng thù địch, mặc dù thể hiện nhiều quan điểm chống đối gay gắt. Ngược lại, ngày nay, "chủ thuyết Trump" chế ngự toàn diện mọi sinh hoạt của đất nước. Thực ra, khi nhìn lại hoạt động của Đảng trong thời hiện đại, đây là kết quả của một tiến trình dài nhằm tái định hình chiến lược bảo thủ mà Đảng đã đề ra vào những năm 1960.

Một trong những sắc lệnh hành pháp đầu tiên của Tổng thống Donald Trump là một đòn tấn công trực diện vào nguyên tắc hiến pháp lâu đời về quyền có quốc tịch theo nơi sinh (birthright citizenship). Quyền này được quy định trong Tu Chính Án Thứ 14 của Hiến pháp Hoa Kỳ, ghi rõ rằng bất kỳ ai sinh ra trên lãnh thổ Hoa Kỳ đều đương nhiên trở thành công dân Hoa Kỳ, không phân biệt nguồn gốc hay tình trạng nhập cư của cha mẹ.

Trong hơn một thế kỷ qua, vị trí chiến lược và tài nguyên thiên nhiên phong phú của Greenland đã khiến hòn đảo này trở thành một trong những mục tiêu tham vọng của Hoa Kỳ, đặc biệt là trong thời kỳ Chiến Tranh Lạnh (Cold War). Nhưng các nhà lãnh đạo Greenland vẫn luôn kiên quyết từ chối những lời đề nghị này. Từ kế hoạch mua lại đất đến các cuộc đàm phán thiết lập căn cứ quân sự, Greenland đã trở thành một trong những hòn đảo được săn đón nhất trên thế giới.

Hơn năm thập niên đã trôi qua, tuần này hàng loạt các bài báo dòng chính Hoa Kỳ đã đưa ra nghi vấn Nick Út có thể không phải người chụp tấm ảnh biểu tượng cuộc chiến Việt Nam trên các tờ báo lớn Hoa Kỳ: Washington Post, Los Angeles Times, National Catholic Reporter, CBS News, BBC, Vanity Fair... Câu hỏi được chạy dòng tít lớn trên các báo là liệu Nick Út chụp tấm hình, hay một người khác tên là Nghệ Nguyen đã chụp tấm hình này?

Tết năm nay là Tết Ất Tỵ, người ta đón xuân con rắn rắn bò bò trườn trườn mình trên mặt đất, nó không có chân, nhưng lướt mình trong bụi cây, trong hang ổ ngóc ngách nơi rừng cây rậm rạp, nhất là ở các vùng nhiệt đới um tùm, rắn đang lò mò mang mùa xuân tới… rắn đang mang về mùa xuân Ất Tỵ! Hình ảnh con răn có người yêu thích, quấn quanh cổ, quanh người đi chơi, quảng cáo, bán thuốc sơn đông mãi võ, cũng có người ghét bỏ, rùng mình quay đi.

Nước ta có nhiều ngày Tết. Mỗi Tết có một ý nghĩa riêng, có đôi khi theo thói quen của Trung Hoa ngày xưa. Các lễ Tết gồm có: Tết Nguyên Đán ngày Mồng Một tháng Giêng, Tết Hàn Thực vào ngày 3 tháng 3 , Tết Đoan Ngọ ngày 5 tháng 5, Tết Trung Thu ngày 15 tháng 8 và Tết Song Thập ngày 10 tháng 10.

12:05 giờ đêm, từ buổi tiệc Giáng Sinh ở nhà cô bạn thân ra về, một cảm giác ứa nghẹn bất chợt trào lên. Trong khoảnh khắc, tôi thấy mình tắp xe vào bờ đường xa lộ, rồi không thể tự kiềm chế, từng cơn nấc ào đến, nước mắt ràn rụa, tôi khóc như thể vừa hay tin người thân yêu nhất mới qua đời. Cơn òa vỡ đầu tiên này xảy ra vào một đêm cuối tháng 12, khi tôi ở tuổi 46. Thật ra, nhiều ngày, tháng trước đó, mọi giác quan trong người đã phát ra nhiều tín hiệu cảnh báo về một cơn chấn động kéo theo những hoang mang, những trăn trở về ý nghĩa, lẽ sống… Nhưng bận rộn với việc chứng minh bản thân qua nhiều vai trò, trái tim tôi không có chỗ cho cảm xúc lạ, cái đầu coi thường khái niệm “midlife crisis”.

Từ thời xa xưa, con người đã ngước nhìn bầu trời đêm với sự ngưỡng mộ và tò mò. Những ánh sáng lấp lánh trên nền trời đen thẳm không chỉ đóng vai trò như la bàn và lịch, mà còn là nguồn cảm hứng cho thơ ca và nghệ thuật, cho những câu chuyện về các vị thần. Nhưng vào năm 1925, mối quan hệ của con người và những vì sao đã có một bước ngoặt lịch sử. Một nữ khoa học gia trẻ tuổi đã khám phá ra rằng các ngôi sao không phải là những vật thể giống Địa cầu, mà chủ yếu được cấu tạo từ hydro và heli, hai nguyên tố nhẹ và đơn giản nhất trong vũ trụ. Nữ khoa học gia tài năng này tên là Cecilia Payne, 24 tuổi. Phát hiện mới của bà đã đặt nền móng cho ngành vật lý thiên văn học về thiên thể và thay đổi hiểu biết của chúng ta về vũ trụ.
Trang đầuTrang trước567891011Trang sauTrang cuối
VB Podcast



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.