Hôm nay,  

Nói Để Đi Lên

28/10/199900:00:00(Xem: 5384)
Los Angeles – Khám phá ra mình đã bị nhiễm HIV, siêu vi khuẩn gây ra bệnh AIDS, cõ lẽ không vui gì. Nhưng ngày nay, say 18 năm bênh lan tràn, thực ra có nhiều lý do để đi thử HIV.

Trước hết, vì HIV cần một thời gian dài để làm yếu hệ thống kháng độc của một người, bạn sẽ đương nhiên có càng nhiều hy vọng sống còn nếu khởi sự điều trị càng sớm. Ngày nay, tuy nhiên bạn không những chỉ nghĩ đến vấn đề sống còn mà còn có thể sống một cuộc đời rất bình thường, nhờ có rất nhiều loại thuốc kháng HIV có sẵn bây giờ. Chiến lược hiện thời là tấn công HIV cùng một lúc với một hỗn hợp gồm nhiều thuốc khác nhau – chính thức được gọi là “ phối hộp điêu trị “ – và chính sách này đã có hiệu lực mạnh đến nỗi nhiều AIDS bệnh nhân đã trở lại làm việc sau khi đã nghỉ đi làm nhiều năm

Hơn nữa, với thuốc điêu trị mới ra gần như đều, ngày nay những người mới bị nhiễm HIV có thể sống đủ lâu để được chữa khỏi thực sự – dĩ nhiên với điều kiện là họ dùng thuốc men để kiểm soát HIV trong lúc đó.

Những lý do kể trên , dẫn tới sự kiện hiển nhiên là cần đi thử HIV . Bạn chỉ bắt đầu điêu trị khi bạn biết mình đã bị nhiễm HIV, và cách duy nhất để biết điều đó là cho thử HIV.
Biết rằng nhiều người không thích đi thử – chưa kể tới lúc biết kết quả bị nhiễm HIV – thủ tục thử nghiệm HIV đã được tổ chúc một cách dễ dàng và thoải mái. Bạn có thể di thử tại một trung tâm vô danh hoặc kín dạo. Tại trung tâm vô danh, người ta sẽ cho bạn một mật mã và đó lá cách duy nhất để nhận định bạn . Tại trung tâm kín đáo, bạn sẻ phải ký một mẫu cho phép thử nghiệm.

Tên bạn sẽ được dính vào kết quả, tuy nhiên hồ sơ y khoa chỉ được phóng thích nếy bạn cho phép . Nội dung của sự thử nghiệm gồm ø tìm xem cơ thể bạn có tiết ra kháng tố HIV néu bạn bị nhiễm và thử máu căn bẳn, hoặc có thể dùng nước miếng để thử mà tuyệt đối không hề đau đớn. Bạn sẽ được hưỡng dẫn trong lúc đó mặc dầu kết quả thử nghiệm

Về phần tôi , kết quả thử nghiệm khác nhau nhiều, nhưng đó là vào ngày 15, tháng 3 , 1986 – cách đây 13 năm – và từ lúc đó đã có nhiều thay đổi.
Để khởi đầu , người mà đã nói với tôi rằng tôi đã bị nhiễm HIV qủa thật không được huấn luyện đủ để làm việc đó. Ngoài ra, thuốc điều trị cũng chẳng có và tôi cũng không được chỉ dẫn tới Bác sỹ hoặc tổ chức AIDS nào. May thay, tôi đã có Bác Sỹ cá nhân và tôi đã biết về cơ quan AIDS ở vùng tôi – nhưng tôi đã tự kiếm lấy những điều đó.

Do đó, về phần tôi, từ lúc tôi biết tôi bị nhiễm HIV , và sau đó gần một năm trời , chẳng khác nào tôi đã sống dưới nước . Giống như một người bị nước trong tai sau khi bơi, tôi nghe thấy tiếng tim tôi đập rõ hơn lá tiếng động bên ngoài, và hơn nũa, như một người di chuyển trong nước, dù làm bất cứ việc gì tôi cần phải dùng hết sức mà lúc đó tôi không hề biết tới.

Thực ra, tôi đã hành động khác hẳn điều tôi đã tưởng tượng. Trong năm đầu đó, tôi đụng đầu khắp nơi : nào là đi làm, chỉ huy một tổ chức riêng, đi ăn tối với bạn bè, đi ngủ, rồi cứ thế tiếp tục, Nhìn ngược trở lại, tôi không hiểu sao tôi chưa rụng thành từng mảnh. Dĩ nhiên, khi bạn ở trong nước, chính nước giữ bạn khỏi rụng thành từng mảnh – nhưng thật ra rất khó tiến chân trong nước.

Chẳng khác nào, tôi nhắm mắt lại rồi sau đó một lúc mở măt ra, thì tôi nhận thấy mọi vật trong vũ trụ đã lệch sáu đốt qua bên phải. Mọi vật vẫn như cũ, ấy thế mà tôi thấy khác nhau. Tuy nhiên, tôi là người duy nhất trên trái đất này mà đã nhận định sự “ lệch “ đó, vá tôi cũng không thể kể cho ai nghe. Ai cũng cho rằng tôi hoàn toàn khùng.

Trong vòng vài năm, tư tưởng cuối cùng trước khi tôi lim dim đi ngủ, là tôi bị nhiễm HIV và cũng là điều tôi nghĩ tới sáng sớm hôm sau. Giống như giọt nước rơi từ vòi sẽ được nghe rõ hơn khi về đêm, tư tưởng bị nhiễm HIV chỉ xuất hiện khi ngày đã yên lặng và mọi gia dình sửa soạn đi ngủ. Ngay sau khi tôi hay tin HIV, tôi đã đi chôn một người bạn chết vì bệnh AIDS mà không để lại tờ di chúc.


Bạn bè anh ta và tôi cảm thấy chúng tôi đã thi hành những điều cuối cùng theo ý anh ta đã muốn, nhưng vì không có tờ di chúc, chúng tôi không dám chắc. Sau khi biết kết quả thử nghiệm, một trong những ý tưởng đầu tiên của tôi là, với tuổi 31,tôi cần tạo một tờ di chúc ngay giờ. Yù tưởng thứ nhì của tôi là tôi sẽ không nói cho ba mẹ tôi hay; đây là năm 1986, không có thuốc điều trị, và họ chỉ có thể, và có lẽ sẽ lo lắng. Nếu họ hỏi hoặc nếu tôi bị bệnh, tôi sẽ nói – nếu không tôi sẽ kín miệng. Nói để làm gì "

Trong khoảng thời gian lâu, tôi không giám kể cho gia đình. Vào năm 1986, dân chúng tiểu bang California bầu dự luật, ngoài những mục khác, cho phép kiểm dịch bệnh nhân AIDS. Ngay từ năm 1986, chúng ta đã biết rằng bệnh AIDS không thể truyền bằng “ tiếp xúc bình thường “được . Tôi phản đối dự luật và diễn thuyết tại nhiều buổi quyên tiền cho “ No on 64”. Để sửa soạn tinh thần cha mẹ ngày tôi kể về tình trạng của tôi, tôi tập rượt đoc diễn văn gồm nhiều chi tiết liên quan tới AIDS trước mặt họ khi tôi lại dùng cơm tối với gia đình. Tôi lẳng lặng cầu nguyện sự “sửa soạn “ đó sẽ có hiệu lực.

Ba tôi có đọc một bài viết về cách tránh bị nhiễm HIV. Một ngày nào đó, trong lúc tôi thăm gia đình ,khi không Ba tôi đề cập tới bài báo đó và hỏi tôi một cách trắng trợn tôi có HIV không " Giây phút mà tôi kinh sợ đã điểm. Ngay lúc tôi nói “ Mẹ,nên lại gần đây”, ba me tôi đã hiểu . Cho nên , tôi chưa kiệp trả lới thì cả hai người đã bắt đầu khóc. Đầu tôi choáng váng ví phản ứng mãnh liệt đó, và tôi thề rằng sẽ cố gắng tránh mang vấn đề này ra, điều mà tôi đã giữ trong vài năm. Tuy nhiên, mấy năm gần đây,tôi đã có thể nói chuyện tự nhiên hơn về AIDS mà không làm buồn họ. Họ hiểu rằng bị nhiễm HIV không nhất định là án tử hình.

Tôi bắt đầu tìm xem có dấu hiệu nào của bệnh, và không thấy gì. Có một hôm, tôi tự hỏi tôi cảm thấy ra sao – và tôi tự trả lời “ Khá, rất khá “. Kế đó, tôi tự hỏi ngày trước đó, tôi cảm thấy thế nào, với cùng câu trả lời. Và ngày trước nữa, cứ thế. Khi tôi đi ngược lại giòng thời gian, cho tới ngày trước năm 1986, ngày mà tôi biết bị nhiễm HIV ,tôi bỗng nhiên nhận định rằng sự kiện tôi đã sống khá lâu có nghĩa là tôi sẽ sống khoẽ lâu hơn nữa. Khà ! Khà ! tôi sẽ tiếp tục sống, có lẽ không lâu bằng nếu tôi không có HIV, nhưng chắc chắn không còn nguy hiểm chết một ngày gần đây. Chính điều đó làm tôi hết chán đời , bi quan, và khi tôi chán nản, tôi cảm thấy như hơi khùng.

Một trong những “ bí quyết “ của tôi là tôi đã hết sức sống một cuộc đời bình thường , và không bao giờ – hoặc ít nhất cố không bao giờ -- tự cho mình là một “bệnh nhân AIDS”. Nói như vậy ,không có nghĩa là tôi chẳng có nhiều đêm mất ngủ, nhưng nói chung, tôi luôn luôn nghĩ đi lên, tới sự sống thay vì sự chết.

Nhờ ơn Thượng Đế, ngày nay, mọi việc õ khác hẳn. Không những chúng ta có một hệ thống thử nghiệm, mà còn có nhiều thuốc và cơ quan về AIDS để lựa chọn. Bởi vì tôi bị nhiễm HIV cách đây quá lâu, tôi rất được may mắn sống còn tới ngày nay. Nhưng hiện nay, bạn không cần may mắn để tiếp tục sống với HIV, bạn chỉ cần có can đảm đi thử nghiệm.

Muốn biết mọi chi tiết về ngăn ngừa và thử nghiệm HIV/AIDS, xin gọi số đặc biệt California AIDS (800) 346-AIDS (2437) hoặc APAIT số (213) 553-1830


(GHI CHÚ: Trên là bài thứ nhì trong loạt bài chống bệnh AIDS, viết bởi Rob Lai từ Los Angeles, một hội viên hoạt động thuộc ban Giám đốc của Asian Pacific AIDS Intervention Team (APAIT) và một trong những thuyết trình viên cho Văn Phòng AIDS sống cò. Oâng ta cũng tham dự vào chương trình thông báo và thử nghiệm HIV thuộc Bộ Y-Tế tiểu bang California)

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Khi nhiều nơi trên thế giới sửa soạn đón năm mới vào đầu tháng Giêng, thì ở không ít quốc gia và nền văn hóa khác, năm mới lại đến vào những thời điểm hoàn toàn khác. Dù là lịch Gregory, lịch âm, lịch dương–âm hay các hệ lịch cổ gắn với tôn giáo và thiên nhiên, việc đánh dấu một năm mới vẫn là tập tục lâu đời. Ăn uống, lễ nghi, sum họp gia đình và suy ngẫm về năm cũ là những điểm chung; khác biệt nằm ở nhịp thời gian và ý nghĩa tinh thần mà mỗi nền văn hóa gửi gắm vào khoảnh khắc ấy.
Năm 2025 là một năm sôi động của khoa học, khi những bước tiến lớn đã được thực hiện trong nhiều lĩnh vực, từ y học, thiên văn, khảo cổ đến công nghệ sinh học và trí tuệ nhân tạo. Những phát hiện và sự kiện này không chỉ mở rộng hiểu biết của con người về thế giới, mà còn đặt ra nhiều câu hỏi mới, thúc đẩy sự phát triển của khoa học và công nghệ trong tương lai.
Ở Hoa Kỳ, khoa học xưa nay hiếm khi giành hàng tít lớn trên báo, cho dù ngân sách nghiên cứu suốt nhiều thập niên vẫn vững vàng qua mọi triều tổng thống như một thứ “quốc ước bất thành văn” về tri thức thuần túy. Năm 2025, khúc quân hành êm ả đó bỗng khựng lại: chính quyền Donald Trump, trở lại Nhà Trắng với nghị trình cải tổ khoa học và kỹ nghệ theo hướng ý thức hệ, đã kéo chính sách khoa học từ trang trong ra thẳng trang nhất.
Thuế quan — thứ từng vắng bóng trên mặt báo suốt nhiều thập niên — nay trở lại trung tâm chính sách kinh tế Hoa Kỳ, trong lúc Tối Cao Pháp Viện đang xét tính hợp hiến của các mức thuế toàn cầu do Tổng thống Donald Trump ban hành. Bài viết dưới đây, theo phân tích của Kent Jones, giáo sư kinh tế danh dự Đại học Babson, đăng trên The Conversation ngày 11 tháng 12 năm 2025, nhằm giải thích cặn kẽ thuế quan là gì, ai thực sự gánh chịu, và vì sao vấn đề này đang tác động trực tiếp đến túi tiền và tương lai kinh tế nước Mỹ. Thuế quan, nói gọn, là thuế đánh lên hàng hóa nhập cảng. Khi một công ty Hoa Kỳ nhập hàng từ nước ngoài, Cơ quan Hải quan và Biên phòng Hoa Kỳ sẽ gửi hóa đơn thuế; doanh nghiệp phải nộp đủ thì hàng mới được thông quan. Trên giấy tờ, người trả thuế là nhà nhập cảng. Nhưng trên thực tế, phần lớn chi phí ấy được chuyển thẳng sang người tiêu dùng qua giá bán cao hơn — từ thực phẩm, xe cộ cho đến quà tặng cuối năm.
Vào những ngày cuối tháng Tám của năm 2025, tôi cùng hai đồng nghiệp đã quyết định từ bỏ chức vụ tại Cơ Quan Kiểm Soát và Phòng Bệnh (CDC). Chúng tôi ra đi vì không thể tiếp tục im lặng khi chứng kiến tính liêm chính khoa học ngày một xói mòn, còn cơ sở hạ tầng y tế công cộng của quốc gia cứ dần rệu rã dưới sự lãnh đạo của Robert F. Kennedy Jr., Bộ trưởng Bộ Y tế và Nhân sinh (HHS). Khi đó, chúng tôi đã khẩn thiết kêu gọi Quốc Hội, các tổ chức chuyên ngành và các bên liên quan trong lĩnh vực y tế công cộng hãy can thiệp trước khi xảy ra những thiệt hại không thể cứu vãn. Tôi rời đi với niềm tin mọi thứ rồi sẽ được chấn chỉnh.
Khi nhìn bản đồ thế giới và duyệt xét lịch sử hình thành, chúng ta nhận thấy có rất nhiều điểm tương đồng giữa Canada và Úc Đại Lợi.
Người Việt miền Nam từng trải qua một bài học cay đắng: sau 1975, những lời nói về “thống nhất” và “hàn gắn” không bao giờ đi cùng sự nhìn nhận. Không một lời chính thức nào nhắc đến các trại cải tạo, những cuộc tước đoạt, hay những đời sống bị đảo lộn dưới tay những người nhân danh chiến thắng. Không có sự thật, hòa giải chỉ là chiếc khẩu hiệu rỗng. Câu chuyện nước Mỹ hôm nay, khi chính quyền muốn làm mờ các chứng tích về chế độ nô lệ, cho thấy một điều quen thuộc: không quốc gia nào trưởng thành bằng cách giấu đi phần tối. Sự thật không tự biến mất chỉ vì người ta muốn quên.
Hai mươi năm trước, Thống đốc Jeb Bush ký đạo luật “stand your ground” (đứng vững tại chỗ), được giới ủng hộ xem là một biện pháp chống tội phạm dựa trên “lý lẽ thường tình”. Lời hứa khi ấy: bảo vệ người dân tuân thủ pháp luật khi họ dùng vũ lực để tự vệ. Sau vụ George Zimmerman được tha trong cái chết của Trayvon Martin, đồng bảo trợ dự luật, dân biểu Dennis Baxley, vẫn bảo rằng “trao quyền” cho người dân sẽ giúp chặn bạo lực.
“Di sản, còn có thể mang hình thức phi vật thể của lối nghĩ, lối sống, lối hành động, mà con người miền Nam khi xưa đã được trau dồi, hun đúc qua tinh thần của thể chế, của một nền dân chủ hiến định. Chính con người, chính cộng đồng xã hội mới là trung tâm và cũng là cội nguồn lẫn mục đích của mọi bản hiến pháp.” – Hải Sa, “Ngót 60 năm từ một khế ước nhân quyền dang dở,” trang 56 Cùng với tin tạp chí Luật Khoa vừa được đề cử giải thưởng Tự Do Báo Chí năm 2025 của Tổ chức Phóng viên Không Biên giới, ban chủ trương trong một thư tới độc giả vào cuối tháng 10 đồng thời thông báo việc phát hành ấn bản đặc biệt với chủ đề “70 Năm Việt Nam Cộng Hòa – Chân Dung & Di Sản” gồm 86 trang, với 14 bài vẽ lại hành trình từ ra đời tới bị bức tử của nền dân chủ duy nhất của Việt Nam và di sản của thể chế yểu mệnh này để lại. Bài này nhằm điểm qua nội dung của ấn bản đặc biệt này, và sẽ chú trọng vào một bài đã gợi nơi người viết một suy tư sâu sắc.
Một nhóm sử gia, thủ thư và tình nguyện viên đang gấp rút chạy đua với thời gian – và với chính quyền Trump – để giữ lại những mảnh ký ức của nước Mỹ.Từ hình ảnh người nô lệ bị đánh đập, các trại giam người Mỹ gốc Nhật trong Thế Chiến II, đến những bảng chỉ dẫn về biến đổi khí hậu ở công viên quốc gia, tất cả đều có thể sớm biến mất khỏi tầm mắt công chúng. Trong vài tháng gần đây, hơn một ngàn sáu trăm người – giáo sư, sinh viên, nhà khoa học, thủ thư – đã âm thầm chụp lại từng góc trưng bày, từng bảng giải thích, để lập ra một kho lưu trữ riêng tư. Họ gọi đó là “bản ghi của công dân” – một bộ sưu tập độc lập nhằm bảo tồn những gì đang tồn tại, trước khi bị xoá bỏ bởi lệnh mới của chính quyền.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.