Hôm nay,  

Trở Về Khủng Bố

07/10/200500:00:00(Xem: 6122)
- Tổng thống Bush vừa đọc bài diễn văn mạch lạc nhất của ông về cuộc chiến chống Hồi giáo quá khích, nhưng còn kịp thuyết phục chăng"
Đáng lẽ, ông phải nói như vậy từ… hai năm trước.
Tổng thống George W. Bush chưa thất bại, nhưng dù có bị oan, ông đang mấp mé bờ vực.
Dư luận Hoa Kỳ chưa thấy có tiến triển gì tại Iraq nên đa số nghi ngờ lý do tham chiến. Ba năm trước, cả nước nức lòng ủng hộ việc ấy - kể cả các lãnh tụ Dân chủ. Ngày nay, đa số hoài nghi và ông Bush mất hậu thuẫn quần chúng, tỷ lệ tín nhiệm sụt tới mức 40%. Tỷ lệ này không có nghĩa là ông thất bại, hoặc bị tê liệt đến độ không lãnh đạo được nữa, hầu tiến hành những việc cần thiết khác cho quốc dân.
Thế rồi, vì chểnh mảng hay chủ quan, ông phạm lỗi lầm là không lập tức phản ứng với Bão lụt Katrina. Ông không hoàn toàn chịu trách nhiệm về tất cả mọi chuyện nhưng dù có bị oan, ông vẫn gây ấn tưởng là người kém khả năng lãnh đạo. Tỷ lệ tín nhiệm ông sụt dưới 40% và chưa có hướng ngoi lên khỏi cái mức sinh tử ấy.
Khi bị đẩy xuống mức này, các tổng thống đều lui về hậu cứ sau cùng là những người nhất quyết ủng hộ mình, và đối phương được cơ hội tranh thủ thành phần ôn hòa trung dung ở giữa. Từ hậu cứ ấy, tổng thống bị nạn có thể phản công bằng một số đề nghị ngoạn mục, hấp dẫn.
Ông Bush không làm như vậy. Vì bị khiển trách - dù là oan, xin nhắc lại - vì vụ Katrina, ông rộng tay tung ra kế hoạch tái thiết với nhiều khoản chi mà chính ông nói là vô hạn. Điều ấy có thể thuyết phục được một số dư luận, nhưng lại gây vấn đề trong thành phần xưa nay vẫn ủng hộ ông. Họ không hài lòng với việc phóng tay chi tiền như vậy và nêu vấn đề là vì sao không giảm chi ở các khoản phù phiếm vô ích khác trong ngân sách"
Vào đúng lúc ấy - khi thiên tai và xăng dầu lên giá làm tỷ lệ tin tưởng của giới tiêu thụ sụt đến mức thấp nhất từ nhiều năm nay - Tổng thống Bush lại có một quyết định như khiêu khích một số quần chúng chung thủy của ông: việc chỉ định Luật sư Harriet Miers vào ghế thẩm phán Tối cao Pháp viện lập tức gặp phản ứng chống đối. Thành phần trung thành với ông, hậu cứ sau cùng giúp ông có thể phản công đã bị vỡ đôi. Nhiều Nghị sĩ Cộng hòa có tư thế tại Thượng viện tỏ vẻ dè dặt. Trong khi xu hướng thủ cựu xã hội hoặc sùng đạo thì ủng hộ ứng viên Miers chỉ vì bà là người ngoan đạo thì nhiều xu hướng khác nặng lời bày tỏ sự thất vọng của họ không về Miers mà về chính ông Bush.
Đây là một sai lầm của Tổng thống khi đảng Cộng hòa đang bị tai tiếng, đúng hay sai chưa rõ, về nhiều chuyện khác (Tom DeLay, Bill Frist, Karl Rove, v.v…) Những nhiễu âm chính trị ấy khiến dư luận có thể bỏ qua hoặc đánh giá sai bài diễn văn ông đọc sáng Thứ Năm mùng sáu tại tổ chức phát huy dân chủ National Endowment for Democracy.
Đây là bài diễn văn hùng hồn - điều dễ viết - và mạch lạc - điều hiếm hoi từ chính quyền của ông Bush - về cuộc chiến chống khủng bố. Có lẽ, đây là lần đầu tiên mà Tổng thống Mỹ giải thích rõ ràng về bản chất cuộc chiến, về kẻ thù, về mối liên hệ giữa khủng bố, "thánh chiến Hồi giáo", Afghanistan và Iraq. Ông ra khỏi cái khuôn lười biếng về ngôn từ khi cứ nói rằng Hoa Kỳ đang lãnh đạo "cuộc chiến chống khủng bố toàn cầu". Khủng bố chỉ là phương pháp mà thôi, cứ nói như vậy là chưa xác định bản chất cuộc chiến và càng không chứng minh được mối liên hệ giữa cuộc chiến ấy với chiến dịch Iraq, với việc ủng hộ Iraq xây dựng nền móng dân chủ. Trong một kỳ khác, chúng ta sẽ phân tách lại bài diễn văn hơn bốn ngàn chữ này và đối chiếu với tình hình chiến sự ở toàn cầu.

Ở đây, chỉ xin nói là đáng lẽ, ông Bush phải giải thích như vậy từ hai năm trước, và chính quyền của ông phải thường xuyên nhắc lại mỗi tuần, mỗi ngày, thì may ra dư luận Mỹ có thể hiểu được.
Ông để quá trễ, vào lúc dư luận sai lầm chú ý đến chuyện khác, nên bài diễn văn khó gây tiếng vang. Phản ứng duy nhất và sớm nhất là từ phía đảng Dân chủ. Họ vẫn chưa nhìn ra mối quan hệ giữa al-Qaeda, khủng bố và Iraq nên chê bài diễn văn và chỉ hỏi một câu: "bao giờ ra khỏi Iraq"" - đúng như al-Qaeda, Osama bin Laden và quân khủng bố mong đợi.
Tại chỗ, ngay tại New York, nhà chức trách vừa báo động chiều Thứ Năm là khủng bố có thể tấn công hệ thống chuyên chở công cộng, nhất là mạng lưới xe điện ngầm.
Tại chỗ, tại Iraq, thủ lãnh tự phong là của al Qaeda tại đây, al-Zarqawi, vừa bật ra tín hiệu là có thể sẽ rút khỏi Iraq.
Các đặc công khủng bố sẽ rút khỏi Iraq đi phá hoại nơi khác, hay bản thân al-Zarqawi sẽ rút để khỏi bị tiêu diệt" Tại chỗ, Liên quân đã giáng nhiều đòn khốc liệt vào các cơ sở khủng bố, phải chăng vì vậy mà al-Zarqawi mới tính đến chuyện "di tản chiến thuật"" Từ Iraq đi ra, sau khi tiếp nhận nhiều kinh nghiệm về khủng bố và nhiều kỹ thuật chế tạo bom, các tay đặc công của al-Zarqawi có thể sẽ áp dụng ở các xứ khác, gần nhất là Saudi Arabia hay Egypt. Không phải Iraq đã gây ra phong trào khủng bố mà chỉ là tụ điểm cho khủng bố tập trung và bị tiêu diệt, thay vì có thể ra tay ở các nơi khác. Al-Qaeda đã bị nhiều tổn thất, bốn lần dự tính tấn công Hoa Kỳ đều bị an ninh Mỹ bẻ gãy, Osama bin Laden không biết còn sống hay chết, mạng lưới có khi vỡ bung, để trở thành một phong trào, phân tán mỏng trong những nhóm nhỏ, vẫn còn khả năng tấn công, nhưng lẻ tẻ và kém công hiệu. Người ta có thấy điều ấy tại London, hôm mùng bảy rồi 21 tháng Bảy, và tại Bali vào tối Thứ Bảy vừa qua….
Ngần ấy tin tức và biến cố cho thấy là Hoa Kỳ không thua trong trận chiến chống lại các lực lượng Hồi giáo quá khích toàn cầu và dù có hay không có Iraq, trận chiến này vẫn là một thách đố sinh tử cho nước Mỹ, vượt ra khỏi những tính toán chính trị trong chính trường Mỹ.
Nếu giải thích những lý do tham chiến cho rõ ràng hơn, chính quyền của ông Bush có thể giúp cho dân chúng hiểu được cách lượng định thắng bại trong cuộc chiến, và nhất là hiểu được vì sao phải vào Iraq.
Ông Bush chỉ giải thích điều ấy vào Thứ Năm mùng sáu tháng Mười, khi dư luận chẳng cần chú ý đến al-Qaeda mà chỉ hỏi là bao giờ sẽ rút khỏi Iraq, trong khi giới chính trị tới tấp tấn công ông từ cả hai góc tả hữu. Thành phần ủng hộ ông mãnh liệt nhất thì bị ông bỏ rơi trong vụ Harriet Miers. Đâm ra quân khủng bố có thể thắng, ngay tại nước Mỹ, chẳng vì chúng mạnh và vì lãnh đạo Hoa Kỳ quá yếu. Họ sẽ chỉ tỉnh giấc một lần nữa, nếu Hoa Kỳ lại bị một đòn khủng bố.
Trách nhiệm của ông Bush không phải là nhỏ khi chẳng thuyết phục nổi quần chúng về một chuyện sinh tử như vậy cho nước Mỹ.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Hai trăm mười một năm trước, mùa hè năm 1814, quân Anh kéo vào Washington. Trước khi phóng hỏa Bạch Ốc, họ ngồi xuống dùng bữa tại bàn tiệc đã dọn sẵn cho Tổng thống James Madison. Khi bữa ăn kết thúc, lính Anh đốt màn, đốt giường, và tòa nhà bốc cháy suốt đêm. Sáng hôm sau, cơn mưa lớn chỉ còn rửa trôi phần tro tàn của nơi từng là biểu tượng cho nền cộng hòa non trẻ. Tuần này, phần Cánh Đông của Bạch Ốc bị phá sập. Không phải bởi ngoại bang, mà bởi chính quyền tại vị. Và lần này, không ai được báo trước. Người Mỹ chỉ biết chuyện qua những bức ảnh máy xúc cày nát nền nhà, cùng lời xác nhận ngắn ngủi từ các viên chức trong chính phủ.
Hai trăm năm rưỡi sau ngày dựng cờ độc lập, nước Mỹ vẫn chưa thoát khỏi chiếc bóng của bạo lực. Mỗi khi một viên đạn nổ, người ta lại nói: “Đây không phải là nước Mỹ.” Nhưng chính câu nói ấy lại là cách người Mỹ tránh nhìn thẳng vào chính mình. Bài viết của giáo sư Maurizio Valsania (Đại học Torino), đăng trên The Conversation ngày 12 tháng 9, 2025, nhắc lại lịch sử mà nhiều người muốn quên: từ nhựa đường và lông gà đến súng ngắn buổi bình minh — một mạch dài nối liền hai thế kỷ, nơi tự do và bạo lực chảy cùng dòng máu.
Một cuộc thăm dò dư luận của AP-NORC thực hiện vào tháng 9 & 10 cho thấy hầu hết dân Mỹ coi việc chính phủ đóng cửa hiện tại là một vấn đề nghiêm trọng và đổ lỗi cho cả hai Đảng Cộng Hòa, Đảng Dân Chủ và cả Tổng Thống Trump với những tỷ lệ gần như ngang nhau. Cuộc thăm dò cũng cho thấy người Mỹ lo lắng về kinh tế, lạm phát và bảo đảm việc làm. Họ đang giảm những chi tiêu không thiết yếu như quần áo và nhiên liệu. Đa số cho rằng nền kinh tế yếu kém. Chi phí thực phẩm, nhà ở và chăm sóc sức khỏe được coi là những nguồn chính gây khó khăn tài chính.
Trên cao nguyên Tây Tạng – vùng đất được mệnh danh là “nóc thế giới” – hàng triệu tấm pin mặt trời trải rộng đến tận chân trời, phủ kín 420 cây số vuông, tức hơn bảy lần diện tích đảo Manhattan. Tại đây, ánh nắng gay gắt của không khí loãng ở độ cao gần 10.000 bộ trở thành mỏ năng lượng khổng lồ cho Trung Hoa. Giữa thảo nguyên lạnh và khô, những hàng trụ gió nối dài trên triền núi, các con đập chắn ngang dòng sông sâu, cùng đường dây cao thế băng qua sa mạc, hợp thành một mạng lưới năng lượng sạch lớn nhất thế giới. Tất cả đổ về đồng bằng duyên hải, cung cấp điện cho các thành phố và khu kỹ nghệ cách xa hơn 1.600 cây số.
Mức asen cao được phát hiện trên sông Mê Kông, cảnh báo nguy cơ ô nhiễm kim loại nặng lan rộng ở Đông Nam Á. Các sông Mã, Chu và Lam của Việt Nam đang bị đe dọa bởi hoạt động khai thác đất hiếm ở Lào, tác động đến nguồn nước của hàng chục triệu người và di sản cổ đại văn hóa Đông Sơn. Việt Nam cần phối hợp ngoại giao, giám sát khoa học và vận động cộng đồng để bảo vệ các dòng sông này. Khác với sông Mê Kông được giám sát và hợp tác thông qua Ủy hội Sông Mê Kông (MRC), các dòng sông Mã, Chu và Lam lại không có bất kỳ hiệp ước quốc tế nào. Do đó, Lào và đối tác Trung Quốc không có nghĩa vụ pháp lý phải giảm thiểu ô nhiễm xuyên biên giới. Sự thiếu vắng các thỏa thuận ràng buộc này đòi hỏi Việt Nam phải hành động bảo vệ dân cư và sinh mệnh các dòng sông này
Tuần lễ Nobel năm 2025 đã khởi đầu tại Stockholm với giải thưởng đầu tiên thuộc lĩnh vực sinh lý học hoặc y khoa, mở màn cho chuỗi công bố kéo dài đến ngày 13 tháng Mười. Ba nhà khoa học Mary Brunkow, Fred Ramsdell và Shimon Sakaguchi được trao Giải Nobel Y khoa 2025 cho công trình “khám phá cơ chế dung nạp miễn dịch ngoại vi”, nền tảng của nhiều hướng nghiên cứu mới trong điều trị ung thư và bệnh tự miễn nhiễm. Các giải thưởng còn lại sẽ được công bố như sau: - 7 tháng Mười: Vật lý - 8 tháng Mười: Hóa học - 9 tháng Mười: Văn chương - 10 tháng Mười: Hòa bình - 13 tháng Mười: Kinh tế học
Từ tháng 11/2000 đến nay, chưa từng có một ngày nào mà con người vắng bóng ngoài quỹ đạo Trái đất. Trạm Không Gian Quốc Tế International Space Station (ISS) đã duy trì sự hiện diện liên tục suốt 25 năm, với ít nhất một phi hành gia Hoa Kỳ thường trực trên quỹ đạo thấp. Trong lịch sử bay vào vũ trụ, hiếm có thành tựu nào sánh bằng ISS: một công trình chung của Hoa Kỳ, châu Âu, Canada, Nhật Bản và Nga – biểu tượng của sự hợp tác vượt lên trên chính trị. Nhưng mọi hành trình đều có hồi kết. Năm 2030, con tàu khổng lồ này sẽ được điều khiển rơi xuống một vùng hẻo lánh ở Thái Bình Dương.
50 năm sau và thêm 8 đời tổng thống Mỹ, tuy Việt Nam nay không còn là quan tâm của đại đa số quần chúng như thời chiến tranh, nhưng một nước Việt Nam thống nhất về địa lý vẫn nằm trong chiến lược của Mỹ và vẫn được các nhà nghiên cứu về chính trị, sử, xã hội, kinh tế, quốc phòng và những nhà hoạt động môi trường, xã hội dân sự, những người tranh đấu cho dân chủ, nhân quyền quan tâm vì những vấn đề tồn đọng sau chiến tranh và các chính sách của Hà Nội. Những chủ đề liên quan đã được trình bày trong một hội nghị quốc tế tổ chức vào hai ngày 18 và 19/9/2025 tại Đại học U.C. Berkeley với sự tham dự của nhiều học giả, nghiên cứu sinh từ các đại học Hoa Kỳ, Việt Nam, Singapore, Pháp; cùng các cựu lãnh đạo, phóng viên, nhà hoạt động.
Tùy vào diễn biến trong dòng chảy xã hội mà người ta thường hay nhắc hoặc nhớ về một nhân vật nào đó của lịch sử. Ngay lúc này, tôi nhớ về Charlie Charplin – người đàn ông với dáng đi loạng choạng trong đôi giày quá khổ, với cây ba-ton, gương mặt trẻ con, tinh khôi nhưng láu cá, nổi bật với chòm râu “Hitler”, ánh mắt sâu thẳm như vác cả một thế giới trên vai
Con người? Nhân loại? Chúng ta đều biết những nhân vật này từ rất lâu. Họ đến từ một loài vượn đặc biệt có trí thông minh muốn vượt lên con vượn và họ trở thành con người, như nhà khoa học triết gia Charles Darwin đã lập thuyết. Hoặc họ được nặn ra từ đất sét rồi bị đuổi khỏi vườn địa đàng, đi lang thang khắp nơi tạo ra nhân loại như Thánh kinh đã ghi chép. Dù họ đến từ đâu, chúng ta đều phải ca ngợi khả năng tiến bộ không ngừng của họ. Dù họ xấu tính cách nào, hung ác ra sao, điên rồ cách mấy, chúng ta cũng phải ngưỡng mộ ý muốn cao cả của họ: Làm cho con người và đời sống tốt đẹp hơn.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.