Hôm nay,  

Chiều buông… (đôi dòng về Không đứng mãi trong tranh của Lê Chiều Giang)

18/12/202106:32:00(Xem: 5874)
blankBìa sách Khong Đứng Mãi Trong Tranh, và tác giả Lê Chiều Giang
  .

Chiều buông…

 

(đôi dòng về Không đứng mãi trong tranh của Lê Chiều Giang)

 

Đỗ Nghê

 

 

 

Không biết nên gọi Không đứng mãi trong tranh của Lê Chiều Giang là gì cho đúng? Tùy bút? Không phải. Tản mạn? Không phải. Viết ngắn? Không phải. Thơ... Ừ, thơ. Đúng là thơ rồi. Nó cuốn hút. Nó xao xuyến. Nó ray rứt. Nhưng, thực ra thì nó có hơi hướm của một hồi ký hơn với rất nhiều những năm, những tháng, những ngày... cùng với những yêu thương, khóc giấu, khổ đau… Nhưng hình như vẫn không phải là hồi ký, tuy dàn trải cả một đời người, một kiếp người. Tôi biết mình vẫn cứ lẽo đẽo tìm theo những rêu phong của ngày tháng cũ (64). Nó trộn lẫn thơ với nhạc với họa, âm thanh và màu sắc, tưởng tượng và sự kiện. Nó tuôn chảy như một dòng sông, “yên ba giang thượng” mỗi khi chiều xuống…

 

 

Ta có thể hỏi tò mò: Khi muốn Không đứng mãi trong tranh thì người ta làm cách nào? Mà thiệt ra có mấy cách đâu! Những bức tranh đời đó. Một bức bị xé toang với những lời chát đắng. Một bức bị giấu nhẹm với nước mắt và giận hờn. Một bức với những sắc màu sặc sỡ như để bù đắp mà không kịp hoàn tất, để rồi vùi theo với nhan sắc trăm năm.

 

 

Không đứng mãi trong tranh là lúc muốn xổ lồng bay xa. Thiệt không dễ! Bởi muốn bay mà vẫn còn ngập ngừng e sợ. Cái gì làm cho ngập ngừng, e sợ, nấn ná?

Và tôi cứ lẳng lơ, tôi rất lẳng lơ viết những chữ mông lung, vật vờ như gió… sáng trưa chiều tối với hằng tỷ bức email như vậy.

Vẫn có một bờ vực còn đó. Một giới tuyến không thể vượt qua.

Tôi biết mình không được bước xa hơn, dù chỉ là một inch nhỏ. Chúng tôi  dừng lại, đứng ngay ngắn ngay lằn ranh khắt khe nhất của định mệnh. Với tới nhau qua khoảng không gian xa vời ngàn dặm, mù tăm (156).

 

 

Nhưng tuổi vẫn chẳng tha người. Đó là khi người ta “Kên” với tuổi đời. Khi chợt nghĩ tới số 60, tôi nhắm mắt uống thêm ba hớp café một lúc...  Nếu café mà làm tan biến mất được cái số đáng sợ này, chiều nay tôi tình nguyện uống thêm vài ngàn ly nữa…

Phản ứng với số 60 dễ ghét, tôi tiếp tục măc jeans bó sát, áo trễ xuống thêm chút nữa và luôn đi giày cao gót… khua vang, vọng theo mỗi bước chân. Tôi cố gắng hết sức để nhìn như 50 hay trẻ hơn thế… (145).

 

Để rồi chợt nhận ra “thế gian hằng như mộng”:

 

Thiên hạ hay bàn về những điều bất biến, những bền bỉ trăm năm… tôi tính theo phút theo giây.

Những bóng những bọt của đời người (148).

 

Giật mình,

Ta

Chắc phải… yêu thôi.

 

(Liều mạng, 151).

 

Khi yêu thương và được yêu thương, tháng ngày như ngắn lại, tôi sợ đời sẽ hết, tôi sợ ngày sắp hết… Và chúng tôi hấp tấp vội vàng. Vội vàng nhưng… “tinh khiết”.

Một thứ “tình yêu hàm thụ”.

 

Tôi về lại vị trí mình đang đứng, ngó mông ra cuối chân trời, thấy có những óng ánh của hai chữ “Đạo đức”. Với tôi, nó không chỉ phù phiếm mà rất nhiều khi mang ý nghĩa của những người Dại dột, không biết sống và chẳng bao giờ dám sống. (159).

 

Thấy không, xổ lồng bay xa đâu có dễ.

 

Đứng mãi trong tranh

Đóng vai:

Góa phụ

Sáng nay ta

Ra với mặt trời

Như kẻ xa xôi về lại trái đất…

 

Rồi nhìn quanh quất, vội vã lại bước vào trong tranh:

 

… Diễn tiếp

Hỡi thế gian

Ta

Bỏ cuộc chơi.

(Đầu hàng,103).

 

 

Duyên chăng? Nghiệp chăng? Từ những ngày còn thơ đọc mà chẳng cần hiểu với Krishnamurti Tagore, Khalil Gibran, Hermann Hesse… Những ngày lang thang phòng tranh, Pagode, Givral… Những ngày trốn học, cà phê góc phố, bỏ Lễ nhà thờ, canh giờ về muộn…

Những ngọn lửa nhỏ cứ ngún dần như thể đợi một cơn gió. Và gió đã bùng lên.

 

Bước vào trong tranh, có lúc như ngựa chứng, tóc bờm tung bay như phi nước đại, cổ vươn cao ngoằng hí vang, cho nên không ngạc nhiên khi tranh thiếu nữ của NĐ luôn kề bên một bóng ngựa phi đường xa dưới bóng trăng huyền hoặc lẫn bóng tối u mê giữa ngàn lá biếc.

Sự cách điệu không hài hòa làm cho gương mặt có sắc sáng như trăng, lại thêm chút bóng tối của u mê (11).

 

 

Lê Chiều Giang viết Không đứng mãi trong tranh có khi như thơ, có khi như nhạc, như họa. Giọng điệu đôi khi ngổ ngáo, khinh bạc, nhưng ẩn chứa bên trong là rụt rè, bẽn lẽn, đắn đo…

Cái đó làm cho Không đứng mãi trong tranh đáng đọc, để thấy thương hơn một nhan sắc, một tính cách, một số phận như dòng sông những buổi chiều về...

 

 Chiều buông

Trên dòng sông cuốn mau…

…………………….

 

Về đâu?

Bọt bèo tuôn khắp nơi…

 

Để rồi, nhận ra cõi vô lượng tâm:

 

“Bể sầu không nhiều, nhưng cũng đủ yêu…”

 

(Chiều về trên sông, Phạm Duy)

                   

 

(ĐN Saigon,12.2021)

 



 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Vào ngày Chủ Nhật 24/09/2023, trong một cuộc họp mặt thường niên của Hội Ái Hữu Linh Sơn Lĩnh, một nhóm thân hữu trong bộ đồ màu đen đã lên sân khấu hát lại một số ca khúc sinh hoạt của Phòng Trào Xây Dựng Nông Thôn (XDNT) trước 1975.
Copernicus Climate Change Service (CCCS – bản doanh Châu Âu) loan báo: năm nay đang trên đà trở thành năm nóng nhất, ít nhất là kể từ năm 1940. Theo các khoa học gia, biến đổi khí hậu, kết hợp với hiện tượng El Niño năm nay, đã làm ấm nước trên mặt biển ở khu vực phía đông và trung tâm Thái Bình Dương, khiến cho nhiệt độ gần đây nóng kỷ lục, theo Reuters.
Ukraine cho biết một hỏa tiển của Nga đã rơi vào một quán cà phê và cửa hàng tạp hóa ở một ngôi làng ở phía đông bắc Ukraine, giết chết 51 người đang tổ chức lễ tưởng niệm một liệt sĩ Ukraine đã hy sinh, theo Reuters.
Giải độc đắc xổ số Powerball trong kỳ quay số đêm Thứ Tư không có ai trúng trọn 6 con số. Do vậy, giải độc đắc xổ số Powerball trong kỳ quay số đêm Thứ Bảy sắp tới sẽ lên tới 1,4 tỷ USD. Nếu có ai đó trúng độc đắc vào ngày thứ Bảy, giá trị tiền mặt ước tính sẽ là 643,7 triệu USD, nếu lãnh trọn một lần. Các con số quay được vào tối thứ Tư là: 9-35-54-63-64 và Powerball: 1.
Giám đốc điều hành SoftBank Masayoshi Son cho biết ông tin rằng trí tuệ nhân tạo tổng hợp (Artificial General Intelligence – AGI), loại trí tuệ nhân tạo vượt qua trí thông minh của con người trong hầu hết các lĩnh vực, sẽ được hiện thực hóa trong vòng 10 năm tới. Phát biểu tại hội nghị công ty SoftBank World, Son cho biết ông tin rằng AGI sẽ thông minh hơn gấp 10 lần so với tổng thể trí thông minh của con người. Ông lưu ý rằng sự tiến bộ nhanh chóng trong lĩnh vực AI hiện nay đã vượt quá trí thông minh của con người trong một số lĩnh vực nhất định.
Cuộc đua tìm ứng cử viên thay thế Chủ tịch Hạ Viện Kevin McCarthy vừa bị phế truất đã khởi động khi DB Steve Scalise và Jim Jordan cho biết họ sẽ ra ứng cử. Cả hai có thể cùng với một số ứng cử viên khác tham gia vào một cuộc chiến kéo dài và khó đoán giành vị trí lãnh đạo trong Hạ Viện, nơi Đảng Cộng Hòa chiếm đa số.
Giải Nobel Hóa học năm 2023 đã được trao cho 3 nhà khoa học đã nỗ lực khám phá và phát triển các chấm lượng tử (quantum dots), được sử dụng trong đèn LED và màn hình TV, cũng như cho các bác sĩ phẫu thuật khi loại bỏ mô ung thư. Moungi Bawendi, Louis Brus và Alexei Ekimov được ủy ban Nobel về hóa học ca ngợi là “những người tiên phong trong việc khám phá thế giới nano” khi công bố giải thưởng ở thủ đô Stockholm của Thụy Điển hôm thứ Tư. Johan Aqvist, chủ tịch ủy ban cho biết: “Trong một thời gian dài, không ai nghĩ rằng bạn có thể thực sự tạo ra được những hạt nhỏ như vậy. Nhưng những người đoạt giải năm nay đã thành công.”
Hunter Biden, con trai của Tổng thống Joe Biden, đã không nhận tội đối với cáo buộc nói dối về tình hình sử dụng ma túy của mình khi mua một khẩu súng ngắn. Đây là vụ truy tố hình sự đầu tiên đối với con của một đương kim tổng thống Hoa Kỳ. Vào tháng trước, Hunter Biden, 53 tuổi, đã bị cáo buộc ba tội danh liên quan đến việc khai man để mua một khẩu súng ngắn Colt Cobra vào năm 2018 và sở hữu súng bất hợp pháp vì có sử dụng ma túy. Phiên tòa kéo dài 25 phút tại tòa án liên bang Wilmington, Delaware. Thẩm phán Christopher Burke đặt ra các điều kiện để Hunter Biden được tại ngoại trong khi chờ xét xử, bao gồm việc phải có viên chức quản chế nếu muốn ra khỏi địa phương, không được phép sử dụng ma túy và rượu bất hợp pháp và cũng không được đi xin việc làm. Thẩm phán Burke cho biết Hunter Biden đã được xét nghiệm ma túy nhiều lần và đều có kết quả âm tính.
Một số dân cử Đảng Cộng Hòa tại Hạ viện Hoa Kỳ đã lật đổ Chủ tịch Đảng Cộng Hòa Kevin McCarthy; lục đục nội bộ trong đảng khiến Quốc Hội càng thêm hỗn loạn sau khi vừa mới hòa hoãn được nguy cơ đóng cửa chính phủ. Kết quả cuộc bỏ phiếu có tỷ lệ 216-210, đánh dấu lần đầu tiên trong lịch sử Hạ Viện loại bỏ người lãnh đạo của mình, với 8 dân cử Đảng Cộng Hòa bỏ phiếu và 208 dân cử Đảng Dân Chủ bỏ phiếu thống nhất loại bỏ McCarthy. McCarthy nói với các phóng viên rằng ông sẽ không tham gia tranh cử chủ tịch Hạ Viện nữa.
Bao thu rồi, bước chân đã dẫn đi đâu, đến đâu, hay vẫn loanh quanh lẩn quẩn nơi ao tù nước đọng? Phương trời siêu tuyệt ngày đêm sáng ngời với hai vầng nhật-nguyệt, không ngừng dọi con đường sỏi đá lô nhô. Lối mòn ai người đi trước, không dẫm theo đó mà đi. Loay hoay một đời, trán nhăn tóc bạc, cuối cùng vẫn dậm chân tại chỗ.
Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển công bố hôm thứ Ba rằng Giải Nobel Vật lý năm 2023 được chia cho ba người đoạt giải vì công trình tiên phong của họ trong việc phát triển “các công cụ mới để khám phá thế giới điện tử bên trong nguyên tử và phân tử”.
Theo trang CNN, hơn một trăm con cá heo được phát hiện đã chết ở Amazon, Brazil trong tình hình hạn hán và nhiệt độ nước cao kỷ lục, có nơi nước nóng hơn 102 độ F. Theo Viện Mamirauá Institute, một cơ sở nghiên cứu được Bộ Khoa Học Brazil tài trợ, xác những con cá heo đều được tìm thấy ở Hồ Tefé trong 7 ngày qua. Viện cho biết số lượng cá heo chết cao như vậy là bất thường và nguyên nhân có thể là do nhiệt độ hồ cao kỷ lục và đợt hạn hán lịch sử ở Amazon. Tin tức này làm tăng thêm mối lo ngại của các khoa học gia khí hậu về những tác động của con người và tình trạng hạn hán khắc nghiệt đang xảy ra trong khu vực.
NEW YORK, Donald Trump đã công kích Bộ trưởng Tư Pháp New York và thẩm phán trong phiên tòa xét xử cáo buộc gian lận bắt đầu hôm thứ Hai, theo Reuters.
Cuộc Chiến Tranh Lạnh mới đang diễn ra do cuộc chiến Ukraine mà Hoa Kỳ cho là cơ hội bằng vàng để làm suy yếu Nga. Sự trỗi dậy quá mạnh của Trung Quốc khiến Hoa Kỳ dùng sức mạnh kinh tế của mình gom cả Âu Châu, Úc Đại Lợi, Nhật Bản, Nam Triều Tiên thành một NATO Toàn Cầu để kiềm hoãn Hoa Lục mà tại Đông Nam Á, Việt Nam là trọng điểm chiến lược...


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.