Hôm nay,  

Viết Vẽ Bậy Bạ

11/06/201300:00:00(Xem: 9403)
Đây chẳng phải là bài phê bình văn học nghệ thuật, hay tôi muốn làm nhà văn, hoạ sĩ. Thực ra chỉ vì rất ngứa mắt khi thấy ngoài đường phố những nét chữ, mà mình cho là làm bẩn mắt, làm mất vẻ đẹp của môi trường sinh sống chung quanh. Tôi muốn viết về vấn nạn graffiti – vẽ bậy, viết bậy trên tường – mà ngày càng trở nên tệ hơn trong xã hội, ít ra là nơi chúng ta đang sinh sống.

Bạn đọc chắc cũng đã nhiều lần chứng kiến sự việc này. Vào nhà tiểu ở những nơi công cộng, như tại trường học và trung tâm buôn bán, nhiều khi phải nheo mắt vì thường thấy trên tường những hàng chữ viết tục hay những ký hiệu vẽ nguệch ngoạc mang ẩn dấu một điều gì đó mà chỉ người trong cuộc, trong cùng nhóm mới có thể hiểu được.

Nơi trường trung học, những học sinh chưa trưởng thành và thích phá phách nên vẽ bậy đã đành, nhưng tại các đại học, ngay cả danh tiếng như Đại học Berkeley với thành phần sinh viên ưu tú, trong nhà tiểu cũng có viết vẽ bậy bạ. Có lẽ vì là nơi kín đáo nhất, không thể phát hiện ra ai đã viết vẽ lên tường nên tiện tay có bút cứ thản nhiên viết:

Down with Bush
Obamacare sucks
Suck my d.
M. loves you forever

Đó là vài câu chữ tôi đã thấy trong nhà tiểu đại học. Tinh thần tự trọng của những sinh viên này ở đâu. Có phải đây là căn bệnh đã truyền nhiễm từ nhỏ đến lớn trong một nhóm người nào đó.

Trên phố cũng thế, viết vẽ bậy ở nhiều nơi, khác với trong nhà tiểu, ngoài đường nét chữ và ký hiệu được phóng to lên gấp trăm lần để mọi người chú ý.

Cầu vượt, bảng chỉ đường ngoài xa lộ cũng như trên tường cửa tiệm bán hàng và ngay cả tường nhà cũng bị dùng như những tấm bảng để vẽ vời lung tung, sơn xịt vài đường cho thoả mãn nỗi bực tức của một ai đó. Đây có phải là một hành động muốn nổi loạn hay để phản đối một điều gì. Nếu là để phản đối thì không mấy ai hiểu được thông điệp trên những hàng chữ đó.
buivanphu_20130610_vebay_h01_resized
Vẽ bậy trên tường có ở nhiều nơi trên nước Mỹ. (ảnh Bùi Văn Phú)
Hai tháng trước, lái xe trên xa lộ 101 xuôi nam qua San Jose, từ khúc nối với xa lộ 880 tới khúc nối qua 680 thấy trên hai bên tường chắn tiếng động, trên các bảng chỉ đường chằng chịt nét chữ béo phì chi chít bên nhau khiến không còn đọc được những dấu chỉ các lối ra. Nhìn thoáng, vì còn phải chú ý lái xe, vào những chỗ vẽ bậy này trông thật rối mắt và chắc chắn nhiều người chẳng đọc được ra điều gì.

Nhưng không phải thế. Mỗi nét vẽ, kiểu chữ và mầu sắc có một tín hiệu riêng của nó. Một người cố vấn xã hội làm việc tại các trường học kể rằng thật khó cho người ngoài cuộc hiểu được những hình, chữ vẽ trên tường, trên bảng chỉ đường ngoài phố vì đa phần là dấu hiệu của những băng đảng khác nhau. Nếu biết và hiểu được những nhóm này thì sẽ tìm ra ý nghĩa của những gì được viết, vẽ quanh khu xóm, thành phố.

Những ký hiệu không phải bất kỳ ai cũng vẽ được mà là đặc thù của một phe nhóm, băng đảng nào đó. Một hình dạng, kiểu chữ khi được vẽ lên là để xác nhận vùng đất đó do nhóm này hay nhóm kia kiểm soát. Một nhóm này viết lên, nhóm khác đi qua không đồng ý thì vẽ đè lên hay ít ra cũng vẽ ngay bên cạnh để xác nhận sự có mặt của mình. Đó là những tín hiệu báo cho phe nọ biết tao đã có mặt ở đây. Những ký hiệu hay chữ cứ thế đè lên nhau. Các mầu sắc, đặc biệt là xanh dương và đỏ cũng là dấu chỉ có sự hiện diện của hai băng đảng khác nhau.

Thường thì nếu tường nhà hay cửa tiệm của ai đó bị vẽ lên thì chủ nhân tự lo mua sơn về để bôi xóa. Còn nơi công cộng thì nhà nước lo. Cảnh sát không mấy khi điều tra, tìm kiếm những kẻ viết bậy. Trừ trường hợp hình vẽ hay ngôn từ mang tính kỳ thị sắc tộc, tôn giáo khi đó truyền thông và an ninh sẽ lên tiếng.
buivanphu_20130610_vebay_h02_resized
Xe chở hàng cũng bị vẽ bậy lên. (ảnh Bùi Văn Phú)
Vẽ bậy là một vấn nạn làm mất đi vẻ đẹp của khu phố, khung cảnh nơi cư dân sinh sống. Vẽ viết bậy cũng làm hao tốn tài chánh và ngân sách nhà nước.

Khi quãng đường trên xa lộ 101 nói đến ở trên đã trông rất bẩn, dân cử khu vực đã phải lên tiếng và đã có nhân viên thành phố làm sạch trong ít đêm sau đó. Công quỹ dành cho việc này cuối cùng cũng là tiền thuế của dân.

Với iPhone rất phổ thông hiện nay, ai cũng có thể trở thành cảnh sát công dân. Khi thấy kẻ vẽ, viết bậy chúng ta nên chụp hình, quay phim ghi lại, trong điều kiện an toàn nhất. Sau đó gửi đến cho giới chức hữu trách tại thành phố hay quận hạt.

Đề nghị chính quyền có nhân viên lo tiếp nhận những thông tin này, lập thành hồ sơ lưu trữ xem ai là thủ phạm của những việc làm thiếu ý thức. Khi có tang chứng và nếu bắt được, họ sẽ phải chịu trách nhiệm trước pháp luật.

Hy vọng biện pháp trên sẽ làm giảm đi những hành động viết vẽ bậy để môi trường sinh sống quanh chúng ta được an bình và tốt đẹp hơn.

© 2013 Buivanphu.wordpress.com

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?
Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?
Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.
Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.
Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.
Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.
Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.
Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.
Ở đời dường như chúng ta hay nghe nói người đi buôn chiến tranh, tức là những người trục lợi chiến tranh như buôn bán vũ khí, xâm chiếm đất đai, lãnh thổ của nước khác, thỏa mãn tham vọng bá quyền cá nhân, v.v… Nhưng lại không mấy khi chúng ta nghe nói có người đi buôn hòa bình. Vậy mà ở thời đại này lại có người đi buôn hòa bình. Thế mới lạ chứ! Các bạn đừng tưởng tôi nói chuyện vui đùa cuối năm. Không đâu! Đó là chuyện thật, người thật đấy. Nếu các bạn không tin thì hãy nghe tôi kể hết câu chuyện dưới đây rồi phán xét cũng không muộn. Vậy thì trước hết hãy nói cho rõ ý nghĩa của việc đi buôn hòa bình là thế nào để các bạn khỏi phải thắc mắc rồi sau đó sẽ kể chi tiết câu chuyện. Đi buôn thì ai cũng biết rồi. Đó là đem bán món hàng này để mua món hàng khác, hoặc đi mua món hàng này để bán lại cho ai đó hầu kiếm lời. Như vậy, đi buôn thì phải có lời...
Hồi đầu năm nay, một người bạn quen gọi đến, chỉ sau một tháng quốc gia chuyển giao quyền lực. Giọng chị mệt mỏi, pha chút bất cần, “Giờ sao? Đi đâu bây giờ nữa?” Chị không hỏi về kế hoạch chuyến đi du lịch, cũng không phải địa chỉ một quán ăn ngon nào đó. Câu hỏi của chị đúng ra là, “Giờ đi tỵ nạn ở đâu nữa?” “Nữa!” Cái chữ “nữa” kéo dài, rồi buông thỏng. Chữ “nữa” của chị dài như nửa thế kỷ từ ngày làm người tỵ nạn. Vài tháng trước, cuộc điện thoại gọi đến người bạn từng bị giam giữ trong nhà tù California vì một sai phạm thời trẻ, chỉ để biết chắc họ bình an. “Mỗi sáng tôi chạy bộ cũng mang theo giấy quốc tịch, giấy chứng minh tôi sinh ở Mỹ,” câu trả lời trấn an người thăm hỏi.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.