Hôm nay,  

Tâm Lý Ngày Tết

1/1/200800:00:00(View: 8733)

Những dịp dể cho cả một dân tộc cùng nhau hướng về một tình cảm, một tư tưởngđể cùng rung động …thật là hiếm có. Thường phải có những sự xẩy ra khá quan trọng, có ảnh hưởng đến tính mạng cả một đoàn thê, để ai nấy đều phải để hết tâm trí vào.

Dân Việt Nam ta có cái may mắn, cái đặc ân là có một dịp vui chung cho tất cả các dân tộc, dịp ấy cứ đều đặn môĩ năm một lần vào ngày đầu xuân năm mơí. Về dịp này tất cả đàn con  đất Việt, từ người giàu đến kẻ nghèo, từ người tân tiến cho đến kẻ thủ cựu đều một long một dạ cùng nhau hón hở đón Chuă Xuân, trong mấy ngày lễ long trọng, trang nghiêm mà cũng nặng nề náo nhiệt biết bao! Ngày âý là ngày Tết.

"Tết" chữ mầu nhiệm thay! Như đã chứa chất biết bao niềm vui mừng cuả cả một dân tộc vô tư, vui vẻ, cứ mỗi năm, đến muà xuân tới là quên cả hết thảy  những nỗi lo lắng khó khăn cuả năm cũ để sẵng sang hoan hỉ bước vào năm mới với tràn đầy hy vọng.

Vậy thời ý nghĩa cuả ngày Tết cuả cái thật thể huyền bí ấy mà nười ta sùng bái như một vị thần thánh có sức mạnh đến nổi có thể khiến cho một dân tộc, trong khoảng mấy ngày tròn, đã cùng một tâm hồn, cùng một tình cảm, mà nhất là cùng một hy vọng tin tưởng ở ngày mai, hy vọng và tin tưởng mà nhiều khi họ rất cần phải có, dể đương đầu với một cuộc đơì vất vả bấp bênh…

Tết không phải chỉ là ngày đầu năm mà thôi, vì nếu kể những ngày sưả soạn linh đình trước và những cuộc vui đùa giải trí sau,thì Tết ít ra cũng phải kể tất cả là 3 tuần. Nhưng dù sao tâm trạng cuả người ta mà ngày Tết đã gây nên chưa dễ đã xoá nhoà trong chốc lát, và ta cũng nên thử nghiên cưú xem, để tìm hiểu giá trị đăc biêt cuả gày lể long trọng ấy…

Tết không phải hoàn toàn không có nghiã lý mà lại còn bao trùm cả môt " triết lý".

Trong một năm bốn muà lên tiếp nối nhau và đó là một hiện tượng tự nhiên rất quan trọng cho một dân tộc nông nghiệp. Theo như thuyết "Vũ trụ khai tịch" xưa, khoảng thời gian đông qua xuân tơí là đánh dấu một thơì kỳ hoàn toàn đổi mới, ngươì và vạn vật thiên nhiên như sống lại và cùng nhau thông cảm trước sự đổi mới vui tươi để hăng hái đón

2.

Mừng Xuân mới. Trong mấy ngày cổ truyền ấy, con người ta phải hoàn toàn đổi mới, lột hết những gì cổ hủ cuả con người củ đi mà tự tạo nên một tâm hồn mới mẻ, phải đuổi hết những tư tưởng yếm thế, phải tạo ra những ý vui, chỉ nới những lời yêu thương ngọt ngào, quên hết những hận thù, đê đối với ai - dù kẻ thù chăng nữa - cũng một lòng khoan hồng bác ái. Như thé là ta đã góp phần vào sự gây dựng vũ trụ điều hoà, và do đó gây dựng hạnh phúc cuả xã hội và đồng thời hạnh phúc cuả chính mình. Những lời nặng nhẹ những cử chĩ không hợp phép , những sự buồn bực, bất bình thỗ lộ ra trong những ngày Tết không những trái vơí lễ độ cỗ truyền cuã dân tộc Việt Nam chúng ta và rất kỵ trong những ngày tốt lành nhất cuả một năm ấy mà lại là một sự phản bội đối với vạn vật thiên nhiên, và như vậy kẻ phạm tội ấy sẽ bị tai hoạ.       

Dị đoan lại khiến cho người ta tin rằng tất cả những gì xẫy ra trong mấy ngày đầu năm đều có ảnh hưởng huyền bí, hay, dở đến cả một năm. Vì vậy sáng sớm ngày đầu năm, người khách đầu tiên đến nhà có thễ coi như đã đem đến cho gia đình ấy hạnh phúc hay tai hoạ, tùy theo người ấy là một ngươì sướng hay khỗ, có chúc phận trong xã hội hay không, giàu hay nghèo, con chaú đông đúc hay hiếm hoi, tính nết tốt hay xấu, nhiều may măn hay không … Một người có tang vưà đau khỗ, một người rủi ro vưà bị thất bại trong công cuộc làm ăn … xin chớ nên thăm ai trong buỗi sang đầu năm vì viá nặng sợ có thễ sẽ đem lại rủi ro  đến cho người ta. Đễ phải có những sự bất ngờ chẵng hay, người khách đầu tiên  đến "xông đất" mỗi nhà, nghiã là người khách có thễ coi như đem lại sự may mắn hay rũi ro đến cho gia đình, đều được chủ nhà sắp đặt trước. Người ấy sẽ được lưạ trong bà con, bạn bè thân thiết và là người được coi như có hạnh phúc đầy đủ, vừa giàu sang phú quí lại con cháu đầy đàn để sáng sớm đầu năm làm "sứ giả" đem Hạnh Phúc đến cho cả gia đình bạn.

Hạnh Phúc! Hạnh Phúc là cái mộng đẹp mà hết thảy chúng ta ai cũng mong ước. Ở nước Nam này, mỗi năm muà Xuân đến, người ta kêu gọi, cầù khẫn, tìm kiếm hạnh phúc bằng đủ mọi cách. Họ ca ngợi hạnh phúc trên những câu đối đỏ chói treo trên tường bên những cánh cưả nhà. Màu đỏ là màu tượng trưng điêm lành, điềm tốt, vì vậy từ sân nhà đến bàn thờ mỗi gia đình, chỗ nào cũng rải rác đầy xác pháo đỏ, cùng những cành hoa Mai vàng.

3.

hoa Đào. Người ta cũng thế, ai cũng có thễ tạo ra một vẻ mặt sung sướng vui tươi, niềm nở như đễ quyến rũ cái hạnh phúc, nó như cái bong phảng phất khó lòng mà nắm được, tựa hồ như con chim hoàng anh cuả nhà thi sĩ nọ, rúi rít hót ca trên cành liễu này, rồi phút chốc lại bay qua cành liễu khác. Thật không gì cảm động bằng cái long nguyện vọng thiết tha cuả cả một dân tộc hơn 85 triệu người, nguyện vọng đến được một đời sống thanh nhàn, hạnh ph úc, mà tất cả đều mơ ước, nhưng dễ mấy ai đã tới được!

Vậy Tết là gì" Là lơì kêu thiết tha cuả cả một dân tộc Việt Nam trong nước và hải ngoại trong dịp vạn vật đỗi mới, nói lên lòng tin tưởng ở năm mơí sẽ đến và sự khát khao một đời sống thảnh thơi sung sướng.

Ngày Tết lại còn một ý nghiã khác nữa. Ngày Tết còn là sự Thánh hoá, sự ca tụng, tán dương chủ nghiã gia tộc và sự thờ phụng Tổ Tiên, Ông Bà Cha Mẹ (Hiếu - Đạo)

Với tư cách này Tết có thễ coi như một thiết lập có liên hệ mật thiết vơí sự thành lập Gia Tộc ở Nước Việt Nam ta.

Mấy ngày Tết chính là những ngày cả đại gia đình đông đủ sống quây quần, quấn quít bên nhau, tụ họp làm một. Gia đình Việt Nam thường có Ông Bà, Cha Mẹ, anh chị em, bên ngoaị có cậu, dì, cô chú bên nôi, có khi lại có cả Cu Nôi, Ngoại cùng ở một nhà. Những gia đình con cháu đi làm xa trong cả năm, đến kỳ Tết đến đều trở về đông đủ dưới mái nhà cuả Tổ Tiên.

Những hôm đó trên bàn thờ trang hoàng rực rỡ, những bài vị ghi tên tuỗi các vị Tổ Tiên đã mất, đều được mở ra trưng bày, những đèn, trầm, hương thắp lên nghi ngút. Những đồ mà tượng trưng nén vàng, nén bạc để cung hiến Tỗ Tiên được chất thành đống.

Tết không phải chỉ là ngày vui cho người sống, mà còn cả cho người chết nưã. Chính trong những ngày Tết, các vị Tổ Tiên, ông Bà đều về sống chung với gia đình, con cháu. Hôm ba mươi Tết, mỗi gia đình đều có một lễ thinh mời tổ tiên về. Rồi cứ mỗi ngày hai lần dâng lễ cúng cơm cùng nước trà, bánh trái. Dến ngày thứ ba là ngày cúng tiễn biệt, đễ rồi hòn cuả tổ tiên lại trở về nơi chin suối, mang theo lời chúc tụng cùng tâm sự cuả  con cháu mà các Ngài vưà được chung sống trong mấy ngày Tết vưà qua, và tuy từ biệt ra về, tô tiên vẫn không quên phù hộ độ trì va che chở bảo bọc cho con cháu bằng một cách huyền bí.

4.

Trong mấy ngày Tết nguyên đán năm nay, ta sống với ngươì chết, ngươì sống và ngườì chết lẫn lộn chung sống dưới mái ấm gia đình. Bà con bạn bè thăm viếng nhau ngày Tết, trước hết không quên đến kính cẩn lễ trước bàn thờ Tổ tiên rồi mới cùng nhau chúc tụng năm mới.

Tết vơí những tượng trưng nghi lễ cuả ngày ấy, đã ghi vào đời sống cuả mỗi chúng ta một gia đoạn vui sướng, mà giai đoạn ấy chúng ta có cái may mắn là cứ mỗi năm ta lại được song lai một lần. Sống những ngày hoan hĩ thoải mái vui chung cả quốc dân  trong nước và hải ngoại, tự thấy mình đã cùng chia sẻ sự vui sướng ấy vơí cả dân tộc mình và cùng  thông cảm với tất cả những người đồng chung về một ý thức, một tư tưởng, đó là niềm vui lớn, niềm vui ấy, chính ngày Tết đã đem lại cho chúng ta, va chúng ta sẽ ghi lòng tạc dạ, mãi mãi không bao giờ quên ơn  

Xuân Bính Tuất năm 2008

Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
Tài năng như ông vua tiểu thuyết kiếm hiệp Kim Dung cũng chỉ có thể tạo ra những vị tướng phản diện nhưng có võ công cao cường và chí lớn, chứ không thể giả mạo làm tướng. Mộ Dung Phục, tức Nam Yến Quốc, là một trong nhiều ví dụ. Mộ Dung Phục là kẻ háo danh, không từ thủ đoạn để đạt mục đích. Hắn sẵn sàng bỏ quên nhân nghĩa, thậm chí phản bội anh em, bạn bè, để leo lên nấc thang quyền lực, khôi phục nước Yên. Nhưng vẫn là một kẻ võ công cái thế. Đối thủ của Mộ Dung Phục là anh hùng chính nghĩa Kiều Phong. Bởi vậy, mới có câu "Bắc Kiều Phong, Nam Mộ Dung" để chỉ hai cao thủ võ lâm mạnh nhất thời bấy giờ. Vậy mà nước Mỹ hôm nay lại có bộ phim kỳ quái về một kẻ giả danh tướng, khoác lên mình chiếc áo quyền lực để công kích một anh hùng, một đại tá Hải Quân, một phi hành gia của NASA, một người yêu nước đích thực.
Trong lúc hàng triệu người không đủ thực phẩm để ăn, chính quyền của Tổng thống Donald Trump lại để mặc cho nông sản thối rữa hàng loạt ngoài đồng, trong kho bãi, và thậm chí còn trực tiếp tiêu hủy hàng ngàn tấn thực phẩm viện trợ. Tất cả đều nhân danh mục tiêu “nâng cao hiệu quả” của bộ máy chính phủ. Những thay đổi quyết liệt trong chính sách thuế quan, các cuộc bố ráp di dân gắt gao và cắt giảm các chương trình hỗ trợ người dân như tem phiếu thực phẩm đã khiến nông dân kiệt quệ vì thiếu nhân lực và vốn liếng. Nông sản thì bị bỏ mặc cho mốc meo trong kho và thối rữa ngoài đồng, trong khi hàng triệu người dân rơi vào cảnh đói kém. Đó là chưa kể đến những trường hợp chính quyền trực tiếp tiêu hủy nguồn thực phẩm hoàn toàn có thể sử dụng được.
Quan hệ Trung Quốc-Ấn Độ-Hoa Kỳ phản ánh sự dịch chuyển mạnh của trật tự quyền lực toàn cầu. Trung Quốc và Ấn Độ có tiềm năng hợp tác lớn nhờ quy mô dân số và kinh tế, nhưng nghi kỵ chiến lược, cạnh tranh ảnh hưởng và tranh chấp biên giới khiến hợp tác bị hạn chế. Với Mỹ, việc Ấn Độ nghiêng về Trung Quốc có thể làm suy yếu chiến lược kiềm chế Bắc Kinh, trong khi tranh chấp thương mại như thuế 50% của Mỹ càng làm quan hệ thêm bất ổn...
Nếu có ai nói, nhạc của Trịnh Công Soạn giống như nhạc Trịnh Công Sơn, đôi bài nghe còn ác liệt hơn. Chắc bạn sẽ không tin. Tôi cũng không tin, cho đến khi tôi nghe được một số ca khúc của Trịnh Công Soạn, quả thật là như vậy. Tôi nghĩ, nếu anh này dứt bỏ dòng nhạc Trịnh cũ mà khai phá dòng nhạc Trịnh mới, thì chắc anh sẽ thành công. Người viết lách thì tính hay tò mò và mến mộ tài năng, tôi dọ hỏi người quen và nhất là những ca sĩ trẻ mong được nổi bật, đã tranh nhau khởi sự hát nhạc của Soạn. Cuối cùng, tôi cũng tìm đến được nhà anh. Gõ cửa. Mở.
Vào một buổi sáng Tháng Sáu năm 2025, dân biểu, cựu chủ tịch Hạ Viện đảng Dân Chủ tiểu bang Minnesota, Melissa Hortman, một trong những nhà lập pháp được kính trọng nhất của tiểu bang, và chồng của bà bị bắn chết tại nhà riêng. Chú chó cảnh sát lông vàng của họ, Gilbert, cũng ra đi với chủ. Vụ giết người này không phải là ngẫu nhiên. Thượng nghị sĩ John Hoffman và vợ cũng bị tấn công cùng ngày, nhưng may mắn sống sót. Chính quyền sớm tiết lộ thủ phạm, Vance Boelter, 57 tuổi, người theo chủ nghĩa cực hữu, đã viết bà Hortman vào “danh sách mục tiêu” bao gồm các nhà lập pháp Đảng Dân Chủ khác.
Ngày đi phỏng vấn thẻ xanh để trở thành thường trú nhân Hoa Kỳ thường là một ngày tràn đầy hy vọng và đáng nhớ, đặc biệt đối với những đôi vợ chồng, hoặc những hôn phu, hôn thê. Lễ Tạ Ơn tưởng đâu là ngày họ sum vầy, nói câu “Tạ ơn nước Mỹ” với những hy vọng về một tương lai tốt đẹp. Nhưng điều đó không xảy ra trong thời này, ở Hoa Kỳ. Khi bước cuối cùng trong quá trình xin thường trú nhân Hoa Kỳ, là cuộc phỏng vấn với viên chức di trú kết thúc, các đặc vụ liên bang lại ập đến, còng tay người vợ/chồng người ngoại quốc và đưa họ đi. Hy vọng trở thành ác mộng.
Dự thảo Hòa ước Ukraine do Hoa Kỳ và Nga đề ra gồm có 28 điểm đã được công bố gần đây. Kết quả của diễn biến này khá bất thường vì không có sự tham gia đàm phán của Ukraine và Liên minh châu Âu (EU)...
Trong một nghiên cứu phối hợp giữa đại học Hồng Kông và đại học Rutgers tại Mỹ cùng một số khoa học gia trong khu vực hồi tháng 8 năm 2024, báo cáo này chỉ ra rằng vị trí của Việt nam sẽ là một "điểm nóng" của những cơn bão nhiệt đới với cường độ dữ dội và thường xuyên hơn trước sự biến đổi khí hậu toàn cầu, với rủi ro cao là ngay Hải Phòng.
Chủ quyền tại Biển Đông là một vấn đề tranh chấp lâu đời và phức tạp nhất giữa Việt Nam và Trung Quốc. Đây sẽ còn là một thách thức trọng yếu trong chính sách đối ngoại của Việt Nam trong nhiều thập niên tới. Hiện nay, dù tình hình Biển Đông vẫn âm ỉ căng thẳng nhưng chưa bùng phát thành xung đột nghiêm trọng, song tình trạng cạnh tranh chiến lược giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc trong khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương đang ngày càng gia tăng...
Ngay chính cái tên “Tôi, Không Là Của Ai” đã là một tiếng kêu vừa thẳng thắn, vừa đau đớn. Tôi không là của ai trong cuộc đời này. Tôi không là con của cha tôi. Nhà văn, ký giả Amy Wallace từng lên tiếng, Virginia cũng từng bị chính cha mình ức hiếp khi cô 7 tuổi. Cô khước từ cái quyền sở hữu của những kẻ đã lạm dụng mình. Cô bị khước từ quyền được sống và được làm người, dù đó là những ngày hạnh phúc muộn màng của hơn 20 năm sau ngày cô thoát khỏi Jeffrey Epstein và Ghislaine Maxwell. Khi Virginia viết cuốn tự truyện này là lúc cô đã được hưởng 22 năm tự do. Tự do khỏi Epstein, Maxwell, đường dây mua bán tình dục trẻ em mà cô là một trong những nô lệ tình dục của Epstein. Hai mươi hai năm đó, cô tự thú, “không dễ dàng chút nào.” Không bao giờ có vết thương nào không để lại vết sẹo. Không bao giờ có sự hồi phục nào không để lại trầm tích.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.